ΕΒΙΚΕΝ: Αίτημα για έρευνα στη ΡΑΑΕΥ για πιθανή χειραγώγηση των τιμών στο ρεύμα

Η Ένωση Βιομηχανικών Καταναλωτών Ενέργειας (ΕΒΙΚΕΝ) κατέθεσε επίσημο αίτημα στη ΡΑΑΕΥ και το Υπουργείο Ενέργειας για τη διερεύνηση πιθανής χειραγώγησης των τιμών στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρισμού. Η βιομηχανία καταγγέλλει ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο κατά το διάστημα 5-10 Μαΐου, όπου θερμικές μονάδες φέρονται να δηλώνουν χαμηλότερη διαθέσιμη ισχύ, οδηγώντας σε τεχνητή άνοδο του κόστους παρά την υψηλή παραγωγή από ΑΠΕ.

Η παρέμβαση της ΕΒΙΚΕΝ έρχεται σε μια χρονική στιγμή που η ελληνική βιομηχανία παλεύει να διατηρήσει την ανταγωνιστικότητά της εν μέσω έντονων διακυμάνσεων στο ενεργειακό κόστος. Τεχνικά, η πρόκληση εστιάζεται στη λειτουργία του Target Model, όπου οι αποκλίσεις μεταξύ της Αγοράς Επόμενης Ημέρας (DAM) και της αγοράς εξισορρόπησης φαίνεται να δημιουργούν περιθώρια για στρατηγικές κινήσεις από την πλευρά των παραγωγών.

Το μοτίβο των θερμικών μονάδων και η τεχνητή έλλειψη ισχύος

Σύμφωνα με την καταγγελία, παρατηρήθηκε το φαινόμενο οι θερμικές μονάδες να δηλώνουν στην αγορά DAM ισχύ σημαντικά χαμηλότερη από την πραγματικά δυνητική παραγωγή τους. Η πρακτική αυτή, όπως υποστηρίζει η βιομηχανία, διατηρεί τις τιμές σε επίπεδα υψηλότερα από εκείνα που θα δικαιολογούσαν οι συνθήκες υπερπαραγωγής από φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα.

Το παράδοξο που επισημαίνεται είναι ότι, ενώ κατά τις μεσημβρινές ώρες οι τιμές στη χονδρική συχνά αγγίζουν το μηδέν λόγω των ΑΠΕ, τις υπόλοιπες ώρες εκτοξεύονται αδικαιολόγητα. Αυτό υποδηλώνει μια στρατηγική διαχείριση των τεχνικών ελαχίστων των μονάδων, ώστε να αποφεύγεται η πτώση των τιμών σε ολόκληρο το 24ωρο.

Ο ρόλος του ΑΔΜΗΕ και οι εντολές περιορισμού (Constraints)

Στο μικροσκόπιο της έρευνας τίθεται και η χρήση των εντολών λειτουργίας (constraints) από τον ΑΔΜΗΕ. Η ΕΒΙΚΕΝ υποστηρίζει ότι μέσω της αγοράς εξισορρόπησης, αυξάνεται εκ των υστέρων η παραγωγή μονάδων που είχαν ήδη ενταχθεί στον προγραμματισμό, εξασφαλίζοντας πρόσθετες αποζημιώσεις.

Η διαδικασία αυτή βασίζεται στον μηχανισμό pay-as-bid, ο οποίος επιτρέπει στις μονάδες να πληρώνονται στην τιμή που προσέφεραν και όχι στην τιμή εκκαθάρισης. Αυτό το επιπλέον κόστος μετακυλίεται τελικά στους λογαριασμούς προσαύξησης, επιβαρύνοντας τόσο τις ενεργοβόρες επιχειρήσεις όσο και τους οικιακούς καταναλωτές.

Συγκεκριμένα δεδομένα από τις 7 και 8 Μαΐου

Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα αναφέρεται η 7η Μαΐου, όταν επιβλήθηκαν περιορισμοί ισχύος 724 MW, οι οποίοι στη συνέχεια αυξήθηκαν μέσω εξισορρόπησης στα 1.002 MW. Αυτή η απόκλιση εγείρει ερωτήματα για την ορθότητα του αρχικού προγραμματισμού και τη σκοπιμότητα των αλλαγών που ακολούθησαν.

Αντίστοιχα, στις 8 Μαΐου, παρά την έντονη ηλιοφάνεια, οι τιμές στις ώρες αιχμής των φωτοβολταϊκών κυμάνθηκαν μεταξύ 65 και 120 ευρώ ανά MWh. Το γεγονός ότι η Ελλάδα κατέστη καθαρά εισαγωγική αγορά εκείνη την ημέρα, παρά την εγχώρια παραγωγή, ενισχύει τις υποψίες για διαρθρωτικές στρεβλώσεις που κρατούν το κόστος ψηλά.

Η επόμενη μέρα και η διερεύνηση της ΡΑΑΕΥ

Η ΡΑΑΕΥ καλείται πλέον να εξετάσει εάν οι θερμικές μονάδες τηρούν τα τεχνικά ελάχιστα που δηλώνουν και αν οι περιορισμοί λειτουργίας χρησιμοποιούνται ως εργαλείο για την εξασφάλιση υπερκερδών. Σύμφωνα με εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς ενέργειας, η διαφάνεια στον τρόπο δήλωσης της διαθεσιμότητας είναι κρίσιμη για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης.

Η έκβαση αυτής της έρευνας θα καθορίσει σε μεγάλο βαθμό τη μελλοντική πορεία των τιμολογίων, ειδικά σε μια περίοδο που η αγορά αναμένει την πλήρη εφαρμογή των δυναμικών χρεώσεων. Η διασφάλιση ότι οι τιμές αντικατοπτρίζουν τα πραγματικά θεμελιώδη μεγέθη προσφοράς και ζήτησης παραμένει το μεγάλο ζητούμενο για την ενεργειακή ευστάθεια της χώρας.