Ιχθυοκαλλιέργεια: Στην τρίτη θέση της ΕΕ η Ελλάδα παρά τη συνολική υποχώρηση του κλάδου

Η Ελλάδα εδραιώνεται ως κυρίαρχη δύναμη στην ευρωπαϊκή ιχθυοκαλλιέργεια, καταλαμβάνοντας την τρίτη θέση στην ΕΕ για το 2024 με παραγωγή 127.493 τόνων. Παρά τη συνολική κάμψη του κλάδου σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τα στοιχεία της Eurostat αναδεικνύουν τη στρατηγική σημασία των ελληνικών θαλασσών στην παραγωγή τσιπούρας και λαβρακίου.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο που η λεγόμενη γαλάζια οικονομία βρίσκεται στο επίκεντρο των ευρωπαϊκών επενδύσεων, αλλά και των περιβαλλοντικών προβληματισμών. Η ιχθυοκαλλιέργεια αποτελεί παραδοσιακά έναν από τους πιο εξωστρεφείς κλάδους της ελληνικής οικονομίας, συνεισφέροντας σημαντικά στο εμπορικό ισοζύγιο, παρά τις πιέσεις από το ενεργειακό κόστος και τον διεθνή ανταγωνισμό.

Η ακτινογραφία της ευρωπαϊκής παραγωγής το 2024

Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία που δημοσιοποίησε η Eurostat, η συνολική παραγωγή της ΕΕ ανήλθε σε 1 εκατομμύριο τόνους, καταγράφοντας υποχώρηση της τάξης του 3,7% σε σύγκριση με το 2023. Η συνολική αξία της παραγωγής διαμορφώθηκε στα 4,6 δισ. ευρώ, σημειώνοντας επίσης μείωση 3,6%, γεγονός που καταδεικνύει τις πιέσεις που δέχεται ο κλάδος.

Αυτή η τάση υποχώρησης αντανακλά τις ευρύτερες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο πρωτογενής τομέας στην Ευρώπη. Όπως προκύπτει από την ακτινογραφία της γεωργίας και της κτηνοτροφίας, η έλλειψη εργατικών χεριών και η γήρανση του πληθυσμού επηρεάζουν οριζόντια όλες τις παραγωγικές δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένων των υδατοκαλλιεργειών.

Οι πρωταγωνιστές και η θέση της Ελλάδας

Η παραγωγή παραμένει εξαιρετικά συγκεντρωμένη, με πέντε χώρες να ελέγχουν πάνω από τα δύο τρίτα του συνόλου. Η Ισπανία διατηρεί τα πρωτεία με 246.137 τόνους (24,3%), ακολουθούμενη από τη Γαλλία με 181.434 τόνους (17,9%) και την Ελλάδα στην τρίτη θέση.

Η χώρα μας παρήγαγε 127.493 τόνους, καλύπτοντας το 12,6% της ευρωπαϊκής παραγωγής. Στην πεντάδα συμπληρώνουν η Ιταλία με 98.051 τόνους και η Πολωνία με 43.554 τόνους, επιβεβαιώνοντας την κυριαρχία των μεσογειακών χωρών στον τομέα των θαλασσινών προϊόντων.

Τα είδη που κυριαρχούν σε όγκο και αξία

Σε επίπεδο ειδών, τα μύδια αποτέλεσαν το 32,8% της συνολικής ποσότητας, παραμένοντας το πιο δημοφιλές προϊόν σε βάρος. Ακολούθησαν η πέστροφα με 17,2% και η τσιπούρα με 10%, η οποία αποτελεί και το βασικό ελληνικό εξαγωγικό προϊόν με υψηλή ζήτηση στις διεθνείς αγορές.

Ωστόσο, η οικονομική αξία διαφοροποιείται σημαντικά από τον όγκο. Η πέστροφα αναδείχθηκε ως το πιο πολύτιμο προϊόν, καλύπτοντας το 17,9% της αξίας, ενώ το λαβράκι (14,5%) και η τσιπούρα (13,5%) ακολουθούν στενά, υπογραμμίζοντας την υψηλή εμπορική αξία των μεσογειακών ψαριών.

Οι προκλήσεις και η επόμενη μέρα

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς τροφίμων, η διατήρηση της Ελλάδας στις κορυφαίες θέσεις απαιτεί επενδύσεις στον τεχνολογικό εκσυγχρονισμό. Η πίεση από τις εισαγωγές τρίτων χωρών και η ανάγκη για πιστοποιήσεις ποιότητας αποτελούν τα επόμενα μεγάλα στοιχήματα για τους Έλληνες παραγωγούς.

Η επόμενη μέρα για την ελληνική ιχθυοκαλλιέργεια θα κριθεί από την ικανότητα του κλάδου να προσαρμοστεί στις νέες περιβαλλοντικές απαιτήσεις της ΕΕ. Η ισορροπία ανάμεσα στην παραγωγική δυναμική και την προστασία των θαλάσσιων οικοσυστημάτων παραμένει η κρισιμότερη παράμετρος για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του τομέα.