- Ο Παύλος Γερουλάνος χαρακτηρίζει το Ταμείο Ανάκαμψης ως χαμένη ευκαιρία μετασχηματισμού.
- Καταγγέλλονται σοβαρές αποκλίσεις στα 2/3 των μέτρων του προγράμματος Ελλάδα 2.0.
- Σημαντικά έργα υποδομής, όπως αρδευτικά και δίκτυα 5G, απεντάχθηκαν από τη χρηματοδότηση.
- Η συζήτηση της επερώτησης του ΠΑΣΟΚ στη Βουλή έχει προγραμματιστεί για την Παρασκευή.
Σφοδρή επίθεση στην κυβέρνηση εξαπέλυσε ο Παύλος Γερουλάνος, χαρακτηρίζοντας το Ταμείο Ανάκαμψης ως μια «χαμένη ευκαιρία» για τον παραγωγικό μετασχηματισμό της χώρας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο τομεάρχης Οικονομικών του ΠΑΣΟΚ, το πρόγραμμα «Ελλάδα 2.0» ολοκληρώνεται με σημαντικές αποκλίσεις από τον αρχικό σχεδιασμό και περικοπές σε εμβληματικά έργα υποδομής.
| Κατηγορία Έργου | Κατάσταση / Μεταβολή |
|---|---|
| Αρδευτικά έργα ΣΔΙΤ | 0 από τα 18 αρχικά έργα παρέμειναν |
| Ενεργειακή αναβάθμιση επιχειρήσεων | Μείωση από 9.700 σε 2.600 ολοκληρώσεις |
| Υλοποίηση αρχικών μέτρων | Σχεδόν τα μισά (50%) υλοποιήθηκαν |
| Απόκλιση από σχεδιασμό | 2 στα 3 μέτρα παρουσιάζουν αλλαγές |
| Συνολικοί πόροι | 36 δισεκατομμύρια ευρώ |
| Καταληκτική ημερομηνία | 31 Αυγούστου 2026 |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια των έντονων προβληματισμών για την πορεία των εκταμιεύσεων και την ικανότητα της κρατικής μηχανής να ανταποκριθεί στα ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα. Τεχνικά, η πρόκληση έγκειται στο γεγονός ότι η χώρα βρίσκεται στην τελική ευθεία του 2026, όπου οι προθεσμίες για την ολοκλήρωση των οροσήμων δεν επιδέχονται πλέον καμία παράταση.
Το πρόβλημα του Ελλάδα 2.0 είχε εξαρχής διεύθυνση: το Μέγαρο Μαξίμου και τον υπερσυγκεντρωτισμό της κυβέρνησης.
Παύλος Γερουλάνος, Τομεάρχης Οικονομικών ΠΑΣΟΚ
Η ακτινογραφία της «χαμένης ευκαιρίας»
Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ υποστήριξε ότι, παρά την πλήρη απορρόφηση των πόρων ύψους 36 δισ. ευρώ, το τελικό αποτέλεσμα αφορά λιγότερα και «φθηνότερα» έργα. Σύμφωνα με την ανάλυση, σχεδόν τα μισά από τα μέτρα που είχαν ενταχθεί αρχικά υλοποιήθηκαν, ενώ τα δύο τρίτα αυτών αποκλίνουν σημαντικά από τις αρχικές προδιαγραφές.
Το πρόβλημα, κατά τον κ. Γερουλάνο, εντοπίζεται στον υπερσυγκεντρωτισμό του Μεγάρου Μαξίμου και την απουσία ουσιαστικής διαβούλευσης με τους παραγωγικούς φορείς. Αυτή η στρατηγική επιλογή οδήγησε σε διαδοχικές αναθεωρήσεις, οι οποίες συνοδεύτηκαν από υποβάθμιση κρίσιμων παρεμβάσεων για την ανθεκτικότητα της οικονομίας.
Είναι χαρακτηριστικό ότι η τελευταία αναθεώρηση του Δεκεμβρίου του 2025 είχε ήδη προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς το ΠΑΣΟΚ είχε καταγγείλει την απένταξη 135 έργων. Η επιβράδυνση στον ρυθμό προόδου των έργων-οροσήμων καθιστά πλέον ορατό τον κίνδυνο να μην επιτευχθεί ο δομικός μετασχηματισμός που υποσχόταν το «Ελλάδα 2.0».
Λίστα έργων που απεντάχθηκαν ή περιορίστηκαν
Στα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, περιλαμβάνεται μια μακρά λίστα από υποδομές και δράσεις που είτε εγκαταλείφθηκαν είτε είδαν τον προϋπολογισμό τους να συρρικνώνεται. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζουν τα έργα ύδρευσης, τα περιφερειακά κέντρα πολιτικής προστασίας και η ανάπτυξη των δικτύων 5G.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην έρευνα και καινοτομία, καθώς και στον σιδηροδρομικό τομέα, όπου η οργανωτική μεταρρύθμιση και τα συστήματα ασφαλείας παρουσιάζουν σημαντικές καθυστερήσεις. Η ανάκληση έργων περιβάλλοντος αποτελεί ένα ακόμη δείγμα της αδυναμίας ολοκλήρωσης των διαδικασιών εντός των αυστηρών ορίων.
Στον τομέα της αγροτικής ανάπτυξης, ο κ. Γερουλάνος ανέφερε ότι από τα 18 μεγάλα αρδευτικά έργα μέσω ΣΔΙΤ που προβλέπονταν αρχικά, κανένα δεν παρέμεινε τελικά ενταγμένο στο Ταμείο. Αυτή η εξέλιξη θεωρείται καίριο πλήγμα για την πρωτογενή παραγωγή και την αντιμετώπιση της λειψυδρίας.
Υποβάθμιση στην ενέργεια και τις επιχειρήσεις
Στο σκέλος της ενεργειακής αναβάθμισης, οι στόχοι φαίνεται να έχουν υποχωρήσει δραματικά. Ενώ το αρχικό πλάνο αφορούσε 9.700 επιχειρήσεις, οι εγκρίσεις περιορίστηκαν στις 3.500, με μόλις 2.600 επιχειρήσεις να ολοκληρώνουν τελικά τις παρεμβάσεις.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων οικονομικών αναλυτών, η ποσοτική αυτή μείωση υποδηλώνει μια βαθύτερη αδυναμία απορρόφησης των κονδυλίων από τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα. Η κατάσταση αυτή επιτείνει το αίσθημα ότι οι πόροι κατευθύνθηκαν σε λίγους και ισχυρούς, αφήνοντας ακάλυπτη τη βάση της οικονομίας.
Παράλληλα, η απορρόφηση των πόρων που εμφανίζεται στα επίσημα στοιχεία δεν αντικατοπτρίζει απαραίτητα την πραγματική πρόοδο στην οικονομία. Η διαφορά μεταξύ λογιστικής απορρόφησης και πραγματικής υλοποίησης έργων αποτελεί το κεντρικό σημείο της πολιτικής αντιπαράθεσης.
Η επόμενη μέρα στη Βουλή
Η συζήτηση της επερώτησης του ΠΑΣΟΚ την προσεχή Παρασκευή αναμένεται να διεξαχθεί σε υψηλούς τόνους. Το κόμμα της αντιπολίτευσης ζητά αναλυτικές εξηγήσεις για κάθε τροποποίηση, απαιτώντας διαφάνεια για το τελικό αποτύπωμα του προγράμματος.
Εν αναμονή των διευκρινίσεων, νομικοί κύκλοι τονίζουν ότι η τήρηση των δεσμεύσεων απέναντι στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι κρίσιμη για την αποφυγή δημοσιονομικών περιπετειών. Η κυβέρνηση καλείται να αποδείξει ότι η μάχη με τον χρόνο για τα τελευταία δισεκατομμύρια δεν θα οδηγήσει σε περαιτέρω έκπτωση ποιότητας των έργων.
Η κατάληξη του «Ελλάδα 2.0» θα αποτελέσει το βασικό κριτήριο για την αξιολόγηση της οικονομικής πολιτικής των τελευταίων ετών. Η πρόκληση πλέον είναι να διασωθεί ό,τι είναι δυνατόν από τις στρατηγικές υποδομές πριν από την οριστική λήξη του προγράμματος.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι επιχειρήσεις για το Ταμείο Ανάκαμψης
- Παρακολουθείτε τις επίσημες ανακοινώσεις για τις αναθεωρήσεις των προγραμμάτων επιδότησης.
- Ελέγχετε τακτικά την πορεία των οροσήμων αν συμμετέχετε σε έργα ΣΔΙΤ ή ενεργειακής αναβάθμισης.
- Διασφαλίστε την πλήρη συμμόρφωση με τα χρονοδιαγράμματα, καθώς οι προθεσμίες του 2026 είναι καταληκτικές.
- Συμβουλευτείτε εξειδικευμένους συμβούλους για εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης (π.χ. ΕΣΠΑ) σε περίπτωση απένταξης έργων.
