- Καταργείται η απώλεια ενίσχυσης για τους παραγωγούς ΑΠΕ σε περιόδους μηδενικών τιμών.
- Η ρύθμιση εφαρμόζεται αναδρομικά από την 1η Ιουνίου 2026.
- Η ενίσχυση διακόπτεται μόνο σε αρνητικές τιμές για πάνω από δύο συνεχόμενες ώρες.
- Στόχος είναι η διασφάλιση της βιωσιμότητας των πράσινων επενδύσεων και η τραπεζική χρηματοδότηση.
- Το κόστος θα καλυφθεί από τον ΕΛΑΠΕ ή μελλοντικά έσοδα του συστήματος.
Μια κρίσιμη τροπολογία στη Βουλή φέρνει αναδρομικές αλλαγές από την 1η Ιουνίου 2026 στο καθεστώς των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Οι παραγωγοί θα διατηρούν τη λειτουργική ενίσχυση ακόμη και σε περιόδους μηδενικών τιμών στη χονδρεμπορική, διασφαλίζοντας την οικονομική βιωσιμότητα των πράσινων επενδύσεων και των Συμβάσεων Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης (ΣΕΔΠ).
| Χαρακτηριστικό Ρύθμισης | Λεπτομέρειες & Προϋποθέσεις |
|---|---|
| Ημερομηνία Έναρξης Ισχύος | 1η Ιουνίου 2026 (Αναδρομικά) |
| Πεδίο Εφαρμογής | Σταθμοί ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ με συμβάσεις ΣΕΔΠ |
| Καθεστώς Μηδενικών Τιμών | Διατήρηση λειτουργικής ενίσχυσης (Τέλος στο πέναλτι) |
| Κριτήριο Απώλειας Ενίσχυσης | Αρνητικές τιμές για >2 συνεχόμενες ώρες |
| Πηγή Χρηματοδότησης | ΕΛΑΠΕ / Έσοδα ενεργειακού συστήματος |
| Εκτιμώμενο Ετήσιο Κόστος | Δεκάδες εκατομμύρια ευρώ (αναλόγως των ωρών) |
Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια της ραγδαίας διείσδυσης της πράσινης ενέργειας στο ηλεκτρικό σύστημα, η οποία πλέον οδηγεί συχνά σε υπερπροσφορά ισχύος. Το παρασκήνιο της ρύθμισης συνδέεται με την ανάγκη προστασίας των κεφαλαιουχικών δαπανών των επενδυτών, καθώς η εμφάνιση μηδενικών τιμών δεν αποτελεί πλέον σπάνιο φαινόμενο αλλά δομικό χαρακτηριστικό της ενεργειακής μετάβασης.
Η ρύθμιση προσφέρει μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στα έσοδα των έργων ΑΠΕ, μειώνοντας τον επενδυτικό κίνδυνο και ενισχύοντας τη δυνατότητα χρηματοδότησης νέων έργων.
Παράγοντες της ενεργειακής αγοράς
Οι αλλαγές στις Συμβάσεις Ενίσχυσης και η αναδρομική ισχύς
Η παρέμβαση αφορά άμεσα τους σταθμούς που λειτουργούν με Συμβάσεις Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης, το κυρίαρχο μοντέλο στήριξης στην ελληνική αγορά. Με το προηγούμενο πλαίσιο, οι παραγωγοί κινδύνευαν να χάσουν την αποζημίωση όταν η Αγορά Επόμενης Ημέρας κατέγραφε μηδενικές ή αρνητικές τιμές για παρατεταμένο διάστημα.
Η νέα διάταξη ορίζει ότι η απώλεια της ενίσχυσης θα ενεργοποιείται πλέον αποκλειστικά και μόνο όταν οι τιμές γίνονται αρνητικές για περισσότερες από δύο συνεχόμενες ώρες. Αυτό σημαίνει ότι οι μηδενικές τιμές παύουν να αποτελούν «κόφτη» για τα έσοδα των μονάδων, προσφέροντας μια σημαντική ασπίδα προστασίας στους παραγωγούς.
Σύμφωνα με την τροπολογία, η εφαρμογή του μέτρου έχει αναδρομική ισχύ από την 1η Ιουνίου 2026. Η κίνηση αυτή κρίνεται απαραίτητη για την ευθυγράμμιση με τις ευρωπαϊκές πρακτικές, όπου η αναστολή ενισχύσεων συνδέεται μόνο με στρεβλώσεις της αγοράς που εκφράζονται μέσω αρνητικών προσήμων.
Προτεινόμενο ΑΑΔΕ: Η τεχνητή νοημοσύνη επιστρατεύεται κατά της φοροδιαφυγής έως το 2030
Ευρωπαϊκή εναρμόνιση και επενδυτική προβλεψιμότητα
Η προσαρμογή του ελληνικού πλαισίου στοχεύει στην ενίσχυση της εμπιστοσύνης των επενδυτών. Σε μια περίοδο που οι τράπεζες αξιολογούν αυστηρά τη δυνατότητα χρηματοδότησης νέων έργων, η διασφάλιση σταθερών ροών εσόδων μειώνει το επενδυτικό ρίσκο (investment risk).
Όπως επισημαίνουν παράγοντες της ενεργειακής αγοράς, η αύξηση των ωρών με μηδενικές τιμές είναι φυσικό επακόλουθο της αυξημένης εγκατάστασης φωτοβολταϊκών και αιολικών πάρκων. Χωρίς τη συγκεκριμένη ρύθμιση, πολλά έργα θα αντιμετώπιζαν πρόβλημα βιωσιμότητας, καθώς οι μεσημβρινές ώρες υψηλής παραγωγής συμπίπτουν συχνά με τη χαμηλή ζήτηση.
Επιπλέον, η ρύθμιση αυτή θεωρείται «ανάσα» για τις στρατηγικές επενδύσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη. Η προβλεψιμότητα των εσόδων επιτρέπει τον καλύτερο σχεδιασμό των αποσβέσεων και την ομαλότερη εξυπηρέτηση των δανειακών υποχρεώσεων των επιχειρήσεων του κλάδου.
Το κόστος για το σύστημα και ο ρόλος του ΕΛΑΠΕ
Αν και η ρύθμιση θωρακίζει τους παραγωγούς, δημιουργεί ερωτήματα για το συνολικό κόστος που θα κληθεί να επωμιστεί το ενεργειακό σύστημα. Τα επιπλέον ποσά που θα καταβάλλονται θα καλυφθούν από τον Ειδικό Λογαριασμό ΑΠΕ (ΕΛΑΠΕ), ο οποίος ήδη δέχεται πιέσεις λόγω των χρηματοδοτικών ελλειμμάτων που έχουν καταγραφεί κατά το παρελθόν.
Σε περίπτωση που οι ώρες με μηδενικές τιμές αυξηθούν κατακόρυφα τα επόμενα έτη, η επιβάρυνση ενδέχεται να ανέλθει σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επισημαίνεται ότι, αν και το κόστος δεν βαρύνει τον κρατικό προϋπολογισμό, θα πρέπει να βρεθούν βιώσιμοι μηχανισμοί για τη χρηματοδότηση της ενεργειακής μετάβασης χωρίς να επιβαρυνθούν οι καταναλωτές.
Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η σταθερότητα της αγοράς εξαρτάται πλέον από την ισορροπία μεταξύ της στήριξης των παραγωγών και της αντοχής του συστήματος. Η επόμενη μέρα θα εξαρτηθεί από την ταχύτητα ενσωμάτωσης μονάδων αποθήκευσης, οι οποίες θα μπορούν να απορροφούν την πλεονάζουσα ενέργεια κατά τις ώρες μηδενικών τιμών.
Τι πρέπει να προσέξουν οι επενδυτές ΑΠΕ
- Ελέγξτε τις υφιστάμενες Συμβάσεις Ενίσχυσης Διαφορικής Προσαύξησης για την ενσωμάτωση των νέων όρων.
- Παρακολουθήστε τις ανακοινώσεις του ΔΑΠΕΕΠ για την αναδρομική εκκαθάριση των ενισχύσεων από τον Ιούνιο.
- Αξιολογήστε τη σκοπιμότητα προσθήκης συστημάτων αποθήκευσης (μπαταρίες) για την αποφυγή των ωρών με αρνητικές τιμές.
- Ενημερωθείτε για την πορεία του ΕΛΑΠΕ, καθώς η επάρκειά του επηρεάζει την ταχύτητα καταβολής των ενισχύσεων.
