- Συμφωνία για 60ήμερη εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
- Άμεσο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και αποναρκοθέτηση.
- Άρση του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών για εξαγωγές πετρελαίου.
- Δέσμευση της Τεχεράνης για αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου.
- Έναρξη διαπραγματεύσεων για οριστική άρση των κυρώσεων.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν βρίσκονται πολύ κοντά στην υπογραφή συμφωνίας για μια 60ήμερη παράταση της εκεχειρίας, η οποία περιλαμβάνει το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και την επανέναρξη των πυρηνικών διαπραγματεύσεων. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η Τεχεράνη δεσμεύεται να απομακρύνει τις νάρκες από το κρίσιμο πέρασμα, επιτρέποντας την ελεύθερη ναυσιπλοΐα και την πώληση πετρελαίου.
| Πεδίο Συμφωνίας | Περιγραφή & Δεσμεύσεις |
|---|---|
| Διάρκεια Εκεχειρίας | 60 ημέρες (παράταση) |
| Στενά του Ορμούζ | Άνοιγμα χωρίς διόδια & αποναρκοθέτηση |
| Εξαγωγές Πετρελαίου | Ελεύθερη πώληση μέσω sanctions waivers |
| Πυρηνικό Πρόγραμμα | Αναστολή εμπλουτισμού & απομάκρυνση αποθέματος |
| Οικονομικά Κεφάλαια | Διαπραγμάτευση για αποδέσμευση παγωμένων πόρων |
| Λιμάνια Ιράν | Άρση του αμερικανικού αποκλεισμού |
Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια της κλιμάκωσης που ξεκίνησε με την «Επιχείρηση Epic Fury» και τον θάνατο του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, γεγονότα που βύθισαν την περιοχή σε μια πρωτοφανή ενεργειακή κρίση. Η παρατεταμένη closure των Στενών του Ορμούζ είχε προκαλέσει παγκόσμιο κλονισμό στις αγορές, καθιστώντας την εξεύρεση διπλωματικής λύσης επιτακτική ανάγκη για τη διεθνή κοινότητα.
Η συμφωνία περιλαμβάνει το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ χωρίς διόδια και τη δέσμευση του Ιράν να καθαρίσει τις νάρκες για την ελεύθερη ναυσιπλοΐα.
Reuters, Διπλωματικό Ρεπορτάζ
Οι όροι της 60ήμερης εκεχειρίας και η ναυσιπλοΐα
Το προσχέδιο της συμφωνίας προβλέπει ότι κατά τη διάρκεια της 60ήμερης περιόδου, τα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνουν ανοιχτά χωρίς την επιβολή διοδίων. Το Ιράν φέρεται να έχει συμφωνήσει στον καθαρισμό των ναρκών που είχε τοποθετήσει στο παρελθόν, διασφαλίζοντας την ασφαλή διέλευση των δεξαμενόπλοιων.
Σε αντάλλαγμα, ως μέρος της προτεινόμενης συμφωνίας, η Ουάσιγκτον αναμένεται να άρει τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών. Παράλληλα, θα εκδοθούν ειδικές εξαιρέσεις (sanctions waivers) από τις κυρώσεις, επιτρέποντας στην Τεχεράνη να προχωρήσει στην ελεύθερη πώληση πετρελαίου στις διεθνείς αγορές.
Προτεινόμενο Φιλιππίνες: Δεκάδες εγκλωβισμένοι στα συντρίμμια – Κατέρρευσε εννιαώροφο κτίριο στην πόλη Άντζελες
Το πυρηνικό πρόγραμμα και ο έλεγχος του ουρανίου
Κεντρικό πυλώνα της συμφωνίας αποτελεί η δέσμευση του Ιράν για αναστολή του προγράμματος εμπλουτισμού ουρανίου. Οι διαπραγματεύσεις θα επικεντρωθούν στην απομάκρυνση του αποθέματος υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, το οποίο αποτελεί μόνιμη πηγή ανησυχίας για τη Δύση και τους συμμάχους της στην περιοχή.
Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Axios, έχουν δοθεί προφορικές δεσμεύσεις μέσω μεσολαβητών σχετικά με το εύρος των υποχωρήσεων. Η Τεχεράνη εμφανίζεται διατεθειμένη να συζητήσει τον περιορισμό των πυρηνικών της φιλοδοξιών με αντάλλαγμα την οικονομική της επιβίωση και την άρση του εμπορικού αποκλεισμού.
Αναλυτές στρατηγικής που παρακολουθούν την υπόθεση επισημαίνουν ότι η συμφωνία αυτή αποτελεί μια «ανάσα» για την παγκόσμια οικονομία, αλλά παραμένει εύθραυστη. Η επιτυχία της εξαρτάται από την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων και την ειλικρίνεια των προθέσεων της νέας ηγεσίας στην Τεχεράνη μετά τις πρόσφατες απώλειες.
Η επόμενη μέρα και η άρση των κυρώσεων
Κατά τη διάρκεια της εκεχειρίας, οι δύο πλευρές θα διαπραγματευτούν την οριστική άρση των κυρώσεων και την αποδέσμευση των ιρανικών κεφαλαίων που παραμένουν «παγωμένα» στο εξωτερικό. Η διαδικασία αυτή θεωρείται κρίσιμη για τη σταθεροποίηση της ιρανικής οικονομίας μετά τους πρόσφατους βομβαρδισμούς και τις στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Παρά την αισιοδοξία που αποπνέει το ρεπορτάζ, ο Λευκός Οίκος δεν έχει προβεί ακόμη σε επίσημο σχολιασμό των λεπτομερειών της συμφωνίας. Η διεθνής κοινότητα αναμένει τις επίσημες ανακοινώσεις, οι οποίες θα καθορίσουν το μέλλον της γεωπολιτικής ισορροπίας και της ενεργειακής ασφάλειας στη Μέση Ανατολή.
