Σούπερ μάρκετ: Τέλος στο πλαφόν κέρδους – Τι αλλάζει στις τιμές από τον Σεπτέμβριο

Η οριστική κατάργηση του πλαφόν στο περιθώριο κέρδους από την 1η Ιουλίου σηματοδοτεί μια νέα φάση στην αγορά, καθώς η κυβέρνηση προκρίνει πλέον τη «συμφωνία κυρίων» με τη βιομηχανία και το λιανεμπόριο. Παρά το δίμηνο «πάγωμα» τιμών σε 2.000 κωδικούς, οι καταναλωτές αναμένουν τις δραστικές μειώσεις που έχουν δρομολογηθεί για το φθινόπωρο, χωρίς ωστόσο να υπάρχει θεσμική δέσμευση.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της στρατηγικής απομάκρυνσης από τα έκτακτα διοικητικά μέτρα που επιβλήθηκαν κατά την κορύφωση της πληθωριστικής κρίσης. Τεχνικά, η πρόκληση έγκειται στη μετάβαση από έναν μηχανισμό κρατικής παρέμβασης σε ένα μοντέλο ελεύθερης αυτορρύθμισης της αγοράς, το οποίο βασίζεται στην αποκλιμάκωση των διεθνών πιέσεων.

Η οριστική κατάργηση του πλαφόν στο περιθώριο κέρδους

Μετά από μια μακρά περίοδο εφαρμογής, το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους ολοκλήρωσε τον κύκλο του, με την κυβέρνηση να το χαρακτηρίζει ως ένα «αγρίως παρεμβατικό» μέτρο. Η απόφαση αυτή βασίζεται στην εκτίμηση ότι το εργαλείο αυτό πέτυχε τον σκοπό του, συγκρατώντας τις κερδοσκοπικές τάσεις σε κρίσιμες κατηγορίες βασικών αγαθών.

Ωστόσο, η λήξη του μέτρου δημιουργεί ερωτήματα σχετικά με την ανθεκτικότητα των τιμών στα ράφια. Χωρίς τον θεσμικό έλεγχο του περιθωρίου κέρδους, η αγορά καλείται να αποδείξει ότι μπορεί να λειτουργήσει προς όφελος του καταναλωτή, αξιοποιώντας τη μείωση του ενεργειακού κόστους.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ για τη σύσκεψη στο Μαξίμου, η κυβέρνηση εστιάζει πλέον στη διατήρηση των μειώσεων που έχουν ήδη καταγραφεί. Το Υπουργείο Ανάπτυξης υποστηρίζει ότι η μέση μείωση της τάξης του 6% σε περίπου 2.000 προϊόντα αποτελεί τη βάση για την επόμενη ημέρα.

Η «συμφωνία κυρίων» και το δίμηνο πάγωμα τιμών

Στο κενό που αφήνει η κατάργηση του πλαφόν, η κυβέρνηση αντιπαραθέτει μια άτυπη συμφωνία με τους εκπροσώπους των σούπερ μάρκετ και της βιομηχανίας. Η συμφωνία προβλέπει ένα σταθερό τιμολογιακό πλαίσιο για τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο, προκειμένου να αποφευχθούν αιφνίδιες ανατιμήσεις κατά τη διάρκεια της θερινής περιόδου.

Παρά τις διαβεβαιώσεις, η απουσία συγκεκριμένου μηχανισμού ελέγχου προκαλεί σκεπτικισμό. Οικονομικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι η εθελοντική δέσμευση στερείται της νομικής ισχύος που παρείχε το προηγούμενο καθεστώς, καθιστώντας την εφαρμογή της εξαρτώμενη από την καλή θέληση των επιχειρηματικών ομίλων.

Εν αναμονή των διευκρινίσεων, παράγοντες της αγοράς τονίζουν ότι η αποκλιμάκωση των τιμών του πετρελαίου διεθνώς αποτελεί τον κρισιμότερο παράγοντα. Η μείωση των πληθωριστικών πιέσεων στην εφοδιαστική αλυσίδα αναμένεται να περάσει σταδιακά στην κατανάλωση, ενισχύοντας το σενάριο της σταθεροποίησης.

Οδικός χάρτης για μειώσεις από τον Σεπτέμβριο

Το βλέμμα της κυβέρνησης και των καταναλωτών είναι πλέον στραμμένο στον Σεπτέμβριο, οπότε και αναμένεται να οριστικοποιηθεί ένα πακέτο δραστικών μειώσεων. Οι διαπραγματεύσεις θα ξεκινήσουν εκ νέου μετά το καλοκαίρι, με στόχο τη διαμόρφωση μιας μόνιμης κοινωνικής συμφωνίας για τα βασικά αγαθά.

Προς το παρόν, δεν έχει προσδιοριστεί ούτε ο ακριβής αριθμός των προϊόντων, ούτε το ποσοστό των επιπλέον μειώσεων. Η χρήση ψηφιακών εργαλείων, όπως η πλατφόρμα PosoKanei, αναμένεται να ενταθεί για την παρακολούθηση της διαφάνειας στις τιμές ραφιού.

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επικρατεί η άποψη ότι η ενίσχυση του ανταγωνισμού είναι το μόνο βιώσιμο μέσο για την καταπολέμηση της ακρίβειας. Η επιτυχία του νέου σχεδίου θα κριθεί από το αν οι υποσχέσεις για ελαφρύνσεις θα μεταφραστούν σε πραγματική αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών.