- Πρόβλεψη για πληθωρισμό 5% στην Ελλάδα αν το πετρέλαιο μείνει στα 100 δολάρια.
- Επιβράδυνση της ανάπτυξης στο 1,7% - 1,8% για την ελληνική οικονομία.
- Κίνδυνος επισιτιστικής κρίσης λόγω έλλειψης λιπασμάτων και υψηλού κόστους παραγωγής.
- Πρόταση για άμεσο τρίμηνο πάγωμα τιμών αντί για γραφειοκρατικά μέτρα.
- Επισήμανση σοβαρού επενδυτικού κενού και ανάγκη ανάπτυξης της περιφέρειας.
Ο πρόεδρος της Lyktos Group, Μιχάλης Σάλλας, προειδοποίησε από το 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών για σοβαρές πληθωριστικές πιέσεις που μπορεί να αγγίξουν το 5% στο τέλος του 2026. Η εκτίμηση βασίζεται στο σενάριο διατήρησης της τιμής του πετρελαίου στα 100 δολάρια το βαρέλι, γεγονός που θα ανατρέψει τους αναπτυξιακούς στόχους σε Ελλάδα και Ευρώπη λόγω της γεωπολιτικής αστάθειας.
| Δείκτης Οικονομίας | Πρόβλεψη (Πετρέλαιο $100) |
|---|---|
| Πληθωρισμός Ελλάδας | 5,0% |
| Ανάπτυξη Ελλάδας (ΑΕΠ) | 1,7% – 1,8% |
| Ανάπτυξη Ευρωζώνης | < 1,0% |
| Ενεργειακή Επάρκεια Ελλάδας | > 3 μήνες |
| Επενδυτικό Κενό | Σημαντικό / Χωρίς νέες μονάδες |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της παρατεταμένης γεωπολιτικής κρίσης στη Μέση Ανατολή, η οποία συνεχίζει να τροφοδοτεί την αστάθεια στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Οι αναταράξεις αυτές δεν περιορίζονται μόνο στο κόστος μετακίνησης, αλλά διαχέονται σε ολόκληρη την παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα, επηρεάζοντας άμεσα το κόστος παραγωγής και τις τελικές τιμές καταναλωτή.
Για 3 μήνες ένα πάγωμα τιμών ήταν απλό, εύκολο για να μην υπάρξουν προβλήματα και διαταραχές στην αγορά.
Μιχάλης Σάλλας, Πρόεδρος Lyktos Group
Οι επιπτώσεις στην ανάπτυξη και τον πληθωρισμό
Σύμφωνα με την ανάλυση του κ. Σάλλας, η μονιμοποίηση της τιμής του πετρελαίου στα 100 δολάρια το βαρέλι θα προκαλέσει αναπόφευκτη αναπροσαρμογή των επιτοκίων προς τα πάνω. Αυτό το περιβάλλον υψηλού κόστους δανεισμού και ενέργειας θα λειτουργήσει ως τροχοπέδη για το Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η ανάπτυξη εκτιμάται ότι δεν θα ξεπεράσει το 1%, ενώ για την ελληνική οικονομία ο πήχης χαμηλώνει στο 1,7% με 1,8%. Παράλληλα, ο πληθωρισμός στην Ελλάδα αναμένεται να επιβαρυνθεί κατά τουλάχιστον 1,5 ποσοστιαία μονάδα, οδηγώντας τον δείκτη στο επίπεδο του 5% μέχρι τον Δεκέμβριο.
Η κατάσταση θα μπορούσε να επιδεινωθεί δραματικά εάν η τιμή του πετρελαίου εκτιναχθεί στα 120 δολάρια, ένα σενάριο που θα απαιτούσε ακόμη πιο ριζικές παρεμβάσεις. Ήδη η αγορά βιώνει ένα άλμα τιμών πάνω από τα 109 δολάρια, γεγονός που επιβεβαιώνει τις ανησυχίες για παρατεταμένη ακρίβεια.
Η κρίση στην αγροτοδιατροφική παραγωγή
Μια από τις πιο άμεσες και επικίνδυνες συνέπειες εντοπίζεται στον πρωτογενή τομέα. Ο κ. Σάλλας υπογράμμισε τον κίνδυνο για την αγροτοδιατροφική παραγωγή, λόγω της εκρηκτικής αύξησης στις τιμές των λιπασμάτων και των επικείμενων ελλείψεων στην αγορά.
Εάν δεν έχουν ήδη εξασφαλιστεί αποθέματα τουλάχιστον έξι μηνών, οι καλλιέργειες του Οκτωβρίου θα βρεθούν αντιμέτωπες με τεράστιες δυσκολίες. Η έλλειψη λιπασμάτων δεν αποτελεί μόνο οικονομικό πρόβλημα, αλλά απειλεί άμεσα την επισιτιστική ασφάλεια και τη σταθερότητα των τιμών στα βασικά αγαθά.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς, η πίεση στον αγροτικό κλάδο θα λειτουργήσει πολλαπλασιαστικά στον πληθωρισμό των τροφίμων. Αυτό καθιστά επιτακτική την ανάγκη για στοχευμένα μέτρα στήριξης των παραγωγών, πέρα από τις οριζόντιες επιδοτήσεις.
Προτάσεις για πάγωμα τιμών και κυβερνητικά μέτρα
Αναφερόμενος στην κυβερνητική πολιτική, ο κ. Σάλλας χαρακτήρισε θετικά τα μέτρα κατά της αισχροκέρδειας, ωστόσο άσκησε κριτική για την καθυστέρηση στη λήψη τους. Υποστήριξε ότι ένα τρίμηνο πάγωμα τιμών θα ήταν μια πολύ πιο απλή και αποτελεσματική λύση σε σχέση με τις τρέχουσες γραφειοκρατικές διαδικασίες.
«Αυτά που εξαγγέλθηκαν ενέχουν τεράστια κόστη για τις επιχειρήσεις», σημείωσε, φέροντας ως παράδειγμα χώρες όπως η Γερμανία και η Ισπανία που εφάρμοσαν παρόμοιες πρακτικές. Εκτίμησε μάλιστα ότι η κυβέρνηση θα αναγκαστεί να ανακοινώσει νέο πακέτο παρεμβάσεων κατά τη διάρκεια της ΔΕΘ τον Σεπτέμβριο.
Παρά τις προκλήσεις, η Ελλάδα διατηρεί ένα πλεονέκτημα στην ενεργειακή επάρκεια, έχοντας για πρώτη φορά αποθέματα άνω των τριών μηνών. Η ψηφιοποίηση του κράτους και η αλλαγή στη φορολογική νοοτροπία των πολιτών έχουν δημιουργήσει υπερπλεονάσματα που προσφέρουν κάποιο δημοσιονομικό περιθώριο.
Επενδυτικό κενό και η επόμενη μέρα
Ο επίτιμος Πρόεδρος της Τράπεζας Πειραιώς στάθηκε ιδιαίτερα στο σοβαρό επενδυτικό κενό που παρατηρείται στη χώρα. Οι τρέχουσες εξαγορές από το εξωτερικό δεν δημιουργούν νέα παραγωγική βάση, γεγονός που απειλεί τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη μετά το 2027.
Η υπερβολική εξάρτηση από τον τουρισμό και την κατανάλωση αποτελεί δομική αδυναμία. Η λύση, σύμφωνα με τον ίδιο, βρίσκεται στην ανάπτυξη της ελληνικής περιφέρειας, η οποία αποτελεί τον μοναδικό δρόμο για μια βιώσιμη και συμπεριληπτική οικονομία στα χρόνια που έρχονται.
Εν αναμονή των διευκρινίσεων, οικονομικοί αναλυτές τονίζουν ότι η τραπεζική και πολιτική ενοποίηση της Ευρώπης είναι ο μόνος τρόπος για να αντιμετωπιστούν τέτοιου μεγέθους εξωτερικά σοκ. Χωρίς ισχυρή ηγεσία, ο κίνδυνος αποσύνθεσης της Ευρωζώνης υπό το βάρος της κρίσης παραμένει ορατός.
Πώς να προστατευτείτε από το νέο πληθωριστικό κύμα
- Εξασφαλίστε αποθέματα βασικών αγαθών και πρώτων υλών για τουλάχιστον 6 μήνες αν είστε παραγωγός.
- Εξετάστε τη σταθεροποίηση του ενεργειακού κόστους μέσω συμβολαίων σταθερής τιμής όπου είναι εφικτό.
- Παρακολουθήστε τις ανακοινώσεις για νέα μέτρα στήριξης που αναμένονται τον Σεπτέμβριο στη ΔΕΘ.
- Επενδύστε στην ενεργειακή αναβάθμιση για τη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.