Αγορά κρέατος: Εκρηκτικές αυξήσεις στο μοσχάρι και τα αμνοερίφια λόγω μείωσης του ζωικού κεφαλαίου

Σε παρατεταμένη κρίση εισέρχεται η αγορά κρέατος στην Ελλάδα, καθώς η δραματική συρρίκνωση του ζωικού κεφαλαίου κατά 17,2% στα πρόβατα και 12,8% στα βοοειδή οδηγεί τις τιμές σε νέα ιστορικά υψηλά. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ και της Eurostat, το κόστος παραγωγής και οι ζωονόσοι δημιουργούν ένα μη αναστρέψιμο κύμα ανατιμήσεων που αγγίζει το 35% στο μοσχάρι σε βάθος διετίας.

Η τρέχουσα συγκυρία στην αγροτική οικονομία αποτελεί το αποτέλεσμα μιας πολυετούς αποεπένδυσης, όπου η βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων δοκιμάζεται από το ενεργειακό κόστος και τις διεθνείς γεωπολιτικές αναταράξεις. Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της συρρίκνωσης του ζωικού κεφαλαίου που ξεκίνησε το 2025, δημιουργώντας ένα έλλειμμα προσφοράς που μετακυλίεται άμεσα στην τελική τιμή καταναλωτή.

Η ακτινογραφία της κρίσης στην ελληνική κτηνοτροφία

Τα στοιχεία που δημοσιοποίησε η ΕΛΣΤΑΤ για το 2025 αποκαλύπτουν το μέγεθος της παραγωγικής υποχώρησης. Ο πληθυσμός των προβάτων μειώθηκε κατά 17,2%, υποχωρώντας στα 6,44 εκατομμύρια ζώα, ενώ οι αίγες κατέγραψαν πτώση 9,2%, φτάνοντας τα 2,34 εκατομμύρια κεφάλια.

Η κατάσταση επιδεινώνεται από την εξάπλωση ζωονόσων, όπως η ευλογιά των προβάτων, η οποία οδήγησε σε αναγκαστικές θανατώσεις χιλιάδων ζώων. Οι περιορισμοί στις μετακινήσεις και η αβεβαιότητα των παραγωγών έχουν περιορίσει δραστικά τη διαθεσιμότητα εγχώριου κρέατος στην αγορά.

Σύμφωνα με αναλυτές στρατηγικής, η έξοδος των κτηνοτρόφων από το επάγγελμα οφείλεται στην αδυναμία κάλυψης του κόστους των ζωοτροφών και της ενέργειας. Οι μικρές οικογενειακές μονάδες αδυνατούν πλέον να επιβιώσουν, οδηγώντας σε μια βίαιη αναδιάρθρωση του κλάδου.

Οι τιμές στη χονδρική και η επιβάρυνση των καταναλωτών

Η μειωμένη προσφορά αποτυπώνεται ανάγλυφα στις χονδρικές τιμές. Η επικρατούσα τιμή για τα εγχώρια αρνιά διαμορφώνεται πλέον στα 10,40 ευρώ το κιλό, σημειώνοντας αύξηση 9,5% σε σχέση με πέρυσι. Αντίστοιχα, τα κατσίκια πωλούνται προς 9 ευρώ το κιλό, με την άνοδο να αγγίζει το 9%.

Στο μοσχαρίσιο κρέας, οι ανατιμήσεις είναι ακόμη πιο επιθετικές. Η τιμή στα 9,30 ευρώ το κιλό αντιπροσωπεύει μια αύξηση 11% μέσα σε ένα έτος, ενώ σε σύγκριση με το 2024 η συνολική επιβάρυνση φτάνει το εκπληκτικό 35%. Αυτό το φαινόμενο τροφοδοτεί τον πληθωρισμό των τροφίμων, ο οποίος παραμένει σε επίπεδα «φωτιά».

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επισημαίνεται ότι η εξάρτηση από τις εισαγωγές καθιστά την Ελλάδα ευάλωτη στις ευρωπαϊκές τάσεις. Η Eurostat επιβεβαιώνει ότι η συρρίκνωση της κτηνοτροφίας είναι πανευρωπαϊκό φαινόμενο, με τις μειώσεις σε χοίρους, βοοειδή και αιγοπρόβατα να κυμαίνονται από 0,4% έως 2,5% σε επίπεδο ΕΕ.

Η εξαίρεση του χοιρινού και η συμφωνία Mercosur

Μοναδική ακτίνα αισιοδοξίας για το καλάθι του νοικοκυριού αποτελεί το χοιρινό κρέας. Οι τιμές εμφανίζουν αποκλιμάκωση 15% έως 18%, λόγω της αυξημένης προσφοράς στην ευρωπαϊκή αγορά και της μειωμένης ζήτησης σε συγκεκριμένες χώρες της Ένωσης.

Ωστόσο, η προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας Mercosur από την 1η Μαΐου 2026 δεν αναμένεται να φέρει ουσιαστική ανακούφιση. Οι επιπλέον 99.000 τόνοι βοείου κρέατος από τη Λατινική Αμερική καλύπτουν μόλις το 1,6% της ευρωπαϊκής κατανάλωσης, ποσότητα που κρίνεται ανεπαρκής για να πιέσει τις τιμές προς τα κάτω.

Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η ανάκαμψη του ζωικού κεφαλαίου απαιτεί βάθος χρόνου και γενναία κίνητρα. Οι υγειονομικοί κανόνες της ΕΕ παραμένουν αυστηροί, διασφαλίζοντας την ποιότητα αλλά διατηρώντας το κόστος σε υψηλά επίπεδα.

Οι προοπτικές για την επόμενη μέρα στην αγορά

Η αγορά κρέατος εισέρχεται σε μια φάση δομικής έλλειψης. Η αποκατάσταση των κοπαδιών μετά από επιδημίες είναι μια χρονοβόρα διαδικασία, ενώ οι κτηνοτρόφοι παραμένουν διστακτικοί στο να επενδύσουν εκ νέου χωρίς εγγυημένες αποδόσεις.

Υπό αυτές τις συνθήκες, οι καταναλωτές θα πρέπει να προσαρμοστούν σε ένα περιβάλλον υψηλών τιμών. Η στροφή σε εναλλακτικές πηγές πρωτεΐνης ή η μείωση της κατανάλωσης φαίνεται να είναι οι μόνες άμεσες αντιδράσεις, καθώς η αποκλιμάκωση δεν διαφαίνεται στον ορατό ορίζοντα.