- Η Ελλάδα έπεσε στην 50ή θέση της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας του IMD.
- Η χώρα παραμένει η πιο πολύπλοκη παγκοσμίως για την άσκηση επιχειρηματικότητας.
- Σοβαρό πλήγμα από τη διαρροή επιστημονικού δυναμικού (64η θέση).
- Οι επενδύσεις αυξήθηκαν αλλά αφορούν κυρίως αναπλήρωση παλαιού κεφαλαίου.
- Απαιτούνται άμεσες μεταρρυθμίσεις στη Δικαιοσύνη και την αγορά εργασίας.
Η Ελλάδα υποχώρησε στην 50ή θέση της Παγκόσμιας Επετηρίδας Ανταγωνιστικότητας του IMD για το 2025, καταγράφοντας απώλεια τριών θέσεων σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Σύμφωνα με το νέο policy paper του ΚΕΦΙΜ, η χώρα παραμένει εγκλωβισμένη σε διαρθρωτικές αδυναμίες, με τη μεγαλύτερη επιδείνωση να εντοπίζεται στον κρίσιμο τομέα της επιχειρηματικής αποτελεσματικότητας.
| Δείκτης Ανταγωνιστικότητας | Κατάταξη (σε 69 χώρες) |
|---|---|
| Γενική Κατάταξη IMD 2025 | 50ή |
| Επιχειρηματική Αποτελεσματικότητα | 53η |
| Διαρροή Επιστημονικού Δυναμικού | 64η |
| Χρηματοοικονομικές Υπηρεσίες | 61η |
| Κόστος Κεφαλαίου | 60ή |
| Υποδομές | 40ή |
| Επιχειρηματική Πολυπλοκότητα (GBCI) | 1η (Χειρότερη) |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της ευρύτερης συζήτησης για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα, η οποία πυροδοτήθηκε από την Έκθεση Draghi και τις προκλήσεις του νέου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου για την περίοδο 2028–2034. Η ελληνική οικονομία, παρά τα βήματα σταθεροποίησης, φαίνεται να υστερεί στη σύνδεση των επενδύσεων με την πραγματική παραγωγική αναβάθμιση.
Η Ελλάδα αναδεικνύεται για τρίτη διαδοχική χρονιά ως η χώρα με τη μεγαλύτερη πολυπλοκότητα παγκοσμίως στην άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας.
GBCI 2026, TMF Group
Οι αιτίες της υποχώρησης και ο πυλώνας της αποτελεσματικότητας
Η μελέτη του ΚΕΦΙΜ αναδεικνύει ότι η Ελλάδα κατατάσσεται στην 53η θέση μεταξύ 69 χωρών στους τρεις από τους τέσσερις βασικούς πυλώνες αξιολόγησης. Η πτώση κατά εννέα θέσεις στον τομέα της Επιχειρηματικής Αποτελεσματικότητας αποτελεί το πιο ανησυχητικό εύρημα της φετινής έκθεσης.
Κύριος καταλύτης αυτής της υποχώρησης είναι η συνεχιζόμενη διαρροή επιστημονικού δυναμικού (brain drain), όπου η χώρα βρίσκεται στην απογοητευτική 64η θέση. Παράλληλα, η υστέρηση των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών (61η θέση) δυσχεραίνει την πρόσβαση των επιχειρήσεων σε αναγκαία κεφάλαια.
Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η δημοσιονομική εξυγίανση δεν έχει ακόμη οδηγήσει σε μείωση του κόστους κεφαλαίου. Στον σχετικό δείκτη, η Ελλάδα καταλαμβάνει την 60ή θέση, γεγονός που περιορίζει τη διεθνή ανταγωνιστικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων.
Η παγκόσμια πρωτιά στην επιχειρηματική πολυπλοκότητα
Ένα από τα πιο επιβαρυντικά στοιχεία για το εγχώριο περιβάλλον προέρχεται από τον Παγκόσμιο Δείκτη Επιχειρηματικής Πολυπλοκότητας (GBCI 2026). Για τρίτη διαδοχική χρονιά, η Ελλάδα αναδεικνύεται ως η πιο πολύπλοκη χώρα παγκοσμίως για την άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Η πολυπλοκότητα αυτή αποδίδεται στις συχνές νομοθετικές αλλαγές και το ασταθές κανονιστικό πλαίσιο, που λειτουργούν ως τροχοπέδη για τις ξένες επενδύσεις. Η παραγωγικότητα της εργασίας παραμένει το μεγάλο ζητούμενο, καθώς οι γραφειοκρατικές δομές απορροφούν πολύτιμους πόρους.
Επενδύσεις και καθυστερήσεις στις μεταρρυθμίσεις
Στο πεδίο των επενδύσεων, καταγράφηκε σημαντικός Ακαθάριστος Σχηματισμός Παγίου Κεφαλαίου την περίοδο 2021–2025, με κορυφώσεις άνω του 21%. Ωστόσο, η ανάλυση προειδοποιεί ότι πρόκειται κυρίως για αναπλήρωση κεφαλαίου που χάθηκε στην κρίση και όχι για δημιουργία νέας παραγωγικής βάσης.
Οι μεγαλύτερες καθυστερήσεις εντοπίζονται στην εφαρμογή της Έκθεσης Πισσαρίδη, ειδικά στους τομείς της Δικαιοσύνης και της αγοράς εργασίας. Οι τομείς αυτοί παραμένουν ανασταλτικοί παράγοντες, εμποδίζοντας τη μετατροπή των κεφαλαίων σε βιώσιμη ανάπτυξη.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της δημόσιας διοίκησης, η επιτάχυνση των θεσμικών παρεμβάσεων είναι μονόδρομος. Η παραγωγικότητα ανά εργαζόμενο πρέπει να ενισχυθεί μέσω της ψηφιοποίησης και της μείωσης των ρυθμιστικών εμποδίων.
Η επόμενη μέρα για την ελληνική οικονομία
Ο πρόεδρος του ΚΕΦΙΜ, Νίκος Ρώμπαπας, υπογραμμίζει ότι το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι η παραγωγική αναβάθμιση. Αυτό απαιτεί δραστική μείωση της πολυπλοκότητας και βελτίωση της πρόσβασης σε επενδυτικά κεφάλαια για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Η πρόκληση δεν αφορά μόνο την Ελλάδα αλλά ολόκληρη την Ευρώπη, καθώς οι ψηφιακές επιδοτήσεις ύψους 51,5 δισ. ευρώ του νέου προϋπολογισμού δεν αρκούν χωρίς βαθιές τομές. Ο διεθνής ανταγωνισμός απαιτεί ενοποιημένες κεφαλαιαγορές και άρση των διαχρονικών αγκυλώσεων.
Οι εξελίξεις των επόμενων μηνών θα κρίνουν αν η χώρα μπορεί να αναστρέψει την πτωτική πορεία. Η εστίαση πρέπει να μετατοπιστεί από τη δημοσιονομική σταθερότητα στην ουσιαστική βελτίωση του επιχειρηματικού οικοσυστήματος.
Πώς να αντιμετωπίσετε την επιχειρηματική πολυπλοκότητα
- Επενδύστε σε εξειδικευμένους νομικούς και φοροτεχνικούς συμβούλους για την παρακολούθηση των νομοθετικών αλλαγών.
- Αξιοποιήστε τα ψηφιακά εργαλεία του κράτους για τη μείωση του γραφειοκρατικού κόστους.
- Αναζητήστε εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης πέρα από τον παραδοσιακό τραπεζικό δανεισμό.
- Δώστε έμφαση στην εκπαίδευση και διατήρηση του ταλαντούχου προσωπικού για την αντιμετώπιση του brain drain.