- Η τιμή της βασιλόπιτας αυξήθηκε σωρευτικά έως και 40% την τελευταία τετραετία.
- Το κόστος για τη βασιλόπιτα-κέικ αγγίζει πλέον τα 18 ευρώ το κιλό.
- Οι ανατιμήσεις είναι υπερδιπλάσιες από τον ρυθμό υποτίμησης του ευρώ.
- Οι πρώτες ύλες και η ενέργεια αποτελούν τους κύριους καταλύτες των αυξήσεων.
Η παραδοσιακή βασιλόπιτα μετατρέπεται σε είδος πολυτελείας, καθώς οι τιμές της έχουν εκτοξευθεί έως και 40% από το 2021. Ενώ η αγοραστική δύναμη του ευρώ υποχώρησε κατά 10-15%, το εορταστικό έδεσμα ακρίβυνε με υπερδιπλάσιο ρυθμό, επιβαρύνοντας σημαντικά τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
| Είδος Βασιλόπιτας | Τιμή 2021 (€/κιλό) | Τιμή 2025 (€/κιλό) |
|---|---|---|
Είδος Βασιλόπιτας Βασιλόπιτα Κέικ | Τιμή 2021 (€/κιλό) 11,10 | Τιμή 2025 (€/κιλό) 14,00 – 18,00 |
Είδος Βασιλόπιτας Βασιλόπιτα Τσουρέκι | Τιμή 2021 (€/κιλό) 9,90 | Τιμή 2025 (€/κιλό) 12,00 – 15,00 |
Η σταδιακή εκτόξευση των τιμών στα είδη διατροφής δεν αποτελεί πλέον συγκυριακό φαινόμενο, αλλά μια παγιωμένη πραγματικότητα που επηρεάζει κάθε πτυχή της καταναλωτικής συνήθειας. Η περίπτωση της βασιλόπιτας αποτελεί το πλέον χαρακτηριστικό παράδειγμα, καθώς η σωρευτική επιβάρυνση την τελευταία τετραετία υπερβαίνει κατά πολύ τον μέσο όρο των ανατιμήσεων σε άλλα προϊόντα, δημιουργώντας ένα χάσμα ανάμεσα στο κόστος παραγωγής και την τελική λιανική τιμή.
Η βασιλόπιτα έχει ακριβύνει με ρυθμούς υπερδιπλάσιους από την υποτίμηση του ευρώ, αποτελώντας παράδειγμα δυσανάλογης ακρίβειας.
Στοιχεία της Αγοράς, Οικονομική Ανάλυση
Η πορεία των τιμών από το 2021 έως το 2025
Σύμφωνα με τα στοιχεία της αγοράς, η βασιλόπιτα σε μορφή κέικ ξεκίνησε από τα 11,10 ευρώ το κιλό το 2021 για να φτάσει σήμερα να πωλείται έως και 18 ευρώ το κιλό. Αυτή η αύξηση της τάξης του 30%-40% αντανακλά την πίεση που δέχθηκαν οι αρτοποιοί και οι ζαχαροπλάστες, σε μια περίοδο που η ακρίβεια στα κρέατα και άλλα βασικά αγαθά είχε ήδη αρχίσει να περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών.
Αντίστοιχη είναι η εικόνα και στη βασιλόπιτα τύπου τσουρέκι. Από τα 9,90 ευρώ το 2021, η τιμή αναρριχήθηκε στα 11 ευρώ το 2022 και πλέον το 2025 κυμαίνεται μεταξύ 12 και 15 ευρώ. Η ποσοστιαία άνοδο προσεγγίζει το 35%, επιβεβαιώνοντας ότι η εορταστική παράδοση απαιτεί πλέον σημαντικά μεγαλύτερη οικονομική θυσία από τον μέσο καταναλωτή, παρά τη σχετική σταθερότητα στα τιμολόγια ρεύματος που καταγράφηκε πρόσφατα.
Οι αιτίες πίσω από το «καπέλο» ακρίβειας
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η δυσανάλογη αύξηση δεν οφείλεται μόνο στον γενικό πληθωρισμό. Καθοριστικό ρόλο έπαιξε το κόστος των πρώτων υλών, όπως η ζάχαρη, το βούτυρο και το αλεύρι, η ενεργειακή κρίση που επηρέασε τη λειτουργία των φούρνων, αλλά και η στροφή σε premium εκδοχές με πλούσια διακόσμηση. Είναι αξιοσημείωτο ότι ενώ το ευρώ έχασε σωρευτικά το 10-15% της αξίας του, η βασιλόπιτα ακρίβυνε με διπλάσια ταχύτητα.
Στους διαδρόμους των αρμόδιων φορέων της αγοράς, επισημαίνεται ότι η παγίωση των υψηλών τιμών αποτελεί τον μεγαλύτερο κίνδυνο για την κατανάλωση. Ενώ οι αυξήσεις στην ΕΥΔΑΠ επιβαρύνουν περαιτέρω τα νοικοκυριά από την 1η Ιανουαρίου 2026, οι δευτερογενείς ανατιμήσεις στα τρόφιμα παραμένουν ανθεκτικές, καθιστώντας αναγκαία την προσεκτική έρευνα αγοράς από τους πολίτες προκειμένου να εντοπίσουν τις πιο συμφέρουσες προσφορές.
Η επόμενη μέρα στην αγορά των εορταστικών ειδών
Η αγοραστική δύναμη των Ελλήνων δοκιμάζεται σκληρά, καθώς η σωρευτική υποτίμηση του νομίσματος συνδυάζεται με ανατιμήσεις-ρεκόρ σε παραδοσιακά είδη. Η τάση αυτή αναμένεται να συνεχιστεί, με τους καταναλωτές να στρέφονται ολοένα και περισσότερο σε πιο οικονομικές λύσεις ή σε σπιτικές παρασκευές για να διατηρήσουν τα έθιμα χωρίς να εκτροχιάσουν τον προϋπολογισμό τους, εν αναμονή των νέων μέτρων στήριξης.
Πώς να διαχειριστείτε το κόστος
- Πραγματοποιήστε έρευνα αγοράς σε τοπικούς φούρνους και ζαχαροπλαστεία.
- Προτιμήστε απλές εκδοχές χωρίς υπερβολική διακόσμηση που ανεβάζει την τιμή.
- Εξετάστε τη σπιτική παρασκευή ως μια πιο οικονομική και ποιοτική λύση.
- Συγκρίνετε την τιμή ανά κιλό και όχι ανά τεμάχιο για ορθότερη αξιολόγηση.