Στα 14.998 ευρώ ο μέσος πραγματικός μισθός το 2025: Παραμένει 31% χαμηλότερος από το 2009

Ο μέσος ετήσιος πραγματικός μισθός στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στα 14.998 ευρώ το 2025, παρουσιάζοντας μια δραματική υστέρηση της τάξης του 31% σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2009. Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ, παρά τις ονομαστικές αυξήσεις, η αγοραστική δύναμη των εργαζομένων παραμένει εγκλωβισμένη σε επίπεδα χαμηλότερα από εκείνα της προ κρίσης εποχής, καθώς ο πληθωρισμός απορροφά το μεγαλύτερο μέρος των εισοδηματικών ενισχύσεων.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια μιας μακράς περιόδου εισοδηματικής στασιμότητας, όπου οι δομικές αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας συναντούν τις διεθνείς πληθωριστικές πιέσεις. Το παρασκήνιο της υπόθεσης αναδεικνύει ότι η ονομαστική βελτίωση των δεικτών δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε βελτίωση του βιοτικού επιπέδου, καθώς το κόστος διαβίωσης αυξάνεται με ταχύτερους ρυθμούς από τις αμοιβές.

Η ακτινογραφία των μισθών και η διάβρωση από τον πληθωρισμό

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε το ΙΝΕ-ΓΣΕΕ, ο μέσος ετήσιος ονομαστικός μισθός για το 2025 ανήλθε στα 18.134 ευρώ. Αν και το νούμερο αυτό δείχνει μια άνοδο 3,9% σε σχέση με το 2024 και σχεδόν 20% σε σύγκριση με το 2019, η πραγματικότητα είναι διαφορετική όταν αφαιρεθεί η επίδραση των τιμών.

Σε πραγματικούς όρους, η αύξηση περιορίζεται στο ισχνό 1,3% μέσα σε έναν χρόνο. Αυτό σημαίνει ότι οι εργαζόμενοι στην Ελλάδα εξακολουθούν να αμείβονται με ποσά που υπολείπονται κατά 12% σε ονομαστικούς όρους από το 2009, ενώ η απόκλιση εκτοξεύεται στο 31% όταν εξετάζουμε την αγοραστική δύναμη.

Η κατάσταση αυτή επιδεινώνεται από το γεγονός ότι ο μισθός του 2025 παραμένει χαμηλότερος ακόμη και από εκείνον του 2012, μιας χρονιάς που η χώρα βρισκόταν στο ναδίρ της οικονομικής ύφεσης. Η Ετήσια Έκθεση 2026 του ΙΝΕ ΓΣΕΕ επιβεβαιώνει ότι η μεταμνημονιακή ανάπτυξη δεν έχει καταφέρει ακόμα να αποκαταστήσει τις απώλειες των προηγούμενων δεκαετιών.

Το μέσο ωρομίσθιο και η παγίδα της χαμηλής παραγωγικότητας

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών και των οικονομικών ινστιτούτων, εκφράζεται έντονος προβληματισμός για το μέσο ωρομίσθιο, το οποίο το 2025 διαμορφώθηκε στα 9,6 ευρώ σε ονομαστικούς όρους. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς εργασίας, η πραγματική αξία της ωριαίας εργασίας αντιστοιχεί μόλις στο 73,5% των επιπέδων του 2009.

Η στασιμότητα αυτή αποδίδεται στην ανεπαρκή αύξηση των αμοιβών μετά το 2019, η οποία δεν κατάφερε να αντισταθμίσει τις πληθωριστικές εκρήξεις στην ενέργεια και τα είδη πρώτης ανάγκης. Παρά την πρόσφατη αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού, το κενό παραμένει μεγάλο για τη μεσαία τάξη και τους εξειδικευμένους εργαζόμενους.

Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η έλλειψη αποτελεσματικών μηχανισμών προστασίας, όπως οι συλλογικές συμβάσεις, αφήνει το εισόδημα εκτεθειμένο. Η υψηλή φορολογική επιβάρυνση της εργασίας αποτελεί έναν επιπλέον ανασταλτικό παράγοντα που περιορίζει το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών.

Οι προτάσεις για μόνιμη ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης

Το ΙΝΕ-ΓΣΕΕ υπογραμμίζει ότι οι έκτακτες παροχές και τα επιδόματα προσφέρουν μόνο προσωρινή ανακούφιση. Για τη διασφάλιση μιας βιώσιμης ανάπτυξης, προτείνεται η επαναφορά του καθορισμού του κατώτατου μισθού μέσω της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας και η διεύρυνση της κάλυψης των εργαζομένων από κλαδικές συμβάσεις.

Παράλληλα, κρίνεται απαραίτητος ο συνολικός μετασχηματισμός του παραγωγικού μοντέλου. Στόχος πρέπει να είναι η δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας με υψηλότερες αμοιβές, η ενίσχυση της παραγωγικότητας και η δικαιότερη κατανομή του παραγόμενου πλούτου, ώστε να κλείσει η ψαλίδα με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Οι αντιδράσεις και τα επόμενα βήματα

Η δημοσιοποίηση των στοιχείων αναμένεται να πυροδοτήσει νέο κύκλο διαβουλεύσεων μεταξύ κοινωνικών εταίρων και κυβέρνησης. Η ανάγκη για μόνιμες παρεμβάσεις στις αγορές αγαθών και υπηρεσιών είναι πλέον επιτακτική, προκειμένου να περιοριστούν οι στρεβλώσεις στις τιμές που ακυρώνουν τις αυξήσεις των μισθών.

Το επόμενο διάστημα θα είναι κρίσιμο για τη διαμόρφωση της εισοδηματικής πολιτικής του 2027. Οι εργαζόμενοι αναμένουν πλέον χειροπιαστά αποτελέσματα που θα αποτυπώνονται στην καθημερινή τους αγοραστική δύναμη και όχι μόνο στους μακροοικονομικούς πίνακες των εκθέσεων.