- Άνοδος άνω του 2% στις τιμές του πετρελαίου Brent και WTI.
- Επιβολή τέλους διέλευσης 20% από τις ΗΠΑ στα Στενά του Ορμούζ.
- Επαναφορά του αμερικανικού αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια.
- Η CENTCOM θέτει σε ισχύ τα μέτρα στις 23:00 ώρα Ελλάδος.
- Η Citi προειδοποιεί για αυξημένο κίνδυνο στρατιωτικής κλιμάκωσης.
Άνοδο άνω του 2% κατέγραψαν οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου μετά την αιφνιδιαστική ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ για την επιβολή τέλους διέλευσης 20% στα φορτία μέσω των Στενών του Ορμούζ. Η κίνηση αυτή, σε συνδυασμό με την επαναφορά του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, πυροδοτεί έντονη ανησυχία για τη σταθερότητα του παγκόσμιου ενεργειακού εφοδιασμού.
| Δείκτης / Μέτρο | Τιμή / Κατάσταση | Μεταβολή |
|---|---|---|
Δείκτης / Μέτρο Αμερικανικό Αργό (WTI) | Τιμή / Κατάσταση 79,91 δολάρια | Μεταβολή +2,27% |
Δείκτης / Μέτρο Πετρέλαιο Brent | Τιμή / Κατάσταση 85,11 δολάρια | Μεταβολή +2,14% |
Δείκτης / Μέτρο Τέλος Διέλευσης | Τιμή / Κατάσταση 20% επί του φορτίου | Μεταβολή Νέο Μέτρο |
Δείκτης / Μέτρο Έναρξη Μέτρων CENTCOM | Τιμή / Κατάσταση 23:00 (Ώρα Ελλάδος) | Μεταβολή Εκκρεμεί |
Η νέα γεωπολιτική κρίση στον Περσικό Κόλπο έρχεται ως συνέχεια της εύθραυστης ισορροπίας που επικρατούσε μετά τις στρατιωτικές επιθέσεις του Οκτωβρίου, οι οποίες είχαν ήδη κλονίσει την εμπιστοσύνη των αγορών. Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν τον κρισιμότερο ενεργειακό δίαυλο του πλανήτη, καθώς από εκεί διακινείται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς αργού, καθιστώντας κάθε περιορισμό στη ναυσιπλοΐα άμεση απειλή για την παγκόσμια οικονομία.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επιβάλλουν τέλος ύψους 20% σε όλα τα φορτία που μεταφέρονται μέσω των Στενών του Ορμούζ, ως προστάτης της στρατηγικής οδού.
Ντόναλντ Τραμπ, Πρόεδρος των ΗΠΑ
Οι λεπτομέρειες των ανακοινώσεων Τραμπ
Ο Αμερικανός πρόεδρος, μέσω ανάρτησής του στην πλατφόρμα Truth Social, χαρακτήρισε τις Ηνωμένες Πολιτείες ως τον επίσημο «προστάτη» της στρατηγικής αυτής οδού. Στο πλαίσιο αυτό, ανακοίνωσε την επιβολή τέλους ύψους 20% σε όλα τα φορτία που μεταφέρονται μέσω των Στενών, μια κίνηση που ανατρέπει τα δεδομένα στο κόστος μεταφοράς.
Παράλληλα, γνωστοποιήθηκε η επαναφορά του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών που γειτνιάζουν με τα Στενά, κλιμακώνοντας την ένταση με την Τεχεράνη. Σύμφωνα με την CENTCOM, το μέτρο αυτό αναμένεται να τεθεί σε πλήρη ισχύ στις 23:00 ώρα Ελλάδος, δημιουργώντας ασφυκτικά χρονικά περιθώρια για τις ναυτιλιακές εταιρείες.
Αντιδράσεις των αγορών και τιμές πετρελαίου
Η αντίδραση των διεθνών χρηματιστηρίων ήταν ακαριαία, με τα συμβόλαια του αμερικανικού αργού (WTI) να ενισχύονται κατά 2,27%, αγγίζοντας τα 79,91 δολάρια το βαρέλι. Αντίστοιχα, το Brent σημείωσε άνοδο 2,14%, διαμορφούμενο στα 85,11 δολάρια, καθώς οι επενδυτές προεξοφλούν πιθανές διαταραχές στη ροή του εφοδιασμού.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς ενέργειας, η επιβολή του τέλους 20% δεν αποτελεί απλώς ένα οικονομικό μέτρο, αλλά μια στρατηγική κίνηση άσκησης πίεσης. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η κίνηση αυτή ενδέχεται να προκαλέσει αλυσιδωτές αυξήσεις στο τελικό κόστος των καυσίμων παγκοσμίως.
Οι κίνδυνοι για στρατιωτική κλιμάκωση
Η τράπεζα Citi σε έκθεσή της προειδοποιεί ότι η πρόταση για τα τέλη διέλευσης αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο στρατιωτικής κλιμάκωσης στην περιοχή. Υπάρχει έντονη ανησυχία ότι το Ιράν ενδέχεται να αποχωρήσει από το υφιστάμενο μνημόνιο κατανόησης με τις ΗΠΑ, εξέλιξη που θα διατηρήσει τις τιμές σε υψηλά επίπεδα για μεγάλο διάστημα.
Η ναυτιλιακή κίνηση, η οποία είχε αρχίσει να ανακάμπτει μετά την ενδιάμεση συμφωνία Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, βρίσκεται πλέον ξανά σε καθεστώς αβεβαιότητας. Οι αγορές παρακολουθούν στενά εάν οι χώρες της περιοχής θα επιχειρήσουν να παρακάμψουν τα Στενά μέσω εναλλακτικών οδών, όπως ο λιμένας του Yanbu στη Σαουδική Αραβία.
Οι προοπτικές για την παγκόσμια αγορά
Εν αναμονή των διευκρινίσεων για την εφαρμογή των τελών, οι αναλυτές στρατηγικής τονίζουν ότι η ασφάλεια των ενεργειακών ροών παραμένει το μεγάλο ερωτηματικό. Η στάση της Τεχεράνης τις επόμενες ώρες θα καθορίσει εάν θα οδηγηθούμε σε μια νέα ενεργειακή κρίση ή σε μια νέα φάση σκληρών διαπραγματεύσεων.
Η επόμενη μέρα βρίσκει τις διεθνείς αγορές σε κατάσταση υψηλής επιφυλακής, με την προσοχή στραμμένη στις κινήσεις της CENTCOM. Η εφαρμογή του αποκλεισμού ενδέχεται να αποτελέσει τον καταλύτη για περαιτέρω ανατιμήσεις, επηρεάζοντας άμεσα τον πληθωρισμό και την παγκόσμια κατανάλωση.