- Απαγόρευση αιολικών σε νησιά κάτω των 300 τ.χλμ. και υψόμετρο άνω των 1.200μ.
- Πλήρες μπλόκο σε φωτοβολταϊκά εντός περιοχών Natura 2000 και δασικών εκτάσεων.
- Εξαιρούνται από τους περιορισμούς ώριμα έργα συνολικής ισχύος 50 GW.
- Παραμένει η δυνατότητα εγκατάστασης φωτοβολταϊκών σε αγροτικές γαίες υψηλής παραγωγικότητας.
- Στόχος η ισορροπία μεταξύ περιβαλλοντικής προστασίας και επενδυτικής ασφάλειας έως το 2030.
Το νέο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για τις ΑΠΕ τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση, εισάγοντας αυστηρά κριτήρια χωροθέτησης για αιολικά και φωτοβολταϊκά έργα σε όλη την επικράτεια. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Dnews.gr, η μεταρρύθμιση προβλέπει πλήρη απαγόρευση σε ευαίσθητα οικοσυστήματα και μικρά νησιά, διασφαλίζοντας ωστόσο την πορεία των ώριμων επενδύσεων συνολικής ισχύος 50 GW.
| Κατηγορία Περιορισμού | Νέο Καθεστώς / Όριο |
|---|---|
| Μικρά Νησιά | Πλήρης απαγόρευση αιολικών (κάτω από 300 τ.χλμ.) |
| Υψόμετρο | Απαγόρευση εγκατάστασης άνω των 1.200 μέτρων |
| Περιοχές Natura 2000 | Πλήρης απαγόρευση για νέα φωτοβολταϊκά έργα |
| Εξαιρέσεις Έργων | Ισχύς 50 GW (με ΑΕΠΟ ή κατάθεση έως 20/05/2026) |
| Αγροτική Γη | Επιτρέπεται η εγκατάσταση σε γαίες υψηλής παραγωγικότητας |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της προσπάθειας για μια συγκροτημένη ενεργειακή μετάβαση της χώρας, η οποία στοχεύει στον διπλασιασμό της εγκατεστημένης ισχύος έως το 2050. Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να επιλύσει τις χρόνιες συγκρούσεις χρήσεων γης, θέτοντας για πρώτη φορά σαφή γεωγραφικά όρια που προστατεύουν το φυσικό κάλλος και την τοπική φέρουσα ικανότητα.
Εξαιρούνται έργα συνολικής ισχύος περίπου 50 GW, γεγονός που περιορίζει σημαντικά την άμεση επίδραση του νέου σχεδιασμού στην αγορά.
Εκτιμήσεις παραγόντων της ενεργειακής αγοράς
Οι νέες «κόκκινες γραμμές» για τα αιολικά πάρκα
Η χωροθέτηση νέων αιολικών σταθμών υφίσταται πλέον δραστικούς περιορισμούς, με κυριότερο το μπλόκο σε νησιά με έκταση μικρότερη των 300 τετραγωνικών χιλιομέτρων. Αυτό σημαίνει ότι η ανάπτυξη θα επιτρέπεται πλέον μόνο στα 15 μεγαλύτερα νησιά της χώρας, όπως η Κρήτη, η Εύβοια, η Λέσβος και η Ρόδος.
Παράλληλα, εισάγεται υψομετρικό φράγμα, καθώς απαγορεύεται η εγκατάσταση σε περιοχές με υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων. Η ρύθμιση αυτή αποσκοπεί στην προστασία των λεγόμενων «απάτητων βουνών», μια κίνηση που ικανοποιεί πάγια αιτήματα περιβαλλοντικών οργανώσεων αλλά προκαλεί αντιδράσεις στον κλάδο της ενέργειας.
Προτεινόμενο Κακοκαιρία Byron: Νέα μηνύματα 112 για επικίνδυνα φαινόμενα σε Αττική, Φθιώτιδα και Θεσσαλία
Απαγορεύσεις στα φωτοβολταϊκά και το ζήτημα της αγροτικής γης
Στον τομέα των φωτοβολταϊκών, οι περιορισμοί είναι εξίσου αυστηροί για τις παρθένες περιοχές. Απαγορεύεται πλήρως η εγκατάσταση σε περιοχές Natura 2000, δάση, δασικές εκτάσεις και αναβαθμίδες, προκειμένου να διατηρηθεί η βιοποικιλότητα και ο χαρακτήρας του τοπίου.
Ωστόσο, το νέο πλαίσιο διατηρεί τη δυνατότητα εγκατάστασης σε γαίες υψηλής παραγωγικότητας. Αυτό το σημείο παραμένει πεδίο έντονης αντιπαράθεσης, ειδικά σε περιοχές όπως η Θεσσαλία, όπου οι αγροτικές κοινότητες εκφράζουν φόβους για την αλλοίωση της παραγωγικής βάσης της χώρας.
Η εξαίρεση των ώριμων έργων και η επενδυτική ασφάλεια
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς, το νέο πλαίσιο λειτουργεί με αναδρομική προστασία για τις ήδη δρομολογημένες επενδύσεις. Εξαιρούνται ρητά τα έργα που διαθέτουν Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) ή είχαν καταθέσει πλήρη φάκελο έως τις 20 Μαΐου.
Αυτή η πρόνοια αφορά έργα συνολικής ισχύος περίπου 50 GW, γεγονός που σημαίνει ότι ο επενδυτικός χάρτης δεν θα αλλάξει άρδην πριν από το 2030. Η κυβέρνηση επιδιώκει με αυτόν τον τρόπο να αποφύγει την επενδυτική αβεβαιότητα, παρόμοια με εκείνη που έχει καταγραφεί στο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό.
Οι αντιδράσεις και η στρατηγική σημασία των ΑΠΕ
Παράγοντες της αγοράς αιολικών εκφράζουν επιφυλάξεις για το όριο των 1.200 μέτρων, υποστηρίζοντας ότι αποκλείονται περιοχές με το υψηλότερο αιολικό δυναμικό. Εντούτοις, η ανάγκη για μεγάλες επενδύσεις παραμένει επιτακτική, όπως αποδεικνύει η πρόσφατη επένδυση ύψους 215 εκατομμυρίων ευρώ για νέα πάρκα στην Αταλάντη.
Η φιλοσοφία του νέου σχεδιασμού εστιάζει στην ισορροπία μεταξύ της προστασίας του περιβάλλοντος και της διατήρησης της επενδυτικής δυναμικής. Η διαβούλευση αναμένεται να αναδείξει περαιτέρω τεχνικές λεπτομέρειες που θα καθορίσουν την τελική μορφή του εθνικού ενεργειακού χάρτη.
Checklist για Επενδυτές και Ιδιοκτήτες Γης
- Ελέγξτε αν η έκτασή σας βρίσκεται εντός ορίων Natura 2000 ή δασικής ζώνης.
- Επιβεβαιώστε το υψόμετρο της περιοχής, καθώς το όριο των 1.200μ. είναι πλέον δεσμευτικό.
- Διασταυρώστε την ημερομηνία κατάθεσης του φακέλου σας για να δείτε αν υπάγεστε στις εξαιρέσεις.
- Ενημερωθείτε για τη φέρουσα ικανότητα του δήμου σας πριν την έναρξη νέας μελέτης.
