Καύσιμα: Το diesel ακριβότερο από την αμόλυβδη – Στα 2,13 ευρώ η τιμή λόγω του πολέμου

Για πρώτη φορά μετά το 2022, το πετρέλαιο κίνησης ξεπερνά σε τιμή την αμόλυβδη βενζίνη στην ελληνική αγορά, με τις προβλέψεις να δείχνουν άλμα στα 2,13 ευρώ ανά λίτρο. Η ραγδαία κλιμάκωση της σύρραξης στη Μέση Ανατολή και οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές εκτόξευσαν τη διυλιστηριακή τιμή του diesel κατά 75%, προκαλώντας οικονομική ασφυξία σε επαγγελματίες και καταναλωτές.

Αυτή η ιστορική ανατροπή στις τιμές των καυσίμων έρχεται να ξυπνήσει μνήμες από την ενεργειακή κρίση του 2022, όταν οι διεθνείς αγορές βρέθηκαν ξανά σε κατάσταση απόλυτου συναγερμού. Η τρέχουσα γεωπολιτική αστάθεια στη Μέση Ανατολή λειτουργεί ως καταλύτης για ένα νέο ράλι ανατιμήσεων που πλήττει άμεσα την ελληνική οικονομία, καθώς το πετρέλαιο αποτελεί το βασικό επαγγελματικό καύσιμο.

Η ανατροπή στη χονδρική και λιανική αγορά

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της ΕΡΤ, για πρώτη φορά η χονδρική τιμή του πετρελαίου κίνησης ξεπέρασε την αντίστοιχη της αμόλυβδης. Τα διυλιστήρια εξέδωσαν δελτία τιμών με αυξήσεις 50% στην αμόλυβδη και 75% στο πετρέλαιο κίνησης, αντανακλώντας την ένταση της κρίσης.

Σε απόλυτους αριθμούς, η χονδρική του diesel εκτινάχθηκε από το 1,26 ευρώ στο 1,56 ευρώ, ενώ η αμόλυβδη από το 1,09 ευρώ έφτασε στο 1,53 ευρώ. Αυτό μεταφράζεται σε μια επιβάρυνση 47 λεπτών ανά λίτρο για το πετρέλαιο, γεγονός που αναμένεται να μετακυλιστεί άμεσα στην κατανάλωση.

Η τέταρτη εβδομάδα του πολέμου βρίσκει το βαρέλι Brent στα 112 δολάρια, με την αγορά να προεξοφλεί νέες αυξήσεις πάνω από τα 2 ευρώ για τη βενζίνη. Οι εκτιμήσεις για την επόμενη εβδομάδα είναι εφιαλτικές, καθώς το diesel αναμένεται να αγγίξει τα 2,13 ευρώ και η αμόλυβδη τα 2,10 ευρώ.

Το πλήγμα στις υποδομές του Κόλπου και το Κατάρ

Η κλιμάκωση των επιθέσεων σε ενεργειακές υποδομές, όπως το γιγαντιαίο κοίτασμα South Pars του Ιράν, έχει αλλάξει τα δεδομένα της παγκόσμιας προσφοράς. Οι διεθνείς οίκοι προειδοποιούν ότι η εξαγωγική δυναμικότητα του Κατάρ θα παραμείνει μειωμένη κατά 17% για τα επόμενα 3-5 χρόνια λόγω των ζημιών από πυραυλικές επιθέσεις.

Οικονομικοί αναλυτές που παρακολουθούν τις διεθνείς αγορές εμπορευμάτων επισημαίνουν ότι η αγορά του φυσικού αερίου είναι ακόμη πιο ευάλωτη. Σε αντίθεση με το πετρέλαιο, όπου υπάρχει συμφωνία για αποδέσμευση 400 εκατ. βαρελιών από τα στρατηγικά αποθέματα, στο φυσικό αέριο δεν υπάρχει αδρανής παραγωγική δυναμικότητα.

Αυτή η στενότητα στην προσφορά ενισχύει τους φόβους για ένα παρατεταμένο ενεργειακό σοκ. Ακόμη και αν η σύρραξη σταματούσε σήμερα, ο χρόνος που απαιτείται για την αποκατάσταση των εγκαταστάσεων στον Περσικό Κόλπο καθιστά βέβαιη τη διατήρηση των τιμών σε ιστορικά υψηλά επίπεδα.

Επιβάρυνση 4,5 εκατ. ευρώ την ημέρα για την οικονομία

Η Ελλάδα καταναλώνει καθημερινά περίπου οκτώ εκατομμύρια λίτρα πετρελαίου κίνησης. Η τρέχουσα αύξηση δημιουργεί μια συνολική ημερήσια επιβάρυνση ύψους 4,5 εκατομμυρίων ευρώ για την εθνική οικονομία, κόστος που τελικά μετακυλίεται στους καταναλωτές μέσω των τιμών των προϊόντων.

Ενδεικτικά, για το γέμισμα ενός ρεζερβουάρ 50 λίτρων, ένας οδηγός καλείται πλέον να πληρώσει 28 ευρώ επιπλέον σε σχέση με την περίοδο πριν την έναρξη των εχθροπραξιών. Η κατάσταση αυτή προκαλεί έντονη ανησυχία για τις πληθωριστικές πιέσεις που θα ακολουθήσουν σε όλη την εφοδιαστική αλυσίδα.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς καυσίμων, η ψυχολογία των καταναλωτών βρίσκεται σε οριακό σημείο. Η αστάθεια στα Στενά του Ορμούζ παραμένει ο κρισιμότερος παράγοντας που θα καθορίσει αν θα δούμε το πετρέλαιο να σταθεροποιείται ή να εκτινάσσεται σε νέα ρεκόρ.

Τα εφιαλτικά σενάρια για 150 δολάρια το βαρέλι

Οι αναλυτές της Citi και της Goldman Sachs δεν αποκλείουν πλέον το δυσμενές σενάριο των 150 δολαρίων ανά βαρέλι, εάν οι διαταραχές στις υποδομές του Κόλπου συνεχιστούν. Ένα τέτοιο επίπεδο θα αποτελούσε νέο ιστορικό ρεκόρ, ξεπερνώντας το υψηλό του 2008.

Από την πλευρά της, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έχει ήδη διαμορφώσει σενάρια για «σφοδρή» κρίση, τα οποία προβλέπουν μείωση της μεταφοράς LNG από το Ορμούζ κατά 60%. Σε μια τέτοια περίπτωση, η τιμή του φυσικού αερίου θα μπορούσε να εκτοξευθεί στα 87 ευρώ, προκαλώντας αλυσιδωτές αντιδράσεις στο κόστος παραγωγής ενέργειας.

Η επόμενη μέρα για την ελληνική αγορά εξαρτάται άμεσα από τη διάρκεια των εχθροπραξιών. Οι καταναλωτές καλούνται να προσαρμοστούν σε ένα περιβάλλον ακραίας μεταβλητότητας, όπου οι τιμές στην αντλία ενδέχεται να αλλάζουν ακόμη και δύο φορές μέσα στην ίδια ημέρα, αντανακλώντας το διεθνές ενεργειακό χάος.