Ιράκ: Στα 10 εκατομμύρια βαρέλια οι εξαγωγές μέσω Ορμούζ εν μέσω πολεμικής κρίσης

Το Ιράκ εξήγαγε 10 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ τον Απρίλιο, καταγράφοντας δραματική μείωση σε σύγκριση με τα προπολεμικά επίπεδα των 93 εκατομμυρίων. Ο υπουργός Πετρελαίου, Μπασίμ Μοχάμεντ, ανακοίνωσε την επανέναρξη της ροής μέσω του αγωγού Κιρκούκ-Τσεϊχάν, σηματοδοτώντας μια κρίσιμη στροφή στην ενεργειακή στρατηγική της Βαγδάτης.

Η τρέχουσα ενεργειακή στρατηγική της Βαγδάτης διαμορφώνεται υπό την ασφυκτική πίεση των γεωπολιτικών αναταράξεων στον Περσικό Κόλπο. Η δραματική συρρίκνωση των εξαγωγών μέσω του Ορμούζ — από τα 93 εκατομμύρια βαρέλια προπολεμικά στα μόλις 10 εκατομμύρια — αναδεικνύει το μέγεθος της οικονομικής ζημίας που προκαλεί η συνεχιζόμενη σύρραξη στο Ιράν.

Η επανεκκίνηση του αγωγού Κιρκούκ-Τσεϊχάν

Η επανέναρξη της λειτουργίας του αγωγού τον Μάρτιο αποτέλεσε κρίσιμο ορόσημο για τη σταθεροποίηση των κρατικών εσόδων. Η εξέλιξη αυτή κατέστη δυνατή μετά τη συμφωνία μεταξύ της Βαγδάτης και των Κούρδων, η οποία επέτρεψε την αποκατάσταση της ροής προς το λιμάνι του Τσεϊχάν στην Τουρκία.

Αυτή τη στιγμή, το Ιράκ εξάγει 200.000 βαρέλια ημερησίως μέσω της συγκεκριμένης οδού. Το υπουργείο Πετρελαίου έχει ήδη θέσει σε εφαρμογή ένα φιλόδοξο σχέδιο αναβάθμισης, με στόχο η ροή να αγγίξει σύντομα τα 500.000 βαρέλια, αντισταθμίζοντας μέρος των απωλειών από τον νότο.

Η κίνηση αυτή θεωρείται στρατηγικής σημασίας, καθώς μειώνει την εξάρτηση της χώρας από τα Στενά του Ορμούζ. Η διαφοροποίηση των οδών εξαγωγής αποτελεί πλέον μονόδρομο για την ενεργειακή ασφάλεια του Ιράκ σε μια εξαιρετικά ασταθή περίοδο.

Η δραματική πτώση των εξαγωγών μέσω Ορμούζ

Το κλείσιμο του σημαντικότερου ενεργειακού διαύλου παγκοσμίως έχει πλήξει καίρια τις εξαγωγές όλων των χωρών της περιοχής. Η πτώση κατά 89% στις ιρακινές εξαγωγές μέσω του Ορμούζ αντικατοπτρίζει την παράλυση της ναυσιπλοΐας λόγω των πολεμικών επιχειρήσεων.

Η κατάσταση αυτή έχει οδηγήσει σε δραστική άνοδο των διεθνών τιμών, καθώς σημαντικές ποσότητες αργού παραμένουν εγκλωβισμένες. Παρά τις προσπάθειες για σταθεροποίηση της προσφοράς από ΗΠΑ και Κίνα, η αγορά παραμένει σε κατάσταση συναγερμού.

Σύμφωνα με αναλυτές στρατηγικής, η παρατεταμένη κρίση στα Στενά απειλεί να προκαλέσει μόνιμες αλλαγές στους εμπορικούς χάρτες. Το Ιράκ, όπως και η Σαουδική Αραβία, αναζητούν πλέον εναλλακτικές υποδομές για να διασφαλίσουν τη ροή του «μαύρου χρυσού» προς τη Δύση.

Ο αντίκτυπος στην παγκόσμια ενεργειακή αγορά

Η μείωση της προσφοράς από το Ιράκ έρχεται σε μια στιγμή που τα παγκόσμια αποθέματα βρίσκονται σε οριακό επίπεδο. Η αγορά αντιδρά νευρικά σε κάθε νέα ανακοίνωση, καθώς η ιστορική συρρίκνωση των αποθεμάτων περιορίζει τα περιθώρια ελιγμών των καταναλωτριών χωρών.

Η Βαγδάτη βρίσκεται σε διαρκή διαβούλευση με τον ΟΠΕΚ για τον συντονισμό των επόμενων κινήσεων. Η κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η αύξηση της παραγωγής είναι απαραίτητη για την αποτροπή ενός νέου ενεργειακού σοκ.

Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η γεωπολιτική leverage του Ιράκ ενισχύεται, παρά τις δυσκολίες. Η ικανότητα της χώρας να διατηρεί ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας με όλες τις πλευρές θεωρείται κλειδί για τη σταθερότητα των τιμών στο μέλλον.

Ο στρατηγικός στόχος των 5 εκατομμυρίων βαρελιών

Ο Μπασίμ Μοχάμεντ ξεκαθάρισε ότι ο μακροπρόθεσμος στόχος παραμένει η επίτευξη ημερήσιας παραγωγής 5 εκατομμυρίων βαρελιών. Αυτό το πλάνο απαιτεί τεράστιες επενδύσεις σε υποδομές και τεχνολογία, οι οποίες έχουν καθυστερήσει λόγω της αστάθειας.

Η συνεργασία με διεθνείς ενεργειακούς κολοσσούς παραμένει προτεραιότητα για την κυβέρνηση. Η Βαγδάτη στοχεύει να εκμεταλλευτεί την ανάγκη της Ευρώπης για απεξάρτηση από άλλες πηγές, προσφέροντας σταθερές ποσότητες μέσω της Τουρκίας.

Εν αναμονή των διευκρινίσεων για το χρονοδιάγραμμα, οι αγορές παρακολουθούν στενά τις ροές στο Τσεϊχάν. Η επιτυχία αυτού του εγχειρήματος θα κρίνει αν το Ιράκ μπορεί να ανακτήσει τον ρόλο του ως πυλώνας της παγκόσμιας ενέργειας, παρά το πολεμικό μέτωπο στα ανατολικά του.