Φυσικό αέριο: Άλμα 81% στην τιμή του TTF λόγω της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ

Η τιμή του φυσικού αερίου στον ολλανδικό κόμβο TTF εκτοξεύθηκε στα 56,130 ευρώ, καταγράφοντας άνοδο 81% μέσα σε μόλις δύο συνεδριάσεις. Η γεωπολιτική ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή και η παράλυση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ απειλούν το 20% του παγκόσμιου εμπορίου LNG, προκαλώντας συναγερμό στην ευρωπαϊκή ενεργειακή ασφάλεια.

Αυτή η βίαιη ανατίμηση έρχεται ως άμεση συνέπεια της στρατιωτικής κλιμάκωσης, καθώς η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ έχει σχεδόν παραλύσει μετά τα πρόσφατα πλήγματα. Τεχνικά, η πρόκληση έγκειται στο γεγονός ότι από αυτόν τον ενεργειακό «λαιμό μπουκαλιού» διακινούνται καθημερινά περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, μέγεθος που αντιστοιχεί στο ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης.

Η στρατηγική σημασία των Στενών του Ορμούζ

Η παράλυση του περάσματος επηρεάζει άμεσα το σύνολο των εξαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Οι αγορές αντιδρούν με σπασμωδικές κινήσεις, καθώς η τιμή του φυσικού αερίου σημείωσε σήμερα άνοδο 26,118% σε σχέση με την προηγούμενη ημέρα, ενσωματώνοντας ένα τεράστιο γεωπολιτικό ασφάλιστρο κινδύνου.

Η διάρκεια και η ένταση της κρίσης θα καθορίσουν το εύρος των μεσοπρόθεσμων επιπτώσεων στην παγκόσμια οικονομία. Ενώ ένα σύντομο επεισόδιο μπορεί να απορροφηθεί, μια παρατεταμένη διαταραχή εβδομάδων θα μπορούσε να διαβρώσει τα αποθέματα και να προκαλέσει ασφυξία στα logistics της ενέργειας.

Η ευρωπαϊκή ευαλωτότητα και τα αποθέματα LNG

Παρότι η Ευρώπη εξαρτάται λιγότερο από το LNG του Κόλπου σε σύγκριση με την Ασία, η διασύνδεση των παγκόσμιων αγορών την καθιστά ευάλωτη. Οποιοσδήποτε αποκλεισμός αναγκάζει την ΕΕ να ανταγωνιστεί ασιατικούς αγοραστές για ευέλικτα φορτία spot, όπως προειδοποιεί η Goldman Sachs σε πρόσφατες αναλύσεις της.

Η κατάσταση επιδεινώνεται από το γεγονός ότι η Ευρώπη ξεκίνησε το 2026 με σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα αποθήκευσης. Στο τέλος Φεβρουαρίου, τα αποθέματα ανέρχονταν σε 46 δισ. κυβικά μέτρα, έναντι 60 δισ. το 2025, γεγονός που περιορίζει τα περιθώρια ελιγμών σε περίπτωση διακοπής των ροών.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της ενεργειακής αγοράς, η τρέχουσα κρίση ενδέχεται να αναζωπυρώσει τη ζήτηση για άνθρακα ως μέσο υποκατάστασης. Επισημαίνεται από παράγοντες του κλάδου ότι η ταυτόχρονη αύξηση τιμών πετρελαίου και αερίου θα καταστήσει την επίτευξη των στόχων της ΕΕ για τη μείωση του κόστους εξαιρετικά περίπλοκη.

Επιπτώσεις στη βιομηχανία και την ελληνική οικονομία

Οι υψηλότερες τιμές φυσικού αερίου μεταφέρονται άμεσα στην ηλεκτρική ενέργεια, συμπιέζοντας τα περιθώρια κέρδους των ενεργοβόρων κλάδων. Η ελληνική οικονομία παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς τυχόν διαταραχές στην πλήρωση των αποθηκών θα αυξήσουν την πίεση στο λειτουργικό κόστος της βιομηχανίας.

Την ίδια στιγμή, η απόφαση του ΟΠΕΚ+ την 1η Μαρτίου να αυξήσει την παραγωγή θεωρείται κρίσιμη για την εκτόνωση των πιέσεων. Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας καλείται τώρα να αποφασίσει αν θα επιτρέψει τη χρήση των στρατηγικών αποθεμάτων των κρατών-μελών για τη σταθεροποίηση της προσφοράς.

Η επόμενη μέρα και τα σχέδια έκτακτης ανάγκης

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις προετοιμάζουν ήδη σχέδια έκτακτης ανάγκης για το ενδεχόμενο παρατεταμένης έντασης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να συντονίσει μέτρα για την ασφάλεια εφοδιασμού, εστιάζοντας στην ετοιμότητα για μείωση της ζήτησης και τον καλύτερο συντονισμό των εισαγωγών LNG.

Εν αναμονή των εξελίξεων, η αγορά παραμένει σε κατάσταση υψηλής επιφυλακής, με τις ΗΠΑ να στέλνουν μήνυμα αναμονής. Η σταθεροποίηση των τιμών θα εξαρτηθεί από την ταχύτητα αποκατάστασης της ασφαλούς ναυσιπλοΐας στον σημαντικότερο ενεργειακό δίαυλο του πλανήτη.