- Ενεργοποιείται η ανακαίνιση ακινήτων χωρίς προκαταβολή μέσω των λογαριασμών ρεύματος.
- Η αποπληρωμή συνδέεται άμεσα με το όφελος από την εξοικονόμηση ενέργειας.
- Απαγορεύεται η διακοπή ρεύματος για χρέη που αφορούν μόνο την ενεργειακή αναβάθμιση.
- Διατηρείται το δικαίωμα αλλαγής παρόχου παρά την ύπαρξη δανειακής υποχρέωσης.
- Απαιτείται πλήρης διαφάνεια στις συμβάσεις για την αποφυγή κρυφών επιβαρύνσεων.
Η ενεργοποίηση του μηχανισμού on-bill financing στον Κώδικα Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας αλλάζει ριζικά τον τρόπο που τα ελληνικά νοικοκυριά θα προχωρούν σε ενεργειακή αναβάθμιση. Οι ιδιοκτήτες ακινήτων μπορούν πλέον να εγκαθιστούν αντλίες θερμότητας και φωτοβολταϊκά με μηδενική προκαταβολή, αποπληρώνοντας το κόστος μέσω των μηνιαίων λογαριασμών ρεύματος σε βάθος χρόνου.
| Χαρακτηριστικό | Περιγραφή / Λεπτομέρειες |
|---|---|
| Μηχανισμός | On-bill financing (Αποπληρωμή μέσω λογαριασμού) |
| Αρχικό Κόστος | Μηδενικό (0€) για τον ιδιοκτήτη |
| Επιλέξιμος Εξοπλισμός | Αντλίες θερμότητας, Φωτοβολταϊκά, Ηλιακά, Κουφώματα |
| Θεσμικό Πλαίσιο | Κώδικας Προμήθειας Ηλεκτρικής Ενέργειας |
| Διακοπή Ρεύματος | Απαγορεύεται για χρέη ενεργειακών υπηρεσιών |
| Αλλαγή Παρόχου | Ελεύθερη, χωρίς περιορισμούς λόγω οφειλής έργου |
Αυτή η θεσμική εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της προσπάθειας για την ενεργειακή θωράκιση του κτιριακού αποθέματος, γεφυρώνοντας το χάσμα μεταξύ των στόχων της πράσινης μετάβασης και της οικονομικής αδυναμίας πολλών ιδιοκτητών να καλύψουν το υψηλό αρχικό κόστος. Το μοντέλο βασίζεται στη λογική ότι η εξοικονόμηση ενέργειας που προκύπτει από τον νέο εξοπλισμό θα “χρηματοδοτεί” ουσιαστικά τη δόση του έργου, χωρίς να απαιτείται τραπεζικός δανεισμός.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Dnews, η νέα ρύθμιση επιτρέπει τη σύναψη συμβάσεων για προμήθεια εξοπλισμού και εργασίες εγκατάστασης που βελτιώνουν την ενεργειακή κλάση του ακινήτου. Η σύνδεση της χρηματοδότησης με την παροχή ηλεκτρικής ενέργειας αποτελεί ένα διεθνώς δοκιμασμένο εργαλείο που στοχεύει στην επιτάχυνση των επενδύσεων σε νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις.
Το νέο μοντέλο επιτρέπει την ενεργειακή μετάβαση χωρίς αρχικό κεφάλαιο, συνδέοντας τη χρηματοδότηση με τα πραγματικά οφέλη της εξοικονόμησης.
Στελέχη Ενεργειακής Αγοράς
Οι βασικοί πυλώνες του νέου συστήματος χρηματοδότησης
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι οι πάροχοι ενέργειας ή τρίτοι επενδυτές θα αναλαμβάνουν το κόστος της παρέμβασης, το οποίο στη συνέχεια θα μετακυλίεται στον λογαριασμό ρεύματος ως διακριτή χρέωση. Στις επιλέξιμες δαπάνες περιλαμβάνονται η αντικατάσταση κουφωμάτων, η εγκατάσταση ηλιακών θερμοσιφώνων και η τοποθέτηση συστημάτων αυτοπαραγωγής ενέργειας.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι η συμμετοχή σε τέτοια σχήματα, όπως το on-bill financing, δεν περιορίζει το δικαίωμα του καταναλωτή να προχωρήσει σε αλλαγή παρόχου. Η υποχρέωση αποπληρωμής ακολουθεί την παροχή ή τον συμβαλλόμενο, διασφαλίζοντας την κινητικότητα στην αγορά ενέργειας χωρίς δεσμεύσεις που θα έπλητταν τον ανταγωνισμό.
Προστασία καταναλωτή και δικαιώματα
Για τη διασφάλιση των πολιτών, ο Κώδικας Προμήθειας ορίζει αυστηρές δικλείδες ασφαλείας. Οι χρεώσεις για τις ενεργειακές υπηρεσίες θα εμφανίζονται ξεχωριστά από τις χρεώσεις προμήθειας, ώστε ο καταναλωτής να γνωρίζει ακριβώς τι πληρώνει για την κατανάλωση και τι για την επένδυση.
Επιπλέον, ορίζεται ρητά ότι δεν επιτρέπεται διακοπή ηλεκτροδότησης σε περίπτωση που ο πελάτης αδυνατεί να εξοφλήσει αποκλειστικά το μέρος του λογαριασμού που αφορά την ενεργειακή αναβάθμιση. Αυτό το μέτρο κρίνεται απαραίτητο για την αποφυγή της ενεργειακής φτώχειας, ειδικά σε περιόδους με αυξημένες διεθνείς ανατιμήσεις στις τιμές χονδρικής.
Εν αναμονή των διευκρινίσεων, εργατολόγοι και νομικοί κύκλοι τονίζουν ότι η σαφήνεια των συμβάσεων είναι το κλειδί για την αποφυγή κρυφών χρεώσεων. Η πλήρης αποτύπωση του συνολικού κόστους και του επιτοκίου χρηματοδότησης πρέπει να είναι προσβάσιμη στον καταναλωτή πριν από την υπογραφή οποιασδήποτε δέσμευσης.
Προκλήσεις και σημεία που απαιτούν προσοχή
Παρά τις ευκολίες, η αγορά επισημαίνει ορισμένους κινδύνους που σχετίζονται με την πραγματική απόδοση των παρεμβάσεων. Εάν ο εξοπλισμός δεν οδηγήσει στην αναμενόμενη εξοικονόμηση, ο ιδιοκτήτης θα βρεθεί να αποπληρώνει ένα έργο που δεν του προσφέρει το οικονομικό όφελος που υποσχέθηκε η αρχική μελέτη.
Ένα επιπλέον ζήτημα αφορά τη μεταβίβαση ακινήτων ή την αλλαγή ενοικιαστών. Θα πρέπει να υπάρχει ένα ξεκάθαρο νομικό πλαίσιο που να ορίζει αν η υποχρέωση αποπληρωμής βαρύνει τον ιδιοκτήτη ή αν μεταφέρεται στον νέο χρήστη της παροχής, ώστε να μην δημιουργηθούν στρεβλώσεις στις μισθώσεις.
Σε συνδυασμό με προγράμματα όπως το Ανακαινίζω – Αναβαθμίζω, το on-bill financing μπορεί να αποτελέσει τον καταλύτη για τη μαζική ανακαίνιση των παλαιών κατοικιών. Ωστόσο, η επιτυχία του θα κριθεί από τη διαφάνεια των παρόχων και την αξιοπιστία των τεχνικών εταιρειών που θα αναλάβουν την υλοποίηση των έργων.
Τι να προσέξετε πριν υπογράψετε τη σύμβαση
- Ζητήστε αναλυτική μελέτη ενεργειακής απόδοσης για να βεβαιωθείτε ότι η εξοικονόμηση καλύπτει τη δόση.
- Ελέγξτε αν υπάρχουν κρυφές χρεώσεις ή επιτόκια που αυξάνουν το τελικό κόστος του εξοπλισμού.
- Διευκρινίστε εγγράφως τι συμβαίνει με την οφειλή σε περίπτωση πώλησης ή ενοικίασης του ακινήτου.
- Συγκρίνετε τις προσφορές διαφορετικών παρόχων για το ίδιο έργο αναβάθμισης.
- Βεβαιωθείτε ότι οι χρεώσεις της ανακαίνισης εμφανίζονται σε διακριτό πεδίο στον λογαριασμό σας.