- Η Ουκρανία ζητά «πραγματική ειρήνη, όχι κατευνασμό» από τη Ρωσία.
- Ο Ουκρανός ΥΠΕΞ αναφέρθηκε στη συμφωνία του Μονάχου ως ιστορικό λάθος.
- Ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, είχε «αρκετά καλές» συνομιλίες με Ρώσους απεσταλμένους.
- Ο Ουκρανός Πρόεδρος Ζελένσκι ετοιμάζεται για κρίσιμες συναντήσεις στις ΗΠΑ.
- Ο OSCE αντιμετωπίζει αδιέξοδα, αλλά επιδιώκει ρόλο στη μεταπολεμική Ουκρανία.
Ο Ουκρανός υπουργός Εξωτερικών, Αντρίι Σιμπίχα, δήλωσε την Πέμπτη, 4 Δεκεμβρίου, στη Βιέννη ότι η χώρα του επιθυμεί «πραγματική ειρήνη, όχι κατευνασμό» με τη Ρωσία, κατά τη διάρκεια του Υπουργικού Συμβουλίου του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (OSCE). Η δήλωση αυτή έρχεται εν μέσω συζητήσεων για την πορεία των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων, με τον νυν πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, να αναφέρει «αρκετά καλές» συνομιλίες μεταξύ Ρώσων και Αμερικανών απεσταλμένων. Η Ουκρανία εκφράζει φόβους για επανάληψη ιστορικών λαθών, όπως η συμφωνία του Μονάχου του 1938.
Η πρόσφατη δήλωση του Ουκρανού υπουργού Εξωτερικών, Αντρίι Σιμπίχα, στην ετήσια Υπουργική Σύνοδο του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (OSCE) στη Βιέννη, υπογραμμίζει την επείγουσα ανάγκη για μια βιώσιμη ειρηνευτική λύση, αλλά ταυτόχρονα αναδεικνύει τους βαθύτατους φόβους του Κιέβου για πιθανές υποχωρήσεις. Αυτή η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο εντατικών διπλωματικών ζυμώσεων, όπου η πορεία των ειρηνευτικών συνομιλιών παραμένει ασαφής, παρά τις προσπάθειες και τις συζητήσεις σε διεθνές επίπεδο.
Η θέση της Ουκρανίας και ο φόβος του «κατευνασμού»
Όπως μεταδίδει το Reuters, ο Ουκρανός υπουργός Εξωτερικών, Αντρίι Σιμπίχα, τόνισε την Πέμπτη, 4 Δεκεμβρίου, ότι η Ουκρανία επιδιώκει «πραγματική ειρήνη, όχι κατευνασμό» με τη Ρωσία. Ο Σιμπίχα αναφέρθηκε στην ιστορική συμφωνία του Μονάχου του 1938, όπου η Βρετανία, η Γαλλία και η Ιταλία συμφώνησαν στην προσάρτηση της Σουδητίας από τη ναζιστική Γερμανία, ως παράδειγμα αποτυχίας αντιμετώπισης μιας απειλητικής δύναμης. «Αυτό δεν πρέπει να επαναληφθεί ποτέ ξανά. Οι αρχές πρέπει να είναι απαραβίαστες, και χρειαζόμαστε πραγματική ειρήνη, όχι κατευνασμό», δήλωσε χαρακτηριστικά. Η Ουκρανία έχει βιώσει μαζικές ρωσικές επιθέσεις, με πρόσφατο παράδειγμα την επίθεση που προκάλεσε δύο νεκρούς και δεκάδες τραυματίες, εν μέσω συζητήσεων για ειρήνη, όπως αναφέρεται σε σχετικό άρθρο.
Ο Ουκρανός υπουργός υπογράμμισε ότι η Ευρώπη έχει βιώσει στο παρελθόν πολλές άδικες ειρηνευτικές συμφωνίες, οι οποίες οδήγησαν μόνο σε νέες καταστροφές. Ευχαρίστησε τις Ηνωμένες Πολιτείες για την προώθηση των ειρηνευτικών προσπαθειών, δεσμευόμενος ότι η Ουκρανία θα «χρησιμοποιήσει κάθε ευκαιρία για να προσπαθήσει να τερματίσει αυτόν τον πόλεμο». Η στάση αυτή έρχεται σε αντίθεση με τις ρωσικές δηλώσεις, καθώς το Κρεμλίνο ενθαρρύνεται από τις συνομιλίες με τις ΗΠΑ και είναι έτοιμο για περαιτέρω εμπλοκή, όπως είχε ανακοινωθεί.
Οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ρωσίας και ο ρόλος του OSCE
Ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε την Τετάρτη, 3 Δεκεμβρίου, ότι η πορεία των ειρηνευτικών συνομιλιών παραμένει ασαφής, παρόλο που χαρακτήρισε τις συζητήσεις μεταξύ του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν και των απεσταλμένων των ΗΠΑ ως «αρκετά καλές». Το ειρηνευτικό σχέδιο του Ντόναλντ Τραμπ για την Ουκρανία, το οποίο περιλαμβάνει την επαναφορά των ρωσικών ενεργειακών ροών προς την Ευρώπη και σημαντικές αμερικανικές επενδύσεις σε ρωσικούς στρατηγικούς τομείς, έχει προκαλέσει διχασμό εντός των Ρεπουμπλικανών, όπως αποκαλύπτει ένα άλλο άρθρο. Το Κρεμλίνο έχει εκφράσει ενδιαφέρον για ξένες επενδύσεις, εν μέσω αυτών των αμερικανικών σχεδίων.
Ο Ουκρανός Πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε την Τετάρτη ότι η ομάδα του προετοιμάζεται για συναντήσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες και ότι ο διάλογος με τους εκπροσώπους του Τραμπ θα συνεχιστεί. Το ειρηνευτικό σχέδιο των ΗΠΑ στοχεύει να σταματήσει τις απώλειες εδαφών και ζωών στην Ουκρανία, ενώ η πιθανή συμφωνία ειρήνης μετά τις συνομιλίες Τραμπ-Πούτιν εξετάζει διάφορα σενάρια. Παράλληλα, οι Ευρωπαϊκές δυνάμεις έχουν συντάξει αντιπρόταση στο σχέδιο ειρήνης των ΗΠΑ, με τον Γάλλο Πρόεδρο Μακρόν να τονίζει ότι οι Ευρωπαίοι πρέπει να αποφασίσουν μόνοι τους για τα ρωσικά παγωμένα assets.
Η διεθνής αντίδραση και τα επόμενα βήματα
Ο OSCE, ένας οργανισμός 57 εθνών που περιλαμβάνει τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά, τη Ρωσία και μεγάλο μέρος της Ευρώπης και της Κεντρικής Ασίας, αναδείχθηκε ως σημαντικό φόρουμ για τον διάλογο Ανατολής-Δύσης κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια, ο οργανισμός έχει συχνά βρεθεί σε αδιέξοδο, καθώς η Ρωσία έχει μπλοκάρει σημαντικές συμφωνίες, κατηγορώντας τον ότι έχει περιέλθει στον έλεγχο της Δύσης. Επί του παρόντος, οι Ηνωμένες Πολιτείες μπλοκάρουν τη συναίνεση για έναν νέο προϋπολογισμό, απαιτώντας μεταρρυθμίσεις, όπως μέτρα μείωσης του κόστους, σύμφωνα με διπλωμάτες. Αυτή η κατάσταση, όπως και οι εκλογές στο Κιργιστάν όπου ο OSCE διαπίστωσε περιορισμούς ελευθεριών, αναδεικνύουν τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο οργανισμός στην προσπάθειά του να διαδραματίσει ρόλο σε μια μεταπολεμική Ουκρανία.
Αυτό που ανησυχεί τους αναλυτές είναι η διαφαινόμενη πολυπλοκότητα των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων, όπου οι διαφορετικές προσεγγίσεις των εμπλεκόμενων μερών, από την αδιάλλακτη στάση της Ουκρανίας έως τις προσπάθειες των ΗΠΑ για μια συμφωνία, δημιουργούν ένα εύθραυστο διπλωματικό τοπίο. Η αγορά φαίνεται να προεξοφλεί μια μακρά περίοδο αβεβαιότητας, με τις γεωπολιτικές εντάσεις να επηρεάζουν τις διεθνείς σχέσεις. Η δήλωση του Προέδρου Ζελένσκι ότι η Ουκρανία είναι πρόθυμη να αποσύρει το αίτημα ένταξης στο ΝΑΤΟ με εγγυήσεις ασφαλείας, προσθέτει ένα ακόμη επίπεδο πολυπλοκότητας στις τρέχουσες συζητήσεις.
Τι αναμένεται στη συνέχεια
Η Ουκρανία συνεχίζει να επιμένει στην ανάγκη για μια δίκαιη και βιώσιμη ειρήνη, απορρίπτοντας κάθε μορφή «κατευνασμού» που θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο τη μελλοντική της ασφάλεια. Οι επικείμενες συναντήσεις του Προέδρου Ζελένσκι στις Ηνωμένες Πολιτείες αναμένεται να είναι κρίσιμες για την περαιτέρω διαμόρφωση της ουκρανικής στρατηγικής. Παράλληλα, ο ρόλος του OSCE, ως φόρουμ διαλόγου, θα παραμείνει σημαντικός, αν και οι εσωτερικές του προκλήσεις ενδέχεται να περιορίσουν την αποτελεσματικότητά του. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς η αναζήτηση μιας ειρηνευτικής λύσης στην Ουκρανία παραμένει στο επίκεντρο της παγκόσμιας διπλωματίας.