Κίνα: Η γεωπολιτική αντεπίθεση και το ρεκόρ πλεονάσματος 1,2 τρισ. δολαρίων

Έναν χρόνο μετά την επιστροφή που πραγματοποίησε ο πρόεδρος των ΗΠΑ στον Λευκό Οίκο, η παγκόσμια οικονομική σκακιέρα αναδιατάσσεται με την Κίνα να καταγράφει ιστορικό εμπορικό πλεόνασμα 1,2 τρισεκατομμυρίων δολαρίων. Η στρατηγική της «προβλεψιμότητας» που προτάσσει το Πεκίνο φαίνεται να προσελκύει παραδοσιακούς συμμάχους της Ουάσιγκτον, όπως η Βρετανία και ο Καναδάς, που αναζητούν σταθερότητα εν μέσω δασμολογικών πολέμων και γεωπολιτικής αβεβαιότητας.

Η τρέχουσα δυναμική δεν αποτελεί μια απλή εμπορική σύμπτωση, αλλά το αποτέλεσμα μιας συστηματικής στροφής της κινεζικής διπλωματίας προς την πολυμέρεια. Ενώς η Ουάσιγκτον υπό τον πρόεδρο των ΗΠΑ υιοθετεί μια πιο εσωστρεφή ατζέντα, το Πεκίνο εκμεταλλεύεται το κενό ισχύος για να παρουσιαστεί ως ο εγγυητής της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας.

Η επαναπροσέγγιση με τη Δύση και η επίσκεψη Στάρμερ

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η αναμενόμενη επίσκεψη του Βρετανού πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ στο Πεκίνο σηματοδοτεί μια νέα εποχή στις διμερείς σχέσεις. Πρόκειται για την πρώτη επίσκεψη Βρετανού ηγέτη από το 2018, με στόχο την αναζωογόνηση των εμπορικών δεσμών που είχαν παγώσει τα προηγούμενα έτη.

Αυτή η κίνηση ακολουθεί το παράδειγμα του Καναδού πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ, ο οποίος χαρακτήρισε την Κίνα ως έναν «πιο προβλέψιμο και αξιόπιστο εταίρο». Η αντίθεση με την απρόβλεπτη εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ ωθεί πολλές χώρες να αναζητήσουν στρατηγικά καταφύγια στη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου.

Η τάση αυτή ενισχύεται από τη πρόσφατη εμπορική συμφωνία Ινδίας-ΕΕ, η οποία στοχεύει στον περιορισμό του ρίσκου (de-risking) από την αμερικανική αγορά. Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι όσο η Ουάσιγκτον γίνεται δυσκολότερη στις διαπραγματεύσεις, τόσο ανοίγει ο δρόμος για την κινεζική οικονομική επέκταση.

Τα οικονομικά μεγέθη και η διεθνοποίηση του γιουάν

Παρά τις εγχώριες προκλήσεις, όπως η κρίση στα ακίνητα και οι αποπληθωριστικές πιέσεις, η Κίνα πέτυχε τον στόχο για ανάπτυξη 5% το 2025. Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι μηνιαίες εισροές συναλλάγματος άγγιξαν το ιστορικό υψηλό των 100,1 δισεκατομμυρίων δολαρίων τον περασμένο Δεκέμβριο.

Παράλληλα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ είχε επιβάλει δασμούς που ξεπέρασαν το 100% τον Απρίλιο του 2025, γεγονός που οδήγησε σε πτώση των εξαγωγών προς τις ΗΠΑ κατά 20%. Ωστόσο, το Πεκίνο απάντησε με μια εντυπωσιακή στροφή σε νέες αγορές, αυξάνοντας τις εξαγωγές του προς την Αφρική κατά 25,8% και τη Νοτιοανατολική Ασία κατά 13,4%.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η διεθνοποίηση του γιουάν, η χρήση του οποίου επεκτείνεται ραγδαία. Πλέον, περισσότερο από το 50% των διασυνοριακών συναλλαγών της Κίνας εκκαθαρίζεται στο εθνικό της νόμισμα, καθώς το δολάριο χάνει την ελκυστικότητά του λόγω της ασταθούς διπλωματίας της Ουάσιγκτον.

Στους διαδρόμους των διεθνών τραπεζών, στελέχη επισημαίνουν ότι αυτή η προσπάθεια διεθνοποίησης είναι διαφορετική από τις προηγούμενες. Οι πολιτικές που εφαρμόζει ο πρόεδρος των ΗΠΑ λειτουργούν ως ο ιδανικός αγωγός για την ενίσχυση της ρευστότητας του γιουάν σε υπεράκτιους κόμβους της Ευρώπης και της Μέσης Ανατολής.

Η στρατηγική της «προβλεψιμότητας» και οι κίνδυνοι

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών, το Πεκίνο έχει καταφέρει να τοποθετηθεί ως ένας σταθερός εμπορικός εταίρος. Ενώ οι ΗΠΑ χρησιμοποιούν τους δασμούς ως μοχλό πίεσης, η Κίνα προσφέρει συμφωνίες που βασίζονται στην οικονομική βεβαιότητα, κερδίζοντας έδαφος ακόμη και σε χώρες που παραδοσιακά δεν ήταν φιλικές προς αυτήν.

Ωστόσο, η έλλειψη εμπιστοσύνης παραμένει ένα σημαντικό εμπόδιο. Πολλοί ξένοι αναλυτές προειδοποιούν ότι η τρέχουσα «πραγματιστική» στάση του Πεκίνου μπορεί να είναι τακτική και όχι μόνιμη, καθώς παραμένουν ανοιχτά μέτωπα σε θέματα οικονομικού εξαναγκασμού και εδαφικών διεκδικήσεων.

Εν αναμονή των περαιτέρω εξελίξεων, η Κίνα συνεχίζει να θωρακίζει την οικονομία της μέσω του νέου νόμου για το εξωτερικό εμπόριο. Η επόμενη μέρα της παγκόσμιας οικονομίας θα εξαρτηθεί από το αν η Κίνα μπορεί να μετατρέψει την οικονομική της ισχύ σε μακροπρόθεσμη πολιτική επιρροή.