Ισραήλ: Σφοδρές αντιδράσεις κατά Νετανιάχου μετά το «μπλόκο» Τραμπ στους βομβαρδισμούς στη Βηρυτό

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα κύμα σφοδρής εσωτερικής αμφισβήτησης, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, παρενέβη για την παύση των αεροπορικών επιθέσεων στη Βηρυτό. Η εξέλιξη αυτή, που έρχεται λίγους μήνες πριν από τις κρίσιμες εκλογές του Οκτωβρίου, εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την εθνική κυριαρχία του Ισραήλ και την επιρροή της Ουάσιγκτον στις στρατιωτικές αποφάσεις της χώρας.

Η τρέχουσα γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή εισέρχεται σε μια νέα, εξαιρετικά σύνθετη φάση, καθώς η στρατηγική εξάρτηση του Ισραήλ από τις ΗΠΑ τίθεται υπό το μικροσκόπιο της εγχώριας πολιτικής σκηνής. Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της κλιμάκωσης που ξεκίνησε στις 2 Μαρτίου, όταν η Χεζμπολάχ εξαπέλυσε επιθέσεις προς υποστήριξη του Ιράν, οδηγώντας σε μια βαθιά ισραηλινή εισβολή στον νότιο Λίβανο.

Η παρέμβαση Τραμπ και η νέα συμφωνία εκεχειρίας

Όπως μεταδίδει το Reuters, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε τη Δευτέρα ότι το Ισραήλ και η Χεζμπολάχ συμφώνησαν να σταματήσουν τις εκατέρωθεν επιθέσεις. Η δήλωση αυτή ήρθε λίγες μόλις ώρες αφότου ο Νετανιάχου είχε διατάξει νέα πλήγματα στα νότια προάστια της λιβανικής πρωτεύουσας.

Η παρέμβαση της Ουάσιγκτον θεωρείται καταλυτική για την αποτροπή μιας περαιτέρω ανάφλεξης, ειδικά μετά τις προειδοποιήσεις της Τεχεράνης ότι οι πρόσφατες επιθέσεις στη Βηρυτό έθεταν σε κίνδυνο τις διπλωματικές επαφές μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ. Η κυβέρνηση του Λιβάνου επιβεβαίωσε τη συμφωνία, η οποία προβλέπει την παύση των ισραηλινών βομβαρδισμών με αντάλλαγμα τον τερματισμό των επιθέσεων της Χεζμπολάχ στο ισραηλινό έδαφος.

Παρά τη συμφωνία, ο Νετανιάχου επιχείρησε να διατηρήσει μια σκληρή ρητορική στάση, δηλώνοντας ότι η θέση του Ισραήλ παραμένει αμετάβλητη. «Εάν η Χεζμπολάχ δεν σταματήσει να επιτίθεται στις πόλεις μας, το Ισραήλ θα πλήξει τρομοκρατικούς στόχους στη Βηρυτό», τόνισε σε επίσημη ανακοίνωσή του, προσπαθώντας να κατευνάσει τις εσωτερικές αντιδράσεις.

Πολιτική θύελλα στο εσωτερικό του Ισραήλ

Οι πολιτικοί αντίπαλοι του Νετανιάχου, ενόψει των εκλογών του Οκτωβρίου, έσπευσαν να τον κατηγορήσουν για υποχωρητικότητα έναντι του Τραμπ. Ο Ναφτάλι Μπένετ, πρώην πρωθυπουργός και εκπρόσωπος της σκληρής δεξιάς, έκανε λόγο για μια κυβέρνηση που έχει χάσει τον έλεγχο της κυριαρχίας της, παραλληλίζοντας την κατάσταση με την αναζωπύρωση της Χαμάς στη Γάζα.

Από την πλευρά του, ο κεντρώος Γιαΐρ Λαπίντ χαρακτήρισε το Ισραήλ «πλήρες προτεκτοράτο», κατηγορώντας ευθέως τον Νετανιάχου ότι επιτρέπει στις ΗΠΑ να υπαγορεύουν τη στρατιωτική πολιτική της χώρας. Η κριτική αυτή αντανακλά τη γεωπολιτική απομόνωση που είχε διαφανεί και σε παλαιότερες δηλώσεις του πρωθυπουργού για την περιορισμένη δυνατότητα επιρροής του στις αμερικανικές αποφάσεις.

Ακόμη και εντός της κυβέρνησης, οι τριγμοί είναι εμφανείς. Ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας, Ιταμάρ Μπεν Γκβιρ, υποστήριξε ότι το Ισραήλ θα έπρεπε να είχε πει «όχι» στον πρόεδρο των ΗΠΑ, ενώ ο πρώην αρχηγός του επιτελείου, Γκάντι Άιζενκοτ, χαρακτήρισε την απαίτηση για παύση των επιθέσεων ταπεινωτική.

Ανθρωπιστικό κόστος και στρατιωτικά δεδομένα

Η σύγκρουση, η οποία κλιμακώθηκε δραματικά τους τελευταίους μήνες, έχει αφήσει πίσω της βαρύ φόρο αίματος. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, περισσότεροι από 3.400 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί στον Λίβανο, ενώ πάνω από ένα εκατομμύριο έχουν εκτοπιστεί λόγω των ισραηλινών επιχειρήσεων.

Στην αντίπερα όχθη, το Ισραήλ αναφέρει την απώλεια 26 στρατιωτών και 4 πολιτών από τις 2 Μαρτίου, ως αποτέλεσμα των επιθέσεων με ρουκέτες και drones από τη Χεζμπολάχ. Η ένταση παραμένει υψηλή, καθώς ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας, Ισραήλ Κατς, προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε νέα πρόκληση θα πυροδοτήσει άμεση απάντηση στη Βηρυτό.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών στρατηγικής, η παρούσα κρίση αναδεικνύει τη θεωρία της Περιορισμένης Κυριαρχίας — η κατάσταση όπου ένα κράτος αναγκάζεται να ευθυγραμμίσει την εθνική του ασφάλεια με τις προτεραιότητες μιας υπερδύναμης — γεγονός που θα αποτελέσει το κεντρικό διακύβευμα της προεκλογικής περιόδου στο Ισραήλ.

Οι αντιδράσεις και τα επόμενα βήματα

Η επόμενη μέρα βρίσκει την ισραηλινή ηγεσία σε μια λεπτή ισορροπία μεταξύ της διατήρησης της στρατηγικής συμμαχίας με τις ΗΠΑ και της ανάγκης να πείσει το εκλογικό σώμα για την αποφασιστικότητά της. Η στάση του προέδρου Τραμπ δείχνει μια πρόθεση για άμεση αποκλιμάκωση, η οποία όμως προσκρούει στις απαιτήσεις της ισραηλινής δεξιάς για οριστική εξάρθρωση της Χεζμπολάχ.

Το ερώτημα που παραμένει αναπάντητο είναι αν αυτή η εύθραυστη εκεχειρία μπορεί να αντέξει τις πιέσεις στο πεδίο των μαχών. Με τις εκλογές να πλησιάζουν, ο Νετανιάχου καλείται να αποδείξει ότι η διπλωματική ευελιξία δεν αποτελεί ένδειξη αδυναμίας, σε μια περιοχή όπου η ισχύς παραμένει το κύριο νόμισμα της πολιτικής επιβίωσης.