ΗΠΑ: «Πάγωμα» στο αμφιλεγόμενο ταμείο των 1,8 δισ. δολαρίων μετά την ανταρσία των Ρεπουμπλικανών

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, αναγκάστηκε να αναστείλει τη λειτουργία του ταμείου αποζημιώσεων ύψους 1,8 δισ. δολαρίων, υποκύπτοντας στις σφοδρές πιέσεις των Ρεπουμπλικανών στο Κογκρέσο. Η κίνηση αυτή, που χαρακτηρίζεται ως σπάνια εσωκομματική ήττα, βάζει «φρένο» στην προσπάθεια χρηματοδότησης ατόμων που κατηγορούνται για την επίθεση στο Καπιτώλιο, εν μέσω έντονων δικαστικών προσφυγών.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια του δικαστικού συμβιβασμού μεταξύ του προέδρου και του Υπουργείου Δικαιοσύνης, ο οποίος προέκυψε από μια αγωγή-μαμούθ ύψους 10 δισ. δολαρίων κατά της IRS. Το ταμείο, με το συμβολικό ποσό των 1,776 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σχεδιάστηκε για να αποζημιώσει όσους ισχυρίζονται ότι υπέστησαν «κυβερνητική εργαλειοποίηση», προκαλώντας όμως θύελλα αντιδράσεων για τη διαχείριση του δημόσιου χρήματος.

Το παρασκήνιο της υποχώρησης και η πίεση του Κογκρέσου

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η απόφαση για το «πάγωμα» ήρθε ως αποτέλεσμα ενός πολιτικού τελεσιγράφου από κορυφαίους νομοθέτες. Οι Ρεπουμπλικανοί γερουσιαστές, με επικεφαλής τον John Thune, κατέστησαν σαφές στον Λευκό Οίκο ότι το ταμείο έπρεπε να καταργηθεί προκειμένου να προχωρήσει η χρηματοδότηση των συνοριακών ελέγχων (ICE).

Αυτή η σπάνια εσωκομματική ανταρσία αναδεικνύει τις νέες ισορροπίες δυνάμεων στην Ουάσιγκτον, καθώς οι νομοθέτες εμφανίζονται πλέον πιο πρόθυμοι να εναντιωθούν στον πρόεδρο. Η κίνηση αυτή συνδέεται και με το εσωκομματικό μέτωπο που έχει διαμορφωθεί ενόψει των κρίσιμων ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ φέρεται να είναι «ενοχλημένος» από την εξέλιξη, ωστόσο αντιλαμβάνεται ότι η αναστολή είναι η μόνη οδός για να αποφευχθεί ένα νομοθετικό αδιέξοδο. Η πίεση από τη Γερουσία ήταν τέτοια που πολλοί έκαναν λόγο για έναν «ταμείο-κουμπαρά» (slush fund) που θα κατέληγε σε λάθος χέρια.

Οι δικαστικές εμπλοκές και ο ρόλος του Υπουργείου Δικαιοσύνης

Πέρα από το πολιτικό μέτωπο, το ταμείο βρέθηκε αντιμέτωπο και με δικαστικά εμπόδια που περιέπλεξαν την κατάσταση. Ομοσπονδιακοί δικαστές στη Βιρτζίνια και τη Φλόριντα εξέδωσαν διαταγές που αναστέλλουν τη λειτουργία του τουλάχιστον μέχρι τις 12 Ιουνίου, ζητώντας περαιτέρω νομικό έλεγχο.

Ο υπηρεσιακός Υπουργός Δικαιοσύνης, Todd Blanche, βρίσκεται στο επίκεντρο της κριτικής για τη διαχείριση της υπόθεσης. Αν και το Υπουργείο δήλωσε ότι θα συμμορφωθεί με τις δικαστικές αποφάσεις, η πολιτική επιβίωση του Blanche στην κεφαλή του υπουργείου τίθεται πλέον σε αμφισβήτηση από τη Γερουσία.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων αναλυτών στρατηγικής, η υποχώρηση αυτή αποτελεί ένα σημαντικό πλήγμα στο γόητρο του Λευκού Οίκου. Η αδυναμία του προέδρου να επιβάλει το ταμείο στους δικούς του νομοθέτες δείχνει ότι η απόλυτη πίστη στο πρόσωπό του αρχίζει να εμφανίζει ρωγμές.

Η επόμενη μέρα για τις πολιτικές ισορροπίες

Οι Δημοκρατικοί, εκμεταλλευόμενοι το πολιτικό αδιέξοδο των Ρεπουμπλικανών, προωθούν νομοθεσία για την οριστική απαγόρευση τέτοιων ταμείων. Ο Chuck Schumer τόνισε ότι καμία κυβέρνηση δεν πρέπει να έχει τη δυνατότητα να χρησιμοποιεί δημόσιο χρήμα για την ικανοποίηση προσωπικών πολιτικών επιδιώξεων.

Παράλληλα, ο συμβιβασμός που οδήγησε στο ταμείο περιλάμβανε και την παύση των ελέγχων (audits) από την IRS για τον πρόεδρο και την οικογένειά του. Παραμένει αδιευκρίνιστο αν το «πάγωμα» του ταμείου θα επηρεάσει και αυτό το σκέλος της συμφωνίας, προκαλώντας νέα ερωτήματα για τη διαφάνεια.

Εν αναμονή των διευκρινίσεων, συνταγματολόγοι επισημαίνουν ότι η υπόθεση αυτή θα αποτελέσει προηγούμενο για τα όρια της προεδρικής εξουσίας. Η τελική τύχη του ταμείου θα κριθεί τις επόμενες εβδομάδες, καθώς η προσωρινή αναστολή πλησιάζει στην εκπνοή της.