Γεωργία: Το κάψιμο του «τσιτσιλάκι» – Η παράδοση που διώχνει το κακό

Στο χωριό Τεζέρι της Γεωργίας, οι κάτοικοι αναβιώνουν το πανάρχαιο έθιμο του τσιτσιλάκι, καίγοντας το παραδοσιακό ξύλινο δέντρο για να υποδεχθούν το 2026 με ελπίδα. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η τελετουργική καύση συμβολίζει την αποβολή των δεινών του παρελθόντος και την πνευματική ανανέωση.

Η παράδοση του τσιτσιλάκι είναι βαθιά ριζωμένη στη γεωργιανή ορθόδοξη κληρονομιά, συνδέοντας τη φύση με τη θρησκευτική ευλάβεια των κατοίκων. Το δέντρο, φτιαγμένο από ξύλο φουντουκιάς ή καρυδιάς, δεν αποτελεί απλώς ένα διακοσμητικό στοιχείο, αλλά έναν ζωντανό φορέα της λαϊκής πίστης που επιβιώνει εδώ και αιώνες στα χωριά της χώρας.

Η συμβολική «γενειάδα» του Αγίου Βασιλείου

Το τσιτσιλάκι κατασκευάζεται με την αφαίρεση των κλαδιών από αποξηραμένα δέντρα, δημιουργώντας λευκές, σγουρές λωρίδες ξύλου στη βάση του. Αυτές οι μπούκλες έχουν σχεδιαστεί για να μοιάζουν με τη γενειάδα του Αγίου Βασιλείου, ο οποίος έζησε τον 4ο αιώνα και ήταν γνωστός για τη φροντίδα των φτωχών και των απόκληρων.

Σε αντίθεση με τις σύγχρονες χριστουγεννιάτικες παραδόσεις που συχνά εστιάζουν στην κατανάλωση, το τσιτσιλάκι παραμένει ένα σύμβολο απλότητας. Οι κάτοικοι της δυτικής Γεωργίας πιστεύουν ακράδαντα ότι χωρίς αυτό το δέντρο, το πραγματικό Νέο Έτος δεν μπορεί να έρθει στα σπίτια τους.

Το τελετουργικό της κάθαρσης στις 19 Ιανουαρίου

Αν και τα δέντρα τοποθετούνται στα σπίτια στις 7 Ιανουαρίου, ανήμερα των Χριστουγέννων για τους Ορθόδοξους της Γεωργίας, η κορύφωση του εθίμου έρχεται αργότερα. Η τελετουργική καύση πραγματοποιείται παραδοσιακά την ημέρα των Θεοφανίων, στις 19 Ιανουαρίου, σηματοδοτώντας το τέλος των εορτασμών.

Η πράξη αυτή συμβολίζει το τίναγμα των δεινών της προηγούμενης χρονιάς και την προετοιμασία για μια νέα αρχή. «Καίμε και πετάμε ό,τι παλιό υπάρχει και χαιρετάμε το νέο έτος με νέες ελπίδες και αγάπη», εξηγεί η Νάτια Γκεντενίτζε, κάτοικος της περιοχής, καθώς βάζει φωτιά στο δικό της δέντρο.

Η τέχνη της κατασκευής και η ευημερία

Η δημιουργία ενός τσιτσιλάκι απαιτεί δεξιοτεχνία και υπομονή, με τους τεχνίτες να χρησιμοποιούν κοφτερά μαχαίρια για να δημιουργήσουν τις χαρακτηριστικές μπούκλες. Η φουντουκιά, που αποτελεί την κύρια ύλη, θεωρείται από τους ντόπιους σύμβολο ευημερίας και καλής υγείας για την οικογένεια.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων λαογράφων, η διατήρηση τέτοιων εθίμων λειτουργεί ως ψυχολογικός καταλύτης για τις τοπικές κοινωνίες. Επιτρέπει στους ανθρώπους να επεξεργαστούν το συλλογικό άγχος της περασμένης χρονιάς μέσα από μια πράξη συμβολικής καταστροφής και αναγέννησης.

Η διατήρηση της πολιτιστικής ταυτότητας

Σε καταστήματα όπως το Gardenia στην Τιφλίδα, οι ιδιοκτήτες προσπαθούν να κρατήσουν την παράδοση των προγόνων τους ζωντανή, προσφέροντας τσιτσιλάκι στο αστικό κοινό. Για πολλούς Γεωργιανούς, το λευκό δέντρο είναι το συνδετικό νήμα με την παιδική τους ηλικία και την αγροτική ζωή.

Εν αναμονή των εορτασμών των Θεοφανίων, η ζήτηση για τα νέα δέντρα παραμένει υψηλή, καθώς κάθε σπίτι επιθυμεί να φιλοξενήσει ένα νέο σύμβολο τύχης. Η επόμενη μέρα για τη Γεωργία φαίνεται να περνά μέσα από τη φλόγα του τσιτσιλάκι, η οποία φωτίζει τον δρόμο για μια χρονιά γεμάτη φως.