Λι Τσενγκάνγκ: Ο «απρόβλεπτος» Κινέζος διαπραγματευτής που κρατά τα κλειδιά του εμπορικού πολέμου με τις ΗΠΑ

Ο Λι Τσενγκάνγκ, ο Κινέζος υφυπουργός Εμπορίου που χαρακτηρίστηκε ως «εκτός ελέγχου» από την Ουάσιγκτον, αναδεικνύεται στον κεντρικό αρχιτέκτονα των εμπορικών συνομιλιών μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας για το 2026. Με φόντο την επικείμενη επίσκεψη του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, στο Πεκίνο τον Απρίλιο, ο Λι καλείται να διαχειριστεί μια διμερή εμπορική ατζέντα που υπερβαίνει τα 660 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της εύθραυστης σταθερότητας που επιτεύχθηκε το 2025, σε μια περίοδο όπου οι γεωπολιτικές ισορροπίες δοκιμάζονται από την επιστροφή των δασμολογικών πιέσεων. Το παρασκήνιο της ανόδου του Λι αποκαλύπτει έναν έμπειρο διπλωμάτη καριέρας, ο οποίος συνδυάζει την ακαδημαϊκή κατάρτιση στο διεθνές δίκαιο με μια επιθετική διαπραγματευτική τακτική.

Το προφίλ του «στρατηγού» του Πεκίνου

Ο 58χρονος Λι Τσενγκάνγκ δεν αποτελεί τον τυπικό Κινέζο γραφειοκράτη που ακολουθεί πιστά ένα προκαθορισμένο σενάριο. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, πρόκειται για έναν πολυμαθή νομικό με άριστη γνώση της αγγλικής γλώσσας, ο οποίος εναλλάσσεται με ευκολία μεταξύ της διπλωματικής γοητείας και της σκληρής προάσπισης των θέσεων του Πεκίνου.

Η εκτελεστική του παρουσία και η ικανότητά του να επιβάλλεται στον χώρο τον διαφοροποιούν από τους προκατόχους του. Διαθέτει βαθιά κατανόηση της οικονομικής δομής της Κίνας, γεγονός που του επιτρέπει να ελιχθεί αποτελεσματικά απέναντι στις απαιτήσεις της αμερικανικής πλευράς.

Η σύγκρουση με τον Σκοτ Μπέσεντ και η «εκεχειρία» του Οκτωβρίου

Η πορεία του Λι δεν ήταν απαλλαγμένη από εντάσεις. Τον περασμένο Οκτώβριο, ο Υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, τον χαρακτήρισε «εκτός ελέγχου» (unhinged), κατηγορώντας τον για παραβίαση του διπλωματικού πρωτοκόλλου. Ο Λι φέρεται να επιδίωξε συναντήσεις με ανώτερους αξιωματούχους στην Ουάσιγκτον, παρακάμπτοντας την ιεραρχία για να μεταφέρει απευθείας τις απαιτήσεις της κινεζικής ηγεσίας.

Παρά την αρχική διπλωματική ψυχρότητα, οι δύο άνδρες κατάφεραν να καταλήξουν σε ένα πλαίσιο συμφωνίας κατά τη διάρκεια της συνόδου ASEAN στην Κουάλα Λουμπούρ. Η συμφωνία αυτή οδήγησε στην αναστολή των δασμών 100% σε κινεζικά προϊόντα και στη δέσμευση της Κίνας για αγορά 12 εκατομμυρίων τόνων σόγιας από τις ΗΠΑ μέχρι τον Μάρτιο.

Από τον ΠΟΕ στις κρίσιμες διαπραγματεύσεις του 2026

Πριν αναλάβει τον τρέχοντα ρόλο του, ο Λι υπηρέτησε ως εκπρόσωπος της Κίνας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (ΠΟΕ) στη Γενεύη. Εκεί, καλλιέργησε ένα ισχυρό δίκτυο επαφών, ενώ παράλληλα έγινε γνωστός για το πάθος του στη συλλογή κινεζικής πορσελάνης, επιδεικνύοντας μια εκλεπτυσμένη πλευρά που συχνά χρησιμοποιεί ως εργαλείο ήπιας ισχύος.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αναλυτών στρατηγικής που παρακολουθούν τις διμερείς σχέσεις, η ικανότητα του Λι να χρησιμοποιεί νομικά εργαλεία εντός του πλαισίου του ΠΟΕ τον καθιστά έναν από τους πιο επικίνδυνους αντιπάλους για την αμερικανική εμπορική διπλωματία. Η στρατηγική του εστιάζει στην παρουσίαση της Κίνας ως σταθεροποιητικού παράγοντα απέναντι στην προστατευτική πολιτική των ΗΠΑ.

Οι προκλήσεις για την παγκόσμια οικονομική ισορροπία

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, έχει ήδη δώσει το στίγμα των προθέσεών του, επιδιώκοντας μια νέα αρχιτεκτονική στις εμπορικές σχέσεις με το Πεκίνο. Η επίσκεψή του στην Κίνα τον Απρίλιο θεωρείται κομβικό σημείο για την αποφυγή μιας νέας κλιμάκωσης που θα μπορούσε να προκαλέσει χάος στο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα.

Η κινεζική διαπραγματευτική ομάδα υπό τον Λι φαίνεται να έχει λάβει σαφείς εντολές από την ηγεσία για τα όρια των υποχωρήσεων που μπορεί να αποδεχθεί. Η γεωπολιτική επιρροή της Κίνας στις σπάνιες γαίες και η πρόσβαση σε ημιαγωγούς παραμένουν τα ισχυρότερα διαπραγματευτικά χαρτιά του Πεκίνου στην τρέχουσα διπλωματική σκακιέρα.