- Κίνα ζητά από ΗΠΑ να περιορίσουν Ιαπωνία για δηλώσεις Ταϊβάν και στρατιωτικές κινήσεις.
- Ιάπωνας πρωθυπουργός Τακάιτσι υπαινίχθηκε στρατιωτική απάντηση σε επίθεση στην Ταϊβάν.
- Πεκίνο ανησυχεί για «αναβίωση μιλιταρισμού» και ανάπτυξη πυραύλων στην Γιοναγκούνι.
- Ο νυν πρόεδρος Τραμπ συζήτησε το θέμα με Σι Τζινπίνγκ και Τακάιτσι, καλώντας σε αποκλιμάκωση.
Η Κίνα κάλεσε τις Ηνωμένες Πολιτείες να περιορίσουν την Ιαπωνία και να αποτρέψουν «ενέργειες αναβίωσης του μιλιταρισμού», όπως αναφέρει σε άρθρο της η εφημερίδα του κυβερνώντος Κομμουνιστικού Κόμματος. Η έκκληση αυτή, που δημοσιεύθηκε στις 27 Νοεμβρίου, έρχεται εν μέσω κλιμακούμενου διπλωματικού πολέμου με το Τόκιο, ο οποίος πυροδοτήθηκε από τις δηλώσεις της Ιάπωνας πρωθυπουργού Σανάε Τακάιτσι για την Ταϊβάν.
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια μιας κλιμακούμενης έντασης μεταξύ Κίνας και Ιαπωνίας, με επίκεντρο το ζήτημα της Ταϊβάν, το οποίο αποτελεί κόκκινη γραμμή για το Πεκίνο. Η Κίνα θεωρεί την Ταϊβάν αποσχισθείσα επαρχία της και οποιαδήποτε υπόδειξη στρατιωτικής παρέμβασης από τρίτες χώρες εκλαμβάνεται ως απειλή για την εθνική της κυριαρχία.
Η έκκληση της Κίνας και οι διπλωματικές κινήσεις
Όπως μεταδίδει το Reuters, η Κίνα, μέσω της εφημερίδας του κυβερνώντος Κομμουνιστικού Κόμματος, κάλεσε τις ΗΠΑ να «συγκρατήσουν» την Ιαπωνία και να αποτρέψουν «οποιεσδήποτε ενέργειες για την αναβίωση του μιλιταρισμού». Η έκκληση αυτή δημοσιεύθηκε στις 27 Νοεμβρίου, εν μέσω μιας «λεκτικής διαμάχης» με το Τόκιο, η οποία εντάθηκε μετά από δηλώσεις της Ιάπωνας πρωθυπουργού Σανάε Τακάιτσι για την Ταϊβάν. Η χρονική στιγμή της τηλεφωνικής επικοινωνίας του Κινέζου Προέδρου Σι Τζινπίνγκ με τον νυν πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ στις 24 Νοεμβρίου, και της επακόλουθης επικοινωνίας του Τραμπ με την Τακάιτσι στις 25 Νοεμβρίου, οδήγησε τους αναλυτές να εικάσουν ότι το Πεκίνο ζήτησε από την Ουάσιγκτον να παρέμβει για να εκτονώσει τις εχθροπραξίες. Ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ τόνισε στον νυν πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ την ιστορική θέση της Ταϊβάν μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, υπογραμμίζοντας την ακλόνητη θέση της Κίνας.
Νομικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι η διπλωματική αυτή παρέμβαση της Κίνας προς τις ΗΠΑ, αντί να απευθυνθεί απευθείας στην Ιαπωνία, δείχνει μια στρατηγική κίνηση για την ενίσχυση της θέσης της στο διεθνές πεδίο. Η αγορά φαίνεται να προεξοφλεί μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας στην περιοχή, με πιθανές επιπτώσεις στις εμπορικές σχέσεις και τις επενδύσεις. Η προσπάθεια της Κίνας να εμπλέξει τις ΗΠΑ υπογραμμίζει την πολυδιάστατη φύση των σχέσεων στην Ανατολική Ασία.
Οι δηλώσεις της Ιάπωνας πρωθυπουργού και οι αντιδράσεις
Η διπλωματική αναταραχή ξέσπασε όταν η Τακάιτσι δήλωσε στο κοινοβούλιο στις 7 Νοεμβρίου ότι μια υποθετική κινεζική επίθεση στην Ταϊβάν θα μπορούσε να προκαλέσει στρατιωτική απάντηση από το Τόκιο. Αυτές οι δηλώσεις προκάλεσαν έντονη ανησυχία, με την Κίνα να κατηγορεί την Ιαπωνία για απειλή ένοπλης επέμβασης. Η Ιαπωνία απέρριψε την κινεζική κατηγορία ως «ασυνεπή με τα γεγονότα και αβάσιμη», τονίζοντας την πολιτική της «παθητικής άμυνας». Η διαμάχη μεταφέρθηκε ακόμη και στον ΟΗΕ, όπου το Πεκίνο κατηγόρησε το Τόκιο για απειλή «ένοπλης επέμβασης», χρησιμοποιώντας την ισχυρότερη γλώσσα μέχρι στιγμής.
Επιπλέον, ο Ιάπωνας υπουργός Άμυνας Σιντζίρο Κοϊζούμι δήλωσε στις 23 Νοεμβρίου ότι τα σχέδια για την ανάπτυξη μιας μονάδας πυραύλων μέσου βεληνεκούς εδάφους-αέρος σε στρατιωτική βάση στην Γιοναγκούνι, ένα νησί περίπου 110 χλμ. από την ανατολική ακτή της Ταϊβάν, «προχωρούν σταθερά». Αυτή η κίνηση προκάλεσε έντονη κριτική από το Πεκίνο, το οποίο βλέπει τις ενέργειες αυτές ως περαιτέρω κλιμάκωση και απειλή.
Η ιστορική διάσταση και η προειδοποίηση για μιλιταρισμό
Το άρθρο της κινεζικής εφημερίδας υπογράμμισε ότι «η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες μοιράζονται μια κοινή ευθύνη να διαφυλάξουν από κοινού τη μεταπολεμική διεθνή τάξη και να αντιταχθούν σε οποιεσδήποτε προσπάθειες ή ενέργειες για την αναβίωση του μιλιταρισμού». Τόνισε επίσης ότι οι δύο χώρες είχαν έναν κοινό εχθρό κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, την Ιαπωνία. Η Κίνα πραγματοποίησε στις 13 Δεκεμβρίου μια χαμηλών τόνων τελετή μνήμης για τη σφαγή της Νανκίνγκ του 1937, εν μέσω των εντάσεων με την Ιαπωνία, υπενθυμίζοντας το ιστορικό πλαίσιο.
Η Κίνα και οι ΗΠΑ «πολέμησαν δίπλα-δίπλα ενάντια στον φασισμό και τον μιλιταρισμό, και θα πρέπει τώρα να συνεργαστούν για να διαφυλάξουν τη νίκη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου», ανέφερε η People’s Daily. Το σχόλιο δημοσιεύθηκε με το ψευδώνυμο «Zhong Sheng», που σημαίνει «Φωνή της Κίνας», το οποίο χρησιμοποιείται συχνά για να εκφράσει την άποψη της εφημερίδας σε θέματα εξωτερικής πολιτικής.
Η επόμενη μέρα στις σινο-ιαπωνικές σχέσεις
Ο νυν πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να είπε στην Τακάιτσι να αποφύγει περαιτέρω κλιμάκωση με την Κίνα κατά τη διάρκεια της τηλεφωνικής τους επικοινωνίας, σύμφωνα με δύο ιαπωνικές κυβερνητικές πηγές. Ωστόσο, η Μάο Νινγκ, εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών, δεν απάντησε εάν ο Σι είχε ζητήσει από τον Τραμπ να παρέμβει. Η Ταϊβάν και η Ιαπωνία έχουν εκφράσει ανησυχία για τις κινεζικές στρατιωτικές κινήσεις, ενώ ο Κινέζος Υπουργός Εξωτερικών Γουάνγκ Γι κατηγόρησε την Ιαπωνία για στρατιωτική απειλή.
Η People’s Daily ανέφερε ότι ο Τραμπ είχε δηλώσει στον Σι ότι οι ΗΠΑ «κατανοούν τη σημασία της Ταϊβάν για την Κίνα». Ωστόσο, ο Τραμπ δεν έκανε καμία αναφορά στο δημοκρατικά κυβερνώμενο νησί, το οποίο το Πεκίνο θεωρεί μέρος της επικράτειάς του, στην ανάρτησή του στο Truth Social μετά τη συνομιλία τους. Οι εξελίξεις αυτές δείχνουν ότι η διπλωματική ένταση στην περιοχή παραμένει υψηλή, με τις ΗΠΑ να βρίσκονται σε μια λεπτή ισορροπία μεταξύ των δύο πλευρών.
