Η Κίνα επιδιώκει εμβάθυνση των ναυτιλιακών δεσμών με τη Μάλτα στην Κεντρική Μεσόγειο

Το Πεκίνο στοχεύει στην ενίσχυση της συνεργασίας με τη Μάλτα στους τομείς της ναυτιλίας και των λιμενικών υποδομών, αξιοποιώντας τη στρατηγική θέση του νησιού στην Κεντρική Μεσόγειο. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Reuters, η κίνηση αυτή εντάσσεται στην ευρύτερη στρατηγική της Κίνας για ενίσχυση του γεωπολιτικού της αποτυπώματος εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της μακροχρόνιας διπλωματικής πορείας που ξεκίνησε το 1972, με τη Βαλέτα να αποτελεί διαχρονικά έναν σημαντικό εταίρο για το Πεκίνο εντός της ευρωπαϊκής επικράτειας. Η στρατηγική επιλογή της Μάλτας δεν είναι τυχαία, καθώς το νησί λειτουργεί ως κρίσιμος κόμβος μεταφόρτωσης (trans-shipment hub) που συνδέει τις ασιατικές αγορές με την ενιαία αγορά της ΕΕ.

Η γεωπολιτική σημασία των λιμενικών υποδομών

Στο πλαίσιο της συνάντησης οικονομικής και εμπορικής συνεργασίας που πραγματοποιήθηκε στο Πεκίνο, το κινεζικό Υπουργείο Εμπορίου εξέφρασε την έντονη επιθυμία για εμβάθυνση της στρατηγικής ευθυγράμμισης. Η Κίνα επιδιώκει να αξιοποιήσει τις λιμενικές υποδομές της Μάλτας, οι οποίες αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της πρωτοβουλίας «Belt and Road».

Ήδη, κινεζικοί κρατικοί και ιδιωτικοί κολοσσοί έχουν επενδύσει σημαντικά κεφάλαια στο νησί. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η συμμετοχή της China Merchants Port Holdings στο μετοχικό κεφάλαιο του Malta Freeport Terminals, ενός από τα σημαντικότερα λιμάνια της Μεσογείου.

Η κίνηση αυτή καταδεικνύει την πρόθεση της Κίνας να διατηρήσει τον έλεγχο σε κρίσιμες εφοδιαστικές αλυσίδες, παρά τις προσπάθειες ορισμένων κρατών-μελών της ΕΕ να περιορίσουν τις κινεζικές επενδύσεις σε στρατηγικές υποδομές. Η Μάλτα, ωστόσο, φαίνεται να διατηρεί μια πιο ανοιχτή στάση απέναντι στα κινεζικά κεφάλαια.

Η Μάλτα ως διπλωματικός δίαυλος προς την ΕΕ

Η Βαλέτα έχει αποδείξει την πρόθεσή της να λειτουργήσει ως γέφυρα μεταξύ Πεκίνου και Βρυξελλών. Η στάση της Μάλτας είναι ιδιαίτερα κρίσιμη σε μια περίοδο όπου οι εμπορικές τριβές μεταξύ ΕΕ και Κίνας εντείνονται, όπως φάνηκε και από την πρόσφατη αναθεώρηση του κινεζικού νόμου για το εξωτερικό εμπόριο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η Μάλτα ήταν μία από τις πέντε χώρες της ΕΕ που καταψήφισαν την επιβολή δασμών στα κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα το 2024. Η κίνηση αυτή ερμηνεύεται από αναλυτές στρατηγικής ως ένδειξη της στενής οικονομικής εξάρτησης και της πολιτικής βούλησης για διατήρηση προνομιακών σχέσεων με τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων διπλωματικών παραγόντων, η Μάλτα επιδιώκει να κεφαλαιοποιήσει τον ρόλο της ως επενδυτικός προορισμός, προσφέροντας στην Κίνα πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά με αντάλλαγμα την ενίσχυση της τοπικής οικονομίας. Η συνεργασία αυτή αναμένεται να επεκταθεί και στον τομέα της ψηφιακής ναυτιλίας και της πράσινης μετάβασης των λιμένων.

Η επόμενη μέρα των σινο-μαλτέζικων σχέσεων

Η ενίσχυση των δεσμών αυτών τοποθετεί τη Μάλτα στο επίκεντρο του ανταγωνισμού ισχύος στη Μεσόγειο. Ενώ οι ΗΠΑ ενισχύουν την παρουσία τους στην περιοχή, όπως φαίνεται από τις κινήσεις τους στο Περού για την αντιμετώπιση κινεζικών λιμένων, η Κίνα οχυρώνει τις δικές της θέσεις στην ευρωπαϊκή «γειτονιά».

Το Πεκίνο αναμένεται να συνεχίσει την πολιτική της «ήπιας ισχύος» μέσω οικονομικών επενδύσεων, αποφεύγοντας την άμεση αντιπαράθεση με τις Βρυξέλλες, αλλά διασφαλίζοντας στρατηγικά ερείσματα σε χώρες-κλειδιά. Η Μάλτα, από την πλευρά της, καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στις υποχρεώσεις της ως μέλος της ΕΕ και στα εθνικά της συμφέροντα που συνδέονται με την κινεζική παρουσία.

Οι επόμενοι μήνες θα είναι καθοριστικοί για την υλοποίηση των νέων συμφωνιών στη ναυτιλιακή εφοδιαστική, καθώς οι γεωπολιτικές ισορροπίες στη Μεσόγειο παραμένουν εξαιρετικά ρευστές. Η επιτυχία αυτής της συνεργασίας θα εξαρτηθεί από την ικανότητα των δύο πλευρών να πλοηγηθούν στο σύνθετο διεθνές περιβάλλον.