- Κρίσιμες συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν στην Κωνσταντινούπολη την Παρασκευή για το πυρηνικό πρόγραμμα.
- Ο πρόεδρος των ΗΠΑ προειδοποιεί για στρατιωτική δράση αν αποτύχει η διπλωματία.
- Συμμετοχή του Τζάρεντ Κούσνερ στην αμερικανική αποστολή ως ένδειξη υψηλής προτεραιότητας.
- Το Ιράν προσφέρει ευελιξία στον εμπλουτισμό ουρανίου αλλά αρνείται περιορισμούς στους πυραύλους.
- Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα απευθύνουν δραματική έκκληση για αποφυγή νέου πολέμου.
Σε μια κρίσιμη καμπή για τη σταθερότητα στη Μέση Ανατολή, οι ΗΠΑ και το Ιράν προετοιμάζονται για συνομιλίες στην Τουρκία την Παρασκευή, με στόχο την εκτόνωση της έντασης. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ προειδοποίησε για σοβαρές συνέπειες αν δεν επιτευχθεί συμφωνία, ενώ τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα απευθύνουν έκκληση για διπλωματική λύση προκειμένου να αποφευχθεί ένας νέος περιφερειακός πόλεμος.
| Στοιχείο Διαπραγμάτευσης | Λεπτομέρειες / Θέση |
|---|---|
| Ημερομηνία Συνομιλιών | Παρασκευή, 6 Φεβρουαρίου 2026 |
| Τοποθεσία | Τουρκία (Κωνσταντινούπολη) |
| Αμερικανική Αντιπροσωπεία | Τζάρεντ Κούσνερ, Στιβ Γουίτκοφ |
| Ιρανική Αντιπροσωπεία | Αμπάς Αρακτσί (Υπουργός Εξωτερικών) |
| Βασικές Απαιτήσεις ΗΠΑ | Μηδενικός εμπλουτισμός, περιορισμός βαλλιστικών, τέλος σε proxies |
| Πρόταση Ιράν | Παράδοση 400 κιλών HEU, ευελιξία στον εμπλουτισμό |
Αυτή η διπλωματική κινητικότητα έρχεται ως συνέχεια των στρατιωτικών πληγμάτων του Ιουνίου, που αναδιαμόρφωσαν τις ισορροπίες ισχύος στην περιοχή. Το παρασκήνιο της υπόθεσης αποκαλύπτει μια έντονη ανησυχία από τα αραβικά κράτη του Κόλπου, τα οποία φοβούνται ότι μια νέα κλιμάκωση θα μπορούσε να μετατρέψει τα εδάφη τους σε πεδία μαχών, όπως προκύπτει από το ρεπορτάζ του Reuters.
Η περιοχή δεν χρειάζεται άλλη μια καταστροφική σύγκρουση, αλλά απευθείας διαπραγματεύσεις που θα οδηγήσουν σε κατανοήσεις.
Ανουάρ Γκαργκάς, Σύμβουλος Προέδρου ΗΑΕ
Η διπλωματική αποστολή και η συμμετοχή του Τζάρεντ Κούσνερ
Η συνάντηση στην Κωνσταντινούπολη στοχεύει στην αναβίωση της διπλωματίας γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Σύμφωνα με πηγές, στην αμερικανική αποστολή θα συμμετάσχει ο Τζάρεντ Κούσνερ, μαζί με τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ, υπογραμμίζοντας τη σημασία που δίνει ο πρόεδρος των ΗΠΑ στις συνομιλίες.
Από την πλευρά της Τεχεράνης, ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αρακτσί θα ηγηθεί της αντιπροσωπείας. Η παρουσία υψηλόβαθμων αξιωματούχων υποδηλώνει ότι οι δύο πλευρές αναζητούν μια διέξοδο από το αδιέξοδο, παρά τη ρητορική περί «κακών εξελίξεων» σε περίπτωση αποτυχίας.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε πρόσφατα ότι με τις αμερικανικές ναυτικές δυνάμεις να κατευθύνονται προς το Ιράν, είναι πιθανό να συμβούν «άσχημα πράγματα» αν δεν υπάρξει συμφωνία. Η ναυτική ενίσχυση των ΗΠΑ στην περιοχή λειτουργεί ως μέσο πίεσης για την εξασφάλιση πυρηνικών παραχωρήσεων.
Οι κόκκινες γραμμές της Τεχεράνης και το πυραυλικό πρόγραμμα
Το Ιράν εμφανίζεται έτοιμο για όλα τα σενάρια, δηλώνοντας ότι οι αμυντικές του ικανότητες είναι μη διαπραγματεύσιμες. Παρόλα αυτά, διπλωματικές πηγές αναφέρουν ότι η Τεχεράνη θα μπορούσε να δείξει ευελιξία στον εμπλουτισμό ουρανίου, προσφέροντας ακόμα και την παράδοση 400 κιλών υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου (HEU).
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις αναλυτών στρατηγικής, η συμμετοχή του Κούσνερ σηματοδοτεί την πρόθεση του Λευκού Οίκου για μια συμφωνία «μεγάλης κλίμακας». Επισημαίνεται από διπλωματικούς κύκλους ότι η Τεχεράνη βρίσκεται υπό τη μεγαλύτερη πίεση των τελευταίων δεκαετιών, γεγονός που ίσως την αναγκάσει σε υποχωρήσεις στο ζήτημα των πυρηνικών επιθεωρήσεων.
Ωστόσο, το μεγαλύτερο εμπόδιο παραμένει το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ απαιτεί μηδενικό εμπλουτισμό και τερματισμό της στήριξης σε περιφερειακούς πληρεξούσιους (proxies), όρους που η ιρανική ηγεσία θεωρεί παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας της.
Η παρέμβαση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, μέσω του συμβούλου του προέδρου Ανουάρ Γκαργκάς, προειδοποίησαν ότι η περιοχή δεν αντέχει άλλη μια σύγκρουση. Τα ΗΑΕ ζητούν άμεση συμφωνία για να αποφευχθούν οι καθημερινές απειλές και η αστάθεια που πλήττει την οικονομία.
Οι χώρες του Κόλπου ανησυχούν ότι σε περίπτωση αμερικανικής επίθεσης, το Ιράν θα μπορούσε να στοχεύσει αμερικανικές βάσεις στο έδαφός τους. Για το λόγο αυτό, τέσσερα αραβικά κράτη έχουν ήδη κινητοποιηθεί διπλωματικά για να αποτρέψουν μια γενικευμένη σύρραξη.
Ο Γκαργκάς τόνισε ότι το Ιράν πρέπει να ανοικοδομήσει τη σχέση του με την Ουάσινγκτον για να επιτύχει μια ευρύτερη γεωστρατηγική συμφωνία. Μια τέτοια εξέλιξη θα βοηθούσε στην αποκατάσταση της ιρανικής οικονομίας, η οποία έχει πληγεί βάναυσα από τις αμερικανικές κυρώσεις.
Η εσωτερική πίεση στο Ιράν και ο κίνδυνος κλιμάκωσης
Η ηγεσία του Ιράν ανησυχεί ότι ένα αμερικανικό πλήγμα θα μπορούσε να πυροδοτήσει νέες λαϊκές εξεγέρσεις. Η οργή του κοινού για την πρόσφατη αιματηρή καταστολή των διαδηλώσεων έχει φτάσει σε σημείο όπου ο φόβος δεν λειτουργεί πλέον ως αποτρεπτικός παράγοντας.
Την ίδια στιγμή, η περιφερειακή επιρροή της Τεχεράνης έχει εξασθενήσει μετά τις επιθέσεις του Ισραήλ στους συμμάχους της, όπως η Χεζμπολάχ και η Χαμάς. Η απομάκρυνση του Μπασάρ αλ Άσαντ από την εξουσία στη Συρία αποτέλεσε ένα ακόμα σοβαρό πλήγμα για τον «άξονα της αντίστασης».
Οι προσδοκίες και τα επόμενα βήματα στην Κωνσταντινούπολη
Η συνάντηση της Παρασκευής στην Κωνσταντινούπολη θεωρείται καθοριστική για την αποφυγή του πολέμου. Παρά την απαισιοδοξία ορισμένων κύκλων, η συνέχιση της διπλωματίας δείχνει ότι υπάρχει ακόμα περιθώριο ελιγμών πριν από μια οριστική ρήξη.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα, καθώς η αποτυχία των συνομιλιών θα μπορούσε να οδηγήσει σε άμεση στρατιωτική εμπλοκή. Η αποκλιμάκωση παραμένει η απόλυτη προτεραιότητα για όλους τους περιφερειακούς παίκτες που θα παρευρεθούν στη σύνοδο.
Πώς να ερμηνεύσετε τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή
- Παρακολουθήστε τις ανακοινώσεις για το 'βαλλιστικό πρόγραμμα', καθώς αποτελεί το κρισιμότερο σημείο τριβής.
- Δώστε προσοχή στις κινήσεις των αραβικών κρατών (ΗΑΕ, Σαουδική Αραβία), που λειτουργούν ως μεσολαβητές.
- Αξιολογήστε τη συμμετοχή του Κούσνερ ως ένδειξη αναζήτησης μιας 'μεγάλης συμφωνίας' (Grand Bargain).
- Μην παραβλέπετε την εσωτερική κατάσταση στο Ιράν, καθώς επηρεάζει την αντοχή του καθεστώτος στις πιέσεις.
