Χίος: Τα σκοτεινά σημεία της τραγωδίας με τους 15 νεκρούς – Το κενό στην έρευνα

Πέντε 24ωρα μετά το πολύνεκρο ναυάγιο στη Χίο, η έρευνα για τον θάνατο 15 ανθρώπων εισέρχεται σε μια κρίσιμη φάση, με τις αντικρουόμενες μαρτυρίες και την απουσία οπτικού υλικού να δημιουργούν ένα πλέγμα αμφιβολιών. Η υπόθεση, που εξετάζεται υπό το πρίσμα της διατάραξης της ασφάλειας των θαλάσσιων συγκοινωνιών, φέρνει ξανά στο προσκήνιο το ζήτημα της επιχειρησιακής διαφάνειας στις ελληνικές θάλασσες.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια μιας σειράς περιστατικών που δοκιμάζουν τις αντοχές του κρατικού μηχανισμού και την αξιοπιστία των επίσημων αναφορών σε κρίσιμα συμβάντα. Η τραγωδία στη θαλάσσια περιοχή μεταξύ Χίου και Οινουσσών δεν αποτελεί ένα μεμονωμένο γεγονός, αλλά εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο γεωπολιτικής πίεσης και αυστηρής φύλαξης των συνόρων, όπου η γραμμή μεταξύ νόμιμης αποτροπής και επιχειρησιακού σφάλματος παραμένει συχνά θολή.

Το χρονικό της σύγκρουσης και οι επίσημες αναφορές

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Καθημερινής, το περιστατικό σημειώθηκε το βράδυ της περασμένης Τρίτης, όταν το περιπολικό σκάφος 1077 του Λιμενικού ενεπλάκη σε καταδίωξη ταχυπλόου που μετέφερε 39 μετανάστες. Η επίσημη εκδοχή αναφέρει ότι ο χειριστής του δουλεμπορικού πραγματοποίησε επικίνδυνους ελιγμούς και προσέκρουσε στη δεξιά πλευρά του πλωτού του Λιμενικού, οδηγώντας στην ανατροπή της βάρκας.

Ωστόσο, η έρευνα αποκαλύπτει ότι το σκάφος 1077 δεν ήταν το πρώτο που εντόπισε το ταχύπλοο. Αρχικά, την καταδίωξη είχε αναλάβει το σκάφος 1051, το οποίο όμως παρουσίασε μηχανική βλάβη στην προπέλα και αναγκάστηκε να επιστρέψει στη βάση του. Αυτή η εναλλαγή των σκαφών την ώρα της επιχείρησης αποτελεί ένα από τα σημεία που εξετάζουν οι αρχές για τον συντονισμό της επιχείρησης.

Οι αντικρουόμενες μαρτυρίες και ο ρόλος του δύτη

Στην κοινωνική ανάλυση, η κατάσταση αυτή περιγράφεται συχνά ως το φαινόμενο Ρασομόν — η κατάσταση όπου το ίδιο γεγονός ερμηνεύεται με ριζικά διαφορετικό τρόπο από τους εμπλεκόμενους — καθιστώντας την αντικειμενική αλήθεια δυσπρόσιτη. Ενώ το Λιμενικό κάνει λόγο για απόπειρα εμβολισμού, οι διασωθέντες περιγράφουν μια αιφνίδια σύγκρουση μετά τη χρήση ισχυρού προβολέα που προκάλεσε πανικό στον χειριστή.

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά η μαρτυρία του ιδιώτη δύτη που κλήθηκε για την περισυλλογή των σορών. Ο δύτης δήλωσε ότι βρήκε 12 θύματα πάνω στο ημιβυθισμένο σκάφος και όχι στο νερό, γεγονός που εγείρει ερωτήματα για την ένταση της πρόσκρουσης. Οι ιατροδικαστικές εκθέσεις επιβεβαιώνουν ότι ο θάνατος επήλθε από πολλαπλά κατάγματα στο κεφάλι, υποδηλώνοντας μια σφοδρή επαφή των δύο σκαφών.

Το ζήτημα της κάμερας και η θεσμική διαφάνεια

Ένα από τα πιο ακανθώδη ζητήματα είναι η απενεργοποιημένη κάμερα του περιπολικού. Παρόλο που το σύστημα ήταν πλήρως λειτουργικό, ο κυβερνήτης αποφάσισε να μην το ενεργοποιήσει, κρίνοντας ότι δεν ήταν αναγκαίο. Η απάντηση του Λιμενικού ότι η κάμερα είναι θερμική και βλέπει μόνο μακριά δεν φαίνεται να κάμπτει τις αντιδράσεις για την έλλειψη οπτικού υλικού.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις νομικών παραστατών που παρακολουθούν την υπόθεση, η απουσία καταγραφής δυσχεραίνει την απόδοση ευθυνών και τροφοδοτεί την καχυποψία. Επισημαίνεται ότι, ενώ τα σκάφη της Frontex υποχρεούνται να φέρουν κάμερες για λόγους διαφάνειας, για τα εθνικά σκάφη δεν έχει εκπονηθεί ακόμη η απαραίτητη μελέτη αντικτύπου που θα καθιστούσε τη λειτουργία τους υποχρεωτική.

Η επόμενη μέρα και οι δικαστικές εξελίξεις

Η υπόθεση βρίσκεται πλέον στα χέρια του ανακριτή, με έναν 31χρονο υπήκοο Μαρόκου να κρατείται ως ο φερόμενος διακινητής. Ο ίδιος αρνείται κατηγορηματικά τις κατηγορίες, ενώ οι συνήγοροί του κάνουν λόγο για μια διαδικασία που πρέπει να μείνει ανεπηρέαστη από πολιτικές σκοπιμότητες. Η κοινωνία της Χίου, από την πλευρά της, παραμένει διχασμένη, τιμώντας τα θύματα με φαναράκια στη θάλασσα.

Εν αναμονή των πορισμάτων της Ένορκης Διοικητικής Εξέτασης, το κρίσιμο ερώτημα παραμένει αν οι κανόνες εμπλοκής τηρήθηκαν στο ακέραιο. Η διαλεύκανση της τραγωδίας είναι απαραίτητη όχι μόνο για την απόδοση δικαιοσύνης, αλλά και για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στους θεσμούς που έχουν ταχθεί στην προστασία της ανθρώπινης ζωής στη θάλασσα.