- Ο αμερικανικός αποκλεισμός απειλεί να στερήσει από τη Βενεζουέλα το 40% των δημόσιων εσόδων της.
- Η παραγωγή πετρελαίου αναμένεται να καταρρεύσει κάτω από τα 300.000 βαρέλια ημερησίως.
- Η Chevron παραμένει ο μοναδικός νόμιμος δίαυλος για την εξαγωγή αργού από τη χώρα.
- Η Ουάσιγκτον χρησιμοποιεί τον ενεργειακό τομέα ως μοχλό πίεσης για πολιτικές αλλαγές.
Η Βενεζουέλα βρίσκεται στο χείλος μιας νέας οικονομικής κατάρρευσης, καθώς ο μερικός αποκλεισμός των πετρελαϊκών εξαγωγών από τις ΗΠΑ απειλεί να εξαφανίσει το 40% των δημόσιων πόρων της χώρας εντός του 2026. Η παράλυση της κρατικής εταιρείας PDVSA και η δραματική μείωση της παραγωγής δημιουργούν συνθήκες για μια γενικευμένη ανθρωπιστική κρίση με απρόβλεπτες συνέπειες.
| Οικονομικός Δείκτης | Πρόβλεψη / Κατάσταση |
|---|---|
| Συμμετοχή Πετρελαίου στα Έσοδα | 40% των δημόσιων πόρων |
| Πρόβλεψη Πτώσης Παραγωγής | Από 1,2 εκατ. σε 300.000 βαρέλια/ημέρα |
| Μείωση Εγχώριας Παραγωγής | Άνω του 70% εντός του 2026 |
| Κύριος Εξαγωγικός Δίαυλος | Chevron (Ειδική Άδεια ΗΠΑ) |
| Κατάσταση PDVSA | Λειτουργική παράλυση και χρήση πλωτών αποθηκών |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της σύλληψης του Νικολάς Μαδούρο στο Καράκας, η οποία μετέβαλε άρδην το γεωπολιτικό αποτύπωμα στη Λατινική Αμερική. Το παρασκήνιο της υπόθεσης αποκαλύπτει μια εξαιρετικά εύθραυστη οικονομία, η οποία πλέον στερείται την κύρια πηγή δημόσιων εσόδων της.
Ο αποκλεισμός των εξαγωγών πετρελαίου καθιστά τις ΗΠΑ βασικό ρυθμιστή της πρόσβασης της χώρας σε έσοδα και συνάλλαγμα.
Μάρκο Ρούμπιο, Υπουργός Εξωτερικών ΗΠΑ
Η κατάρρευση της παραγωγής και η παράλυση της PDVSA
Ο αποκλεισμός των εξαγωγών αργού, ο οποίος εντάθηκε τον περασμένο Δεκέμβριο, εκτιμάται ότι θα οδηγήσει στο κλείσιμο άνω του 70% της εγχώριας πετρελαϊκής παραγωγής. Η κρατική εταιρεία PDVSA βρίσκεται ήδη σε κατάσταση παράλυσης, καθώς τα δεξαμενόπλοια που κατευθύνονταν προς τις ασιατικές αγορές έχουν τεθεί στο στόχαστρο των αμερικανικών κυρώσεων.
Για να διατηρηθεί η παραγωγή, η εταιρεία χρησιμοποιεί πλοία ως πλωτές αποθήκες, μια λύση που σύμφωνα με ναυτιλιακές πηγές θα εξαντληθεί μέχρι τα τέλη Ιανουαρίου. Εάν η κατάσταση συνεχιστεί, η παραγωγή αναμένεται να κατρακυλήσει από τα 1,2 εκατομμύρια βαρέλια σε λιγότερα από 300.000 ημερησίως.
Η δραματική αυτή μείωση περιορίζει δραστικά τη δυνατότητα της κυβέρνησης να εισάγει τρόφιμα και φάρμακα. Οι διεθνείς αγορές παρακολουθούν τις εξελίξεις με ελεγχόμενη ψυχραιμία, αξιολογώντας το μέγεθος του γεωπολιτικού κινδύνου για την παγκόσμια ενέργεια.
Προτεινόμενο Κτηματολόγιο: Τα 6 βήματα για τον εξωδικαστικό απεγκλωβισμό δασικών ακινήτων
Η Chevron ως μοναδικός νόμιμος δίαυλος εξαγωγών
Στο πιο δυσμενές σενάριο, η παραγωγή πετρελαίου θα περιοριστεί σχεδόν αποκλειστικά στα κοιτάσματα που εκμεταλλεύεται η αμερικανική Chevron. Η εταιρεία διαθέτει την ειδική άδεια εξαγωγών, καθιστώντας την Ουάσιγκτον τον βασικό ρυθμιστή της πρόσβασης της Βενεζουέλας σε συνάλλαγμα.
Αυτή η εξάρτηση δίνει στις ΗΠΑ έναν μοχλό πίεσης που αγγίζει το 80% της λειτουργικής επιβίωσης του ενεργειακού τομέα. Σύμφωνα με εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών, η στρατηγική αυτή στοχεύει στην επιβολή δομικών οικονομικών αλλαγών και το άνοιγμα του τομέα σε ξένες επενδύσεις.
Η μεταβατική πρόεδρος Ντέλσι Ροντρίγκεζ, αν και αρχικά έκανε λόγο για απόπειρα αρπαγής πόρων, απηύθυνε μήνυμα συνεννόησης προς τον Ντόναλντ Τραμπ. Η έκκληση για συνεργασία στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου υπογραμμίζει την ανάγκη για αποφυγή μιας νέας ανθρωπιστικής κρίσης.
Η επόμενη μέρα και οι γεωπολιτικές προεκτάσεις
Η αβεβαιότητα εντείνεται καθώς ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, διαμηνύει ότι τα μέτρα θα παραμείνουν σε ισχύ. Η γεωπολιτική κρίση έχει ήδη επηρεάσει τις τιμές των πολύτιμων μετάλλων, με τον χρυσό να καταγράφει ρεκόρ λόγω της αστάθειας.
Παράλληλα, πληροφορίες αναφέρουν ότι ορισμένα δεξαμενόπλοια επιχειρούν να παρακάμψουν τις κυρώσεις με απενεργοποίηση των συστημάτων εντοπισμού. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα αυτών των κινήσεων παραμένει περιορισμένη μπροστά στον καθολικό αποκλεισμό που επιβάλλει η Ουάσιγκτον.
Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η αμερικανική επιρροή στη Βενεζουέλα θα αυξηθεί σημαντικά σε θεσμικό επίπεδο. Η επόμενη φάση της κρίσης θα κριθεί από την ικανότητα της μεταβατικής διοίκησης να διαπραγματευτεί τους όρους της πετρελαϊκής επανένταξης της χώρας στη διεθνή αγορά.
