Τραπεζικοί λογαριασμοί: Ποιοι κινδυνεύουν με αυτόματες κατασχέσεις από την εφορία

Πάνω από δύο εκατομμύρια φορολογούμενοι βρίσκονται πλέον αντιμέτωποι με τον κίνδυνο των αυτοματοποιημένων κατασχέσεων, καθώς η ΑΑΔΕ ενεργοποιεί ψηφιακά εργαλεία που δρουν σε πραγματικό χρόνο. Η προστασία των καταθέσεων βασίζεται στο ακατάσχετο όριο των 1.250 ευρώ, ωστόσο η παράλειψη της ηλεκτρονικής δήλωσης του λογαριασμού μπορεί να οδηγήσει σε άμεση απώλεια χρημάτων ακόμη και για χαμηλά εισοδήματα.

Η ψηφιακή μετάβαση της φορολογικής διοίκησης έχει μεταβάλει ριζικά το τοπίο για εκατομμύρια πολίτες, καθώς η ζωντανή σύνδεση με το τραπεζικό σύστημα επιτρέπει την εκτέλεση αναγκαστικών μέτρων χωρίς καθυστερήσεις. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Dnews, οι διαδικασίες δέσμευσης περιουσιακών στοιχείων ενεργοποιούνται πλέον αυτόματα, περιορίζοντας δραστικά τα περιθώρια αντίδρασης των οφειλετών.

Ο μηχανισμός των αυτοματοποιημένων κατασχέσεων

Η βασική αλλαγή σε σχέση με το παρελθόν έγκειται στην ταχύτητα και την ακρίβεια των ελέγχων, καθώς η ζωντανή σύνδεση με τραπεζικούς λογαριασμούς επιτρέπει στην ΑΑΔΕ να γνωρίζει ανά πάσα στιγμή τα διαθέσιμα υπόλοιπα. Οι κατασχέσεις ενεργοποιούνται ηλεκτρονικά, είτε απευθείας από τους λογαριασμούς είτε εις χείρας τρίτων, με τη ροή στοιχείων να περιλαμβάνει πλέον και δεδομένα από το εξωτερικό.

Αυτή η αυτοματοποίηση σημαίνει ότι μόλις μια οφειλή καταστεί ληξιπρόθεσμη, το σύστημα μπορεί να εντοπίσει και να δεσμεύσει ποσά που υπερβαίνουν τα νόμιμα όρια προστασίας. Η διαδικασία αυτή δεν απαιτεί πλέον την παραδοσιακή γραφειοκρατική αλληλογραφία, γεγονός που καθιστά την έγκαιρη ρύθμιση των χρεών πιο επιτακτική από ποτέ.

Το ακατάσχετο όριο και η προστασία των 1.250 ευρώ

Για τα φυσικά πρόσωπα, η νομοθεσία προβλέπει μια κρίσιμη δικλίδα ασφαλείας: το ακατάσχετο όριο των 1.250 ευρώ μηνιαίως. Το ποσό αυτό προστατεύεται σε έναν και μοναδικό τραπεζικό λογαριασμό, υπό την απαράβατη προϋπόθεση ότι ο φορολογούμενος έχει δηλώσει τον συγκεκριμένο IBAN στην ψηφιακή πύλη της ΑΑΔΕ.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της φορολογικής διοίκησης, χιλιάδες πολίτες χάνουν αυτή την προστασία λόγω αμέλειας στη δήλωση του λογαριασμού. Επισημαίνεται από φοροτεχνικούς κύκλους ότι η προστασία δεν είναι αυτόματη για όλους τους λογαριασμούς ενός ατόμου, αλλά ισχύει αποκλειστικά για εκείνον που έχει χαρακτηριστεί ως ακατάσχετος.

Τι ισχύει για μισθούς, συντάξεις και επιδόματα

Η προστασία επεκτείνεται και στα εισοδήματα από εργασία ή ασφάλιση, με κλιμακωτά κριτήρια. Συγκεκριμένα, μισθοί και συντάξεις έως 1.000 ευρώ είναι πλήρως ακατάσχετα. Για ποσά μεταξύ 1.000 και 1.500 ευρώ, η εφορία μπορεί να κατασχέσει το 50% του υπερβάλλοντος ποσού, ενώ για ποσά άνω των 1.500 ευρώ, το υπερβάλλον μπορεί να δεσμευτεί εξ ολοκλήρου.

Παράλληλα, υπάρχει μια σειρά από κοινωνικά επιδόματα που θεωρούνται ακατάσχετα ανεξαρτήτως ύψους οφειλής. Σε αυτά περιλαμβάνονται το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα, το επίδομα ανεργίας, η επιδότηση ενοικίου και τα προνοιακά βοηθήματα. Είναι σημαντικό τα ποσά αυτά να κατατίθενται στον δηλωμένο ακατάσχετο λογαριασμό για να αποφεύγονται λάθη του συστήματος.

Οι παγίδες στους κοινούς λογαριασμούς

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται για τους κοινούς τραπεζικούς λογαριασμούς, καθώς εκεί το ακατάσχετο όριο ισχύει για κάθε συνδικαιούχο ξεχωριστά μόνο αν όλοι έχουν προβεί στη σχετική δήλωση. Σε αντίθετη περίπτωση, υπάρχει κίνδυνος δέσμευσης ποσών ακόμη και κάτω από το όριο των 1.250 ευρώ, εάν ο οφειλέτης είναι ένας από τους συνδικαιούχους.

Εν αναμονή των διευκρινίσεων για το νέο σύστημα αποδέσμευσης λογαριασμών, οι ειδικοί τονίζουν ότι η συνέπεια στην πληρωμή των δόσεων είναι ο μόνος τρόπος για να ανακτηθεί σταδιακά ο έλεγχος των καταθέσεων. Η φορολογική διοίκηση φαίνεται να προσανατολίζεται σε μια πιο ελαστική προσέγγιση για τους συνεπείς οφειλέτες, μέσω της σταδιακής αύξησης του ακατάσχετου ορίου.

Η επόμενη μέρα και οι αντιδράσεις

Κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι η αυστηροποίηση του πλαισίου στοχεύει στον περιορισμό της στρατηγικής κακοπληρωμής. Ωστόσο, νομικοί παραστάτες που παρακολουθούν την υπόθεση προειδοποιούν ότι οι αυτοματισμοί μπορεί να οδηγήσουν σε ακραίες καταστάσεις για ευάλωτα νοικοκυριά, ειδικά σε περιπτώσεις λανθασμένων διασταυρώσεων.

Η φορολογική διοίκηση διευκρινίζει ότι δεν επιβάλλεται κατάσχεση για οφειλές που υπολείπονται των 50 ευρώ, προσφέροντας μια ελάχιστη προστασία για πολύ μικρά χρέη. Οι φορολογούμενοι καλούνται να παρακολουθούν στενά το ψηφιακό τους προφίλ και να αξιοποιούν κάθε διαθέσιμο εργαλείο ρύθμισης για να διασφαλίσουν την οικονομική τους ρευστότητα.