Σύνταξη στα 66 έτη και 44 χρόνια δουλειάς για τους νέους εργαζόμενους στην Ελλάδα

Οι σημερινοί νέοι εργαζόμενοι που εισήλθαν στην αγορά εργασίας από το 2024 και μετά θα βρεθούν αντιμέτωποι με αυξημένα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης, καθώς η νέα έκθεση του ΟΟΣΑ προβλέπει έξοδο στα 66 έτη. Η ραγδαία δημογραφική γήρανση και η σύνδεση των ορίων με το προσδόκιμο ζωής επιβάλλουν πλέον 44 έτη ασφάλισης για την πλήρη σύνταξη, ανατρέποντας τον σχεδιασμό χιλιάδων ασφαλισμένων.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της παγκόσμιας τάσης για επιμήκυνση του εργασιακού βίου, καθώς η έκθεση Pensions at a Glance 2025 του ΟΟΣΑ υπογραμμίζει τις καταιγιστικές πιέσεις στο συνταξιοδοτικό σύστημα της χώρας μας. Το παρασκήνιο της υπόθεσης συνδέεται άρρηκτα με τη δημογραφική συρρίκνωση και τη μείωση του εργατικού δυναμικού, που αναγκάζει τα κράτη-μέλη να ευθυγραμμίσουν την ηλικία εξόδου με τη μακροζωία του πληθυσμού.

Η ανατροπή για τους 22χρονους και η 44ετία ασφάλισης

Για τους νέους που ξεκίνησαν την επαγγελματική τους πορεία το 2024, η μέση ηλικία συνταξιοδότησης αναμένεται να μετατοπιστεί από τα 62 στα 66 έτη. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι η γενιά των σημερινών 22χρονων θα κληθεί να συμπληρώσει 44 έτη ασφάλισης, αντί για τα 40 που ισχύουν σήμερα, προκειμένου να λάβει πλήρη σύνταξη.

Η επιβάρυνση αυτή δεν είναι τυχαία, καθώς η Ελλάδα κατατάσσεται στις χώρες με τη μεγαλύτερη γήρανση πληθυσμού εντός του ΟΟΣΑ. Οι προβλέψεις δείχνουν ότι έως το 2050, σε κάθε 100 εργαζόμενους θα αντιστοιχούν 70 ηλικιωμένοι άνω των 65 ετών, γεγονός που θέτει σε άμεσο κίνδυνο τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος.

Η σύγκριση με την Ευρώπη και το δημογραφικό χάσμα

Παρά την επικείμενη αύξηση των ορίων ηλικίας, η Ελλάδα διατηρεί προς το παρόν χαμηλότερα όρια πραγματικής εξόδου σε σχέση με τη Δυτική Ευρώπη. Στον ιδιωτικό τομέα η κανονική ηλικία εξόδου παραμένει στα 62 έτη, ενώ στον δημόσιο τομέα κινείται ακόμη χαμηλότερα, γύρω στα 60-61 έτη, κατατάσσοντας τη χώρα στις τελευταίες θέσεις του οργανισμού ως προς την παραμονή στην εργασία.

Ωστόσο, η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων (EIOPA) προειδοποιεί ότι η επιδείνωση της αναλογίας εργαζομένων προς συνταξιούχους θα καταστήσει τη χρηματοδότηση των συντάξεων αδύνατη. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων εργατολόγων, η αυτόματη αναπροσαρμογή των ορίων βάσει του προσδόκιμου ζωής αποτελεί μια «βόμβα» στα θεμέλια του οικογενειακού προγραμματισμού των νέων, οι οποίοι θα λαμβάνουν χαμηλότερες συντάξεις μετά από περισσότερα χρόνια δουλειάς.

Ο κίνδυνος για μια νέα γενιά χαμηλοσυνταξιούχων

Πέρα από την ηλικία, το πρόβλημα εστιάζεται και στο ύψος των αποδοχών, καθώς οι χαμηλοί μισθοί και η εργασιακή ευελιξία μειώνουν τις τελικές παροχές. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι 9 στους 10 ελεύθερους επαγγελματίες επιλέγουν τη χαμηλότερη ασφαλιστική κλάση, οδηγώντας μαθηματικά σε συντάξεις πείνας στο μέλλον.

Η επόμενη μέρα για το ασφαλιστικό απαιτεί δομικές παρεμβάσεις και ενίσχυση της απασχόλησης των νέων, καθώς η μείωση των ασφαλισμένων από 4,1 εκατ. σε 3,3 εκατ. έως το 2050 δημιουργεί ένα μη βιώσιμο κενό. Οι αποφάσεις που θα ληφθούν έως το τέλος του 2026 θα καθορίσουν αν η εργασία για 44 χρόνια θα αποτελέσει τον νέο, αδιαπραγμάτευτο κανόνα για την ελληνική κοινωνία.