Πώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή επηρεάζει τις αγορές: Τα σενάρια για το πετρέλαιο και η ελληνική ανθεκτικότητα

Οι διεθνείς αγορές βρίσκονται αντιμέτωπες με ένα νέο γεωπολιτικό σοκ, καθώς η κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή ενεργοποιεί σενάρια για πετρέλαιο στα 150 δολάρια. Παρά την αβεβαιότητα, οι οίκοι αξιολόγησης Fitch και Moody’s επισημαίνουν την ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας, προβλέποντας σταθερό ρυθμό ανάπτυξης 2,1% για την περίοδο 2026-2027.

Η τρέχουσα αναταραχή στις διεθνείς κεφαλαιαγορές έρχεται να επιβεβαιώσει μια ιδιότυπη χρηματιστηριακή παράδοση που θέλει τον Μάρτιο να αποτελεί τον μήνα των μεγάλων «Μαύρων Κύκνων». Από την πανδημία του 2020 και την εισβολή στην Ουκρανία το 2022, μέχρι την τραπεζική κρίση του 2023, ο γεωπολιτικός κίνδυνος φαίνεται να κορυφώνεται ιστορικά αυτή την περίοδο, αναγκάζοντας τους επενδυτές σε βίαιη επαναξιολόγηση των χαρτοφυλακίων τους.

Οι «Μαύροι Κύκνοι» και η γεωπολιτική αβεβαιότητα

Η έναρξη των πολεμικών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή προκάλεσε άμεση πτώση στις μετοχές και άνοδο στις αποδόσεις των ομολόγων. Οι επενδυτές ενσωματώνουν πλέον ένα πρόσθετο ασφάλιστρο κινδύνου, καθώς ο πόλεμος δεν φαίνεται να τερματίζεται σύντομα, γεγονός που ακυρώνει το βασικό σενάριο για μια βραχεία σύγκρουση.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που μεταδίδει το ρεπορτάζ για το παγκόσμιο οικονομικό σοκ, η αβεβαιότητα εντείνεται όσο οι ροές ενέργειας παραμένουν ευάλωτες. Η Deutsche Bank προειδοποιεί για την πιθανότητα επανάληψης ενός ιστορικού sell-off, παρόμοιου με αυτό που βιώσαμε κατά την έξαρση της ενεργειακής κρίσης το 2022.

Τα σενάρια της Goldman Sachs για το πετρέλαιο

Η Goldman Sachs αναλύει δύο δυσμενή σενάρια που επικεντρώνονται στα Στενά του Ορμούζ. Σε περίπτωση διαταραχής των ροών για 30 ημέρες, η τιμή του πετρελαίου αναμένεται να αγγίξει τα 130 δολάρια ανά βαρέλι, ενώ μια διαταραχή 60 ημερών θα μπορούσε να εκτινάξει την τιμή στα 150 δολάρια.

Αυτή η εξέλιξη θα επηρέαζε άμεσα τον κρατικό προϋπολογισμό του 2026, ο οποίος ήδη περιλαμβάνει προβλέψεις για σενάρια κρίσης. Ωστόσο, η Morgan Stanley επισημαίνει ότι η άνοδος των τιμών οφείλεται σε υλικοτεχνικό αδιέξοδο και όχι σε έλλειψη εφοδιασμού, γεγονός που ίσως επιτρέψει την εξομάλυνση της αγοράς σε ορίζοντα εξαμήνου.

Στους διαδρόμους των μεγάλων επενδυτικών οίκων, η κοινή συνισταμένη των αναλύσεων αποτελεί η άποψη ότι οι μετοχές τείνουν να αγγίζουν τα χαμηλά τους λίγες ημέρες μετά την κορύφωση των τιμών της ενέργειας. Οικονομικοί αναλυτές τονίζουν πως η χρηματιστηριακή ιστορία δείχνει ότι οι αγορές συχνά «αναρριχώνται στο τείχος της ανασφάλειας», προεξοφλώντας την ανάκαμψη πριν καν τελειώσουν οι συγκρούσεις.

Η ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας και των τραπεζών

Παρά τις διεθνείς πιέσεις, η ελληνική οικονομία εμφανίζεται θωρακισμένη. Ο οίκος Fitch προβλέπει ρυθμό ανάπτυξης 2,1% για το 2026-2027, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα διαθέτει ισχυρότερες άμυνες σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρωζώνη. Η εμπειρία του 2022 λειτούργησε ως καταλύτης για τη δημιουργία δημοσιονομικού χώρου.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις ελληνικές τράπεζες, οι οποίες σύμφωνα με τη Moody’s διατηρούν σταθερές προοπτικές. Οι ισχυροί ισολογισμοί και η πιστωτική επέκταση αναμένεται να αποτρέψουν μια άμεση επιδείνωση των οικονομικών μεγεθών, παρά το στασιμοπληθωριστικό σοκ που φοβάται η BlackRock για την παγκόσμια αγορά.

Οι προοπτικές και η επόμενη μέρα των αγορών

Η Goldman Sachs υποστηρίζει ότι η τρέχουσα διόρθωση των αγορών θα μπορούσε να αποτελέσει μια αγοραστική ευκαιρία με σχετικά χαμηλό κίνδυνο. Καθώς ο πληθωρισμός παραμένει κοντά στους στόχους των κεντρικών τραπεζών, η κατάσταση διαφέρει από τις πετρελαϊκές κρίσεις της δεκαετίας του 1970.

Εν αναμονή των εξελίξεων, η ελληνική κυβέρνηση διατηρεί τη δυνατότητα χρηματοδότησης αντισταθμιστικών μέτρων, εάν το ενεργειακό σοκ παραταθεί. Η δημοσιονομική πειθαρχία παραμένει το κλειδί για τη διατήρηση της εμπιστοσύνης των διεθνών επενδυτών κατά τη διάρκεια αυτής της γεωπολιτικής καταιγίδας.