Πλασματικά έτη: Η μεγάλη διαφορά ιδιωτικού και Δημοσίου και το κόστος εξαγοράς

Η εξαγορά πλασματικών ετών αναδεικνύεται σε κρίσιμο εργαλείο για τη συνταξιοδότηση, ωστόσο οι ασφαλισμένοι στον ιδιωτικό τομέα κινδυνεύουν με απώλεια χρημάτων αν δεν ακολουθήσουν συγκεκριμένη στρατηγική. Με το κόστος να αγγίζει το 20% των μεικτών αποδοχών, η διαφοροποίηση μεταξύ Δημοσίου και ιδιωτικού τομέα καθορίζει το αν η εξαγορά αποτελεί επένδυση ή δαπανηρό λάθος.

Η εξαγορά πλασματικών ετών αποτελεί έναν από τους πιο σύνθετους μηχανισμούς του ασφαλιστικού συστήματος, ειδικά μετά τις ανατροπές που επέφερε ο νόμος 4387/2016. Τεχνικά, η πρόκληση έγκειται στο γεγονός ότι η αναγνώριση αυτού του χρόνου δεν λειτουργεί οριζόντια για όλους τους ασφαλισμένους, αλλά απαιτεί εξατομικευμένη ανάλυση κόστους-οφέλους.

Το παρασκήνιο της υπόθεσης δείχνει ότι πολλοί ασφαλισμένοι σπεύδουν να εξαγοράσουν έτη χωρίς να έχουν υπολογίσει την πραγματική ανταποδοτικότητα στην τελική τους παροχή. Αυτό συμβαίνει διότι η εξαγορά επηρεάζει το μέσο όρο των συντάξιμων αποδοχών από το 2002 και μετά, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε απροσδόκητα αποτελέσματα.

Η στρατηγική σημασία της εξαγοράς στον ιδιωτικό τομέα

Στον ιδιωτικό τομέα, η αναγνώριση πλασματικών ετών δεν είναι μια «ουδέτερη» επιλογή. Η εξαγορά πρέπει να υπηρετεί έναν διπλό στόχο: τη θεμελίωση του δικαιώματος και την ενίσχυση της ανταποδοτικής σύνταξης.

Αν τα έτη αξιοποιούνται μόνο για προσαύξηση του ποσού, χωρίς να είναι απαραίτητα για τη συμπλήρωση των χρονικών προϋποθέσεων, ο ασφαλισμένος αναλαμβάνει το ρίσκο μιας δαπανηρής επιλογής. Είναι κρίσιμο να γνωρίζετε ότι τα χρήματα που καταβάλλονται δεν επιστρέφονται, ακόμη κι αν το όφελος αποδειχθεί μικρό.

Ο ασφαλισμένος πρέπει να εξετάσει αν ο πλασματικός χρόνος είναι καθοριστικός για να «κλειδώσει» όρια ηλικίας ή να συμπληρώσει την απαιτούμενη 40ετία. Σε διαφορετική περίπτωση, η κίνηση αυτή μπορεί να αποδειχθεί μια παγίδα των χαμηλών εισφορών με περιορισμένη απόδοση.

Η ευελιξία του Δημοσίου και οι ειδικές κατηγορίες

Αντίθετα, στο Δημόσιο το πλαίσιο είναι σαφώς πιο ευέλικτο. Η εξαγορά μπορεί να γίνει ακόμη και αποκλειστικά για προσαύξηση της σύνταξης, χωρίς να συνδέεται υποχρεωτικά με τη θεμελίωση δικαιώματος.

Οι δημόσιοι υπάλληλοι έχουν τη δυνατότητα να χρησιμοποιήσουν τον αναγνωρισμένο χρόνο για να αυξήσουν το τελικό ποσό της παροχής. Επιπλέον, παρέχεται η δυνατότητα αναγνώρισης και σε περιπτώσεις συντάξεων ανικανότητας, διευρύνοντας το πεδίο αξιοποίησης.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων νομικών παραστατών που παρακολουθούν την υπόθεση, η εξαγορά μπορεί να «κλειδώσει» ευνοϊκότερα όρια ηλικίας για γονείς ανηλίκων ή τρίτεκνους. Αυτό επιτρέπει την έξοδο πριν τα 62 έτη, αποφεύγοντας τις γενικές διατάξεις που απαιτούν περισσότερα χρόνια εργασίας.

Το κόστος εξαγοράς και οι κλίμακες χρέωσης

Μετά το 2016, το κόστος της εξαγοράς αυξήθηκε σημαντικά για όλους. Για τους ασφαλισμένους του ιδιωτικού τομέα, η χρέωση υπολογίζεται στο 20% των μεικτών αποδοχών του προηγούμενου μήνα από την αίτηση.

Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, το κόστος εξαρτάται από την ασφαλιστική κατηγορία που έχουν επιλέξει. Στην περίπτωση εφάπαξ εξόφλησης, προβλέπεται έκπτωση 2% για κάθε έτος εξαγοράς, γεγονός που μπορεί να μειώσει τη συνολική επιβάρυνση.

Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι όσοι υπέβαλαν αιτήσεις τα προηγούμενα έτη διατηρούν χαμηλότερα ποσοστά εισφορών. Οι παλαιές αιτήσεις (έως το 2016) χρεώνονταν με μόλις 6,67%, δημιουργώντας μια τεράστια απόκλιση με το σημερινό καθεστώς.

Τι αναμένεται στη συνέχεια για τους ασφαλισμένους

Η επόμενη μέρα στο ασφαλιστικό σύστημα απαιτεί προσεκτικά βήματα και πλήρη ενημέρωση. Η ανταποδοτική σύνταξη επηρεάζεται άμεσα από τον πλασματικό χρόνο, καθώς το ποσό που καταβάλλεται ενσωματώνεται στις συντάξιμες αποδοχές.

Ωστόσο, οι χρόνοι που αναγνωρίζονται χωρίς εξαγορά (όπως η επιδότηση ανεργίας) χρησιμοποιούνται μόνο για θεμελίωση. Δεν αυξάνουν το ποσό της σύνταξης, κάτι που πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη στον τελικό προγραμματισμό κάθε εργαζόμενου.