Πλαφόν σε καύσιμα και 61 βασικά αγαθά: Ο πλήρης οδηγός για τις τιμές και τα πρόστιμα

Η κυβέρνηση προχωρά στην άμεση επιβολή πλαφόν στο περιθώριο κέρδους για καύσιμα και 61 κατηγορίες βασικών αγαθών, με στόχο την αναχαίτιση της αισχροκέρδειας. Τα μέτρα, που ενεργοποιούνται μέσω Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου, θα παραμείνουν σε ισχύ έως τις 30 Ιουνίου 2026, προβλέποντας εξοντωτικά πρόστιμα έως 5 εκατομμύρια ευρώ για τους παραβάτες.

Η απόφαση για την επιβολή πλαφόν έρχεται ως απάντηση στις έντονες πληθωριστικές πιέσεις και τη διεθνή αστάθεια που επηρεάζει το κόστος διαβίωσης. Τεχνικά, η παρέμβαση βασίζεται στη σύγκριση των σημερινών περιθωρίων κέρδους με τα ιστορικά δεδομένα του 2025, δημιουργώντας ένα δίχτυ προστασίας για τους καταναλωτές απέναντι σε αδικαιολόγητες ανατιμήσεις.

Τα όρια κέρδους στην αγορά των καυσίμων

Στον τομέα της ενέργειας, το νέο καθεστώς θέτει αυστηρά όρια στη διαμόρφωση της τελικής τιμής στην αντλία. Συγκεκριμένα, οι εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών υποχρεούνται να μην υπερβαίνουν το περιθώριο κέρδους των 5 λεπτών του ευρώ ανά λίτρο σε σχέση με την τιμή προμήθειας από τα διυλιστήρια.

Αντίστοιχα, για τα πρατήρια λιανικής, το πλαφόν στα περιθώρια κέρδους των καυσίμων ορίζεται στα 12 λεπτά του ευρώ ανά λίτρο. Η ρύθμιση αυτή αφορά την αμόλυβδη βενζίνη 95 οκτανίων και το πετρέλαιο κίνησης, ενώ προβλέπονται ειδικές εξαιρέσεις για τις νησιωτικές περιοχές λόγω του αυξημένου κόστους μεταφοράς.

Η λίστα με τα 61 βασικά αγαθά και τρόφιμα

Πέρα από τα καύσιμα, η κυβέρνηση ενεργοποίησε τη λίστα με τα 61 προϊόντα που θεωρούνται απαραίτητα για την καθημερινή διαβίωση των νοικοκυριών. Σε αυτήν περιλαμβάνονται είδη διατροφής όπως το ψωμί, το γάλα, τα κρέατα, τα όσπρια και το ελαιόλαδο, καθώς και προϊόντα βρεφικής φροντίδας και προσωπικής υγιεινής.

Για τις επιχειρήσεις που διακινούν αυτά τα αγαθά, απαγορεύεται η πώληση με μεικτό περιθώριο κέρδους μεγαλύτερο από το μέσο όρο που ίσχυε κατά το έτος 2025. Το μέτρο αγγίζει όλη την αλυσίδα, από τη βιομηχανία τροφίμων και το χονδρεμπόριο μέχρι τα ράφια των σούπερ μάρκετ.

Έλεγχοι και κυρώσεις για την αισχροκέρδεια

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επισημαίνεται ότι η Ανεξάρτητη Αρχή Προστασίας του Καταναλωτή έχει ήδη λάβει εντολή για σαρωτικούς ελέγχους. Οι επιθεωρήσεις θα επικεντρωθούν στον εντοπισμό περιπτώσεων όπου οι τιμές αυξάνονται χωρίς να δικαιολογούνται από το κόστος παραγωγής ή εισαγωγής.

Οι συνέπειες για τους παραβάτες είναι ιδιαίτερα αυστηρές, καθώς έχουν ήδη επιβληθεί στο παρελθόν πρόστιμα συνολικού ύψους εκατομμυρίων ευρώ σε μεγάλες αλυσίδες. Στο νέο πλαίσιο, οι κυρώσεις μπορούν να φτάσουν τα 5.000.000 ευρώ, ανάλογα με τη σοβαρότητα της παράβασης και τον κύκλο εργασιών της επιχείρησης.

Η επόμενη μέρα και η διάρκεια των μέτρων

Η ισχύς του πλαφόν έχει οριστεί μέχρι τις 30 Ιουνίου 2026, ωστόσο η κυβέρνηση διατηρεί το δικαίωμα παράτασης εάν οι διεθνείς συνθήκες το απαιτήσουν. Η Ανεξάρτητη Αρχή θα παρακολουθεί στενά τις διακυμάνσεις των τιμών σε καθημερινή βάση, προκειμένου να διασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία της αγοράς.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς, η επιτυχία του μέτρου θα κριθεί από την ταχύτητα επιβολής των προστίμων και την αποτροπή φαινομένων τεχνητής έλλειψης προϊόντων. Οι καταναλωτές καλούνται να καταγγέλλουν τυχόν ύποπτες ανατιμήσεις στις αρμόδιες γραμμές επικοινωνίας.