- Στον Εισαγγελέα Εφετών διαβιβάστηκε ο φάκελος για τις παράτυπες εγκρίσεις επιδομάτων 2020-2022.
- Ο έλεγχος αποκάλυψε εμβόλιμους φακέλους και χειρόγραφες αιτήσεις εκτός πληροφοριακού συστήματος.
- Η ζημία για το Δημόσιο από τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά αγγίζει τα 1,86 εκατ. ευρώ.
- Ξεκινούν πειθαρχικές διώξεις και διαδικασίες αναζήτησης των χρημάτων από τους μη δικαιούχους.
Στον Εισαγγελέα Εφετών διαβιβάστηκε ο φάκελος για τις παράτυπες εγκρίσεις προνοιακών επιδομάτων του ΟΠΕΚΑ, μετά από έλεγχο που αποκάλυψε εμβόλιμους φακέλους και χειρόγραφες αιτήσεις εκτός συστήματος. Η έρευνα αφορά την περίοδο 2020-2022 και εστιάζει κυρίως στο επίδομα κοινωνικής αλληλεγγύης ανασφάλιστων υπερηλίκων, με στόχο την πλήρη αποκατάσταση της ζημίας του Δημοσίου.
| Στοιχείο Ελέγχου | Λεπτομέρειες |
|---|---|
| Περίοδος Έρευνας | 2020 έως 31/12/2022 |
| Έναρξη Ελέγχου | Νοέμβριος 2023 |
| Κύριο Επίδομα | Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων |
| Συνολικό Ποσό Ζημίας | 1,86 εκατομμύρια ευρώ |
| Βασικές Παρατυπίες | Αιτήσεις χωρίς πρωτόκολλο, ελλιπή δικαιολογητικά |
| Δικαστική Ενέργεια | Διαβίβαση σε Εισαγγελέα Εφετών |
| Διοικητική Ενέργεια | Πειθαρχικός έλεγχος υπαλλήλων |
Η αποκάλυψη των παράτυπων εγκρίσεων έρχεται ως αποτέλεσμα μιας ευρύτερης στρατηγικής για την ενίσχυση της διαφάνειας στις κοινωνικές παροχές, η οποία ξεκίνησε με εντολή της διοίκησης του ΟΠΕΚΑ. Η περίοδος 2020-2022, η οποία συμπίπτει με την ανάγκη για ταχεία διεκπεραίωση αιτημάτων λόγω των έκτακτων συνθηκών της πανδημίας, φαίνεται πως αποτέλεσε το πεδίο για διοικητικές αποκλίσεις που ζημίωσαν το δημόσιο ταμείο.
Δεν υπάρχει καμία ανοχή σε φαινόμενα κακοδιαχείρισης ή παρατυπιών στη χορήγηση κοινωνικών παροχών από το κράτος.
Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας
Το χρονικό των αποκαλύψεων και η εντολή ελέγχου
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, η διαδικασία ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 2023. Αφορμή στάθηκαν συγκεκριμένες αναφορές της αρμόδιας υπηρεσίας για φακέλους «εκτός σειράς» και πρωτοκόλλου, οι οποίοι δεν ακολουθούσαν την προβλεπόμενη ψηφιακή διαδρομή.
Στις 13 Δεκεμβρίου 2023, διατάχθηκε έκτακτος εσωτερικός έλεγχος από τη Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου του Οργανισμού. Η έρευνα επεκτάθηκε στο σύνολο της επίμαχης περιόδου, αποκαλύπτοντας ένα πλέγμα παρατυπιών που αφορούσε κυρίως χειρόγραφες αιτήσεις οι οποίες δεν είχαν καταχωριστεί στο πληροφοριακό σύστημα.
Η συνεργασία με την Εθνική Αρχή Διαφάνειας οδήγησε στην έκδοση πορίσματος, το οποίο επιβεβαίωσε ότι το ύψος των 1,86 εκατομμυρίων ευρώ αφορά αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά. Ο φάκελος βρίσκεται πλέον στα χέρια του αρμόδιου Εισαγγελέα για την απόδοση ποινικών ευθυνών.
Προτεινόμενο ΑΑΔΕ: Υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση από 2 Μαρτίου για μεγάλες επιχειρήσεις
Τα ευρήματα του εσωτερικού ελέγχου και οι παρατυπίες
Οι ελεγκτές εντόπισαν σοβαρές αποκλίσεις από τις θεσμοθετημένες διαδικασίες. Μεταξύ των ευρημάτων περιλαμβάνονται αιτήσεις χωρίς αριθμό πρωτοκόλλου, ελλιπή ή ανυπόγραφα δικαιολογητικά, καθώς και εγκρίσεις σε άτομα που δεν πληρούσαν τα νόμιμα κριτήρια χορήγησης.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο επίδομα κοινωνικής αλληλεγγύης ανασφάλιστων υπερηλίκων. Εκεί εντοπίστηκαν οι περισσότεροι εμβόλιμοι φάκελοι, οι οποίοι φαίνεται πως παρακάμπτουν τη σειρά προτεραιότητας και τους αυτοματοποιημένους ελέγχους του συστήματος.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων υπηρεσιακών παραγόντων, η ύπαρξη χειρόγραφων αιτήσεων εκτός συστήματος αποτελεί την κύρια πηγή κινδύνου για την εμφάνιση φαινομένων κακοδιαχείρισης. Η πλήρης ψηφιοποίηση των αρχείων προβάλλεται πλέον ως η μοναδική δικλείδα ασφαλείας για το μέλλον.
Πειθαρχικές κυρώσεις και αναζήτηση αχρεωστήτως καταβληθέντων
Μετά τις καταγγελίες, ο ΟΠΕΚΑ προχώρησε στην άμεση διακοπή της δράσης των εμπλεκόμενων υπαλλήλων. Παράλληλα, δρομολογήθηκε ο πειθαρχικός έλεγχος με την παραπομπή των υποθέσεων στο αρμόδιο πειθαρχικό συμβούλιο, ενώ οι υπάλληλοι έχουν τεθεί εκτός καθηκόντων.
Ταυτόχρονα, ξεκινούν οι διαδικασίες για την αναζήτηση των ποσών που καταβλήθηκαν παράνομα. Στόχος είναι η πλήρης αποκατάσταση της ζημίας του Δημοσίου μέσω της βεβαίωσης των χρεών στις αρμόδιες ΔΟΥ, όπως προβλέπει η νομοθεσία για τις δημόσιες εισπράξεις.
Η επόμενη μέρα και η διασφάλιση του δημοσίου συμφέροντος
Το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής ξεκαθαρίζει ότι η διαφάνεια και η λογοδοσία αποτελούν θεμελιώδεις υποχρεώσεις της Πολιτείας. Η ορθή απόδοση των ενισχύσεων στους πραγματικούς δικαιούχους είναι η πρώτη προτεραιότητα για τη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής.
Η υπόθεση αυτή αναμένεται να αποτελέσει τον καταλύτη για αυστηρότερους ελέγχους σε όλα τα προνοιακά προγράμματα. Η διασταύρωση στοιχείων σε πραγματικό χρόνο και η κατάργηση κάθε χειρόγραφης διαδικασίας αποτελούν τα επόμενα βήματα για τον εκσυγχρονισμό του ΟΠΕΚΑ.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι δικαιούχοι επιδομάτων
- Βεβαιωθείτε ότι η αίτησή σας έχει λάβει έγκυρο αριθμό πρωτοκόλλου από το ψηφιακό σύστημα του ΟΠΕΚΑ.
- Διατηρείτε αντίγραφα όλων των δικαιολογητικών που υποβάλλετε για τουλάχιστον πέντε έτη.
- Ελέγχετε τακτικά την πλατφόρμα του ΟΠΕΚΑ για τυχόν ειδοποιήσεις σχετικά με την ανάγκη επικαιροποίησης στοιχείων.
- Σε περίπτωση που λάβετε ποσό που δεν δικαιούστε, επικοινωνήστε άμεσα με τον Οργανισμό για την επιστροφή του.
