Λιανεμπόριο: Στα 74,9 δισ. ευρώ ο τζίρος το 2025 – Η «ακτινογραφία» των δαπανών

Στα 74,85 δισ. ευρώ ανήλθε ο συνολικός κύκλος εργασιών του λιανικού εμπορίου στην Ελλάδα για το 2025, σημειώνοντας οριακή αύξηση 2% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η κατανάλωση παρέμεινε ανθεκτική παρά τις πληθωριστικές πιέσεις, με την Περιφέρεια Αττικής να ηγείται της ανόδου, ενώ οι δαπάνες ανά κάτοικο διαμορφώθηκαν στα 600 ευρώ μηνιαίως.

Η πορεία του λιανικού εμπορίου το 2025 λειτούργησε ως καθρέφτης της ελληνικής οικονομίας, αποτυπώνοντας τη μετάβαση από την περίοδο των βίαιων ανατιμήσεων σε μια φάση σχετικής σταθεροποίησης. Η οριακή άνοδος του τζίρου υποδηλώνει ότι η αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών πιέζεται, καθώς η αύξηση της αξίας των πωλήσεων συχνά δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη αύξηση στον όγκο των προϊόντων.

Οι πρωταγωνιστές και οι χαμένοι της αγοράς

Τη μεγαλύτερη συμμετοχή στον ετήσιο κύκλο εργασιών είχαν τα μη ειδικευμένα καταστήματα τροφίμων, τα οποία συγκέντρωσαν το 27,3% της συνολικής δαπάνης. Η ενίσχυση αυτής της κατηγορίας κατά 856,7 εκατ. ευρώ επιβεβαιώνει ότι ο τζίρος του οργανωμένου λιανεμπορίου τροφίμων παραμένει ο βασικός πυλώνας της εγχώριας κατανάλωσης.

Στον αντίποδα, το λιανικό εμπόριο καυσίμων κατέγραψε τη σημαντικότερη υποχώρηση, με τον κύκλο εργασιών να μειώνεται κατά 365,9 εκατ. ευρώ. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται κυρίως στη διόρθωση των διεθνών τιμών της ενέργειας, η οποία επηρέασε άμεσα την τελική αξία των συναλλαγών στα πρατήρια, παρά τη σταθερή ζήτηση.

Αξιοσημείωτη είναι και η άνοδος στα φαρμακευτικά είδη, με αύξηση 157,5 εκατ. ευρώ, γεγονός που συνδέεται με τη γήρανση του πληθυσμού και τη στροφή προς προϊόντα αυτοφροντίδας. Παράλληλα, οι ηλεκτρονικές παραγγελίες συνεχίζουν να κερδίζουν έδαφος, αλλάζοντας τη δομή των παραδοσιακών καταστημάτων.

Περιφερειακές ανισότητες στην κατανάλωση

Η Περιφέρεια Αττικής αναδείχθηκε η μεγάλη κερδισμένη της χρονιάς, παρουσιάζοντας αύξηση 3,4% στον κύκλο εργασιών της. Η συγκέντρωση του πληθυσμού και η τουριστική κίνηση καθιστούν την πρωτεύουσα την ατμομηχανή του λιανεμπορίου, την ώρα που η Κεντρική Μακεδονία ακολούθησε με πιο συγκρατημένη άνοδο 1,9%.

Ωστόσο, η εικόνα στην περιφέρεια παραμένει ανησυχητική, με τη Δυτική Μακεδονία να καταγράφει πτώση 2,8% και το Νότιο Αιγαίο μείωση 2,4%. Οι αποκλίσεις αυτές αναδεικνύουν ένα χάσμα δύο ταχυτήτων στην ελληνική αγορά, όπου τα μεγάλα αστικά κέντρα ευημερούν ενώ η επαρχία αντιμετωπίζει προκλήσεις αποεπένδυσης.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων οικονομικών αναλυτών, η ανθεκτικότητα της κατανάλωσης τροφοδοτείται εν μέρει από τα αυξημένα φορολογικά έσοδα του κράτους, τα οποία επιστρέφουν στην αγορά μέσω επιδομάτων. Ωστόσο, προειδοποιούν ότι η πραγματική κατανάλωση παραμένει στάσιμη, καθώς οι πολίτες πληρώνουν περισσότερα για λιγότερα αγαθά.

Το «καλάθι» του καταναλωτή σε αριθμούς

Με βάση τα συνολικά μεγέθη, οι λιανικές δαπάνες ανά κάτοικο υπολογίζονται κατά μέσο όρο στα 7.200 ευρώ ετησίως. Το ποσό αυτό, που μεταφράζεται σε περίπου 600 ευρώ τον μήνα, περιλαμβάνει το σύνολο των αγορών από τρόφιμα και ένδυση μέχρι καύσιμα και αυτοκίνητα.

Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η ακρίβεια συνεχίζει να αποτελεί τον βασικό ρυθμιστή της συμπεριφοράς των καταναλωτών. Η στροφή σε προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας και η αναμονή για τις περιόδους των εκπτώσεων αποτελούν πλέον πάγιες στρατηγικές για τη διαχείριση του οικογενειακού προϋπολογισμού.

Οι προκλήσεις για το επόμενο διάστημα

Η οριακή αύξηση του 2% δείχνει ότι το λιανεμπόριο βρίσκεται σε ένα σημείο καμπής, όπου ο όγκος πωλήσεων δυσκολεύεται να ακολουθήσει την άνοδο των τιμών. Η ψηφιοποίηση των επιχειρήσεων και η βελτίωση της εφοδιαστικής αλυσίδας αποτελούν τα μοναδικά εργαλεία για τη διατήρηση της κερδοφορίας σε ένα περιβάλλον έντονου ανταγωνισμού.

Η επόμενη μέρα για τον κλάδο θα κριθεί από τη σταθεροποίηση του διαθέσιμου εισοδήματος και την ικανότητα των επιχειρήσεων να απορροφήσουν το αυξημένο λειτουργικό κόστος. Η συγκέντρωση του τζίρου σε μεγάλους ομίλους αναμένεται να συνεχιστεί, αναδιαμορφώνοντας πλήρως τον εμπορικό χάρτη της χώρας.