- Ενεργοποιείται εξωδικαστική διαδικασία για τη διόρθωση δασικών ακινήτων στο Κτηματολόγιο.
- Η δήλωση ιδιοκτησίας λειτουργεί πλέον και ως αίτηση διόρθωσης προδήλου σφάλματος.
- Απαιτείται τελεσίδικη απόφαση αντιρρήσεων ή ένταξη σε σχέδιο πόλης για τον απεγκλωβισμό.
- Οι διορθώσεις επιτρέπουν πλέον ελεύθερες μεταβιβάσεις και αξιοποίηση των ακινήτων.
- Για εκκρεμείς υποθέσεις εκτός σχεδίου, η λύση δίνεται μέσω των τριμελών Επιτροπών Αντιρρήσεων.
Έναν εξωδικαστικό «διάδρομο» για τον απεγκλωβισμό χιλιάδων ακινήτων που εμφανίζονται ως δασικά στους χάρτες ενεργοποιούν οι νέες κυβερνητικές ρυθμίσεις. Η διαδικασία επιτρέπει τη διόρθωση κτηματολογικών εγγραφών χωρίς δικαστική προσφυγή, αποτρέποντας την οριστική καταγραφή τους ως δημόσιες εκτάσεις για συγκεκριμένες κατηγορίες ιδιοκτητών.
| Στάδιο Διαδικασίας | Απαραίτητη Ενέργεια / Προϋπόθεση |
|---|---|
| Βήμα 1: Έλεγχος Υπαγωγής | Τελεσίδικη απόφαση αντιρρήσεων ή εντός σχεδίου/οικισμού |
| Βήμα 2: Φάκελος Εγγράφων | Συγκέντρωση απόφασης αντιρρήσεων και στοιχείων εξαίρεσης |
| Βήμα 3: Υποβολή Αίτησης | Δήλωση στο Κτηματολόγιο ως αίτηση προδήλου σφάλματος |
| Βήμα 4: Έλεγχος Γραφείου | Εξέταση φακέλου από το αρμόδιο Κτηματολογικό Γραφείο |
| Βήμα 5: Αποδέσμευση | Διόρθωση εγγραφής και δυνατότητα μεταβίβασης/αξιοποίησης |
| Βήμα 6: Εκκρεμείς Υποθέσεις | Εξέταση από τριμελείς Επιτροπές για εκτός σχεδίου ακίνητα |
Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια της προσπάθειας για την επίλυση του χρόνιου προβλήματος των δασικών χαρτών, όπου η επικάλυψη ιδιωτικών εκτάσεων με δασικές ζώνες είχε οδηγήσει σε ιδιοκτησιακό αδιέξοδο. Η σύνδεση του Κτηματολογίου με τη δασική νομοθεσία αποτελεί το κρισιμότερο σημείο ελέγχου, καθώς ελλοχεύει ο κίνδυνος περιέλευσης στο Δημόσιο για εκατομμύρια στρέμματα με αμφισβητούμενο καθεστώς.
Η δήλωση του ιδιοκτήτη λειτουργεί πλέον ως αίτηση διόρθωσης προδήλου σφάλματος, παρακάμπτοντας οριστικά την ανάγκη για χρονοβόρες δικαστικές προσφυγές.
Κυβερνητική Ρύθμιση, Διοικητική Καινοτομία
Ποιες κατηγορίες ακινήτων εντάσσονται στον εξωδικαστικό μηχανισμό
Στο πρώτο στάδιο, ο ιδιοκτήτης οφείλει να εξακριβώσει αν το ακίνητό του ανήκει στις εξαιρούμενες κατηγορίες που επιτρέπουν την εξωδικαστική οδό. Απαραίτητη προϋπόθεση αποτελεί η ύπαρξη τελεσίδικης απόφασης από την Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων ή η ένταξη της έκτασης σε εγκεκριμένο σχέδιο πόλης και οικισμού.
Εναλλακτικά, η αποδέσμευση είναι εφικτή όταν το ακίνητο βρίσκεται σε ζώνη εξαίρεσης από τον κυρωμένο δασικό χάρτη. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η διοίκηση αναγνωρίζει ότι η έκταση δεν υπάγεται στο αυστηρό πλαίσιο προστασίας, ανοίγοντας τον δρόμο για τη συγκέντρωση των απαραίτητων διοικητικών εγγράφων.
Κομβικό ρόλο στο δεύτερο βήμα παίζει η απόφαση αποδοχής της αντίρρησης, η οποία λειτουργεί ως το βασικό τεκμήριο για τη διόρθωση. Ο πολίτης πρέπει να προσκομίσει κάθε στοιχείο που αποδεικνύει ότι ο δασικός χαρακτηρισμός στερείται νομικής βάσης, διασφαλίζοντας τη διοικητική θωράκιση της υπόθεσής του.
Η διαδικασία διόρθωσης προδήλου σφάλματος και ο ρόλος του Κτηματολογίου
Η βασική καινοτομία των νέων ρυθμίσεων εντοπίζεται στον τρόπο χειρισμού των ακινήτων «αγνώστου ιδιοκτήτη». Πλέον, η δήλωση του ιδιοκτήτη στο Κτηματολογικό Γραφείο επέχει θέση αίτησης για διόρθωση προδήλου σφάλματος, απλοποιώντας δραστικά τη γραφειοκρατική αλυσίδα.
Αυτό σημαίνει ότι ο ίδιος φάκελος που κατατίθεται για την αποτύπωση του δικαιώματος, κινεί αυτόματα τη διαδικασία αποκατάστασης χωρίς την ανάγκη δικαστικών αγώνων. Η ψηφιακή αυτή σύγκλιση ενισχύεται και από τον Μοναδικό Αριθμό Ταυτότητας Ακινήτου (ΜΑΤΑ), που αναμένεται να ενοποιήσει τα δεδομένα των ιδιοκτησιών.
Στη συνέχεια, το αρμόδιο γραφείο διενεργεί έλεγχο πληρότητας των στοιχείων για να διαπιστωθεί αν στοιχειοθετείται το σφάλμα της εγγραφής. Εφόσον η διοικητική βάση κριθεί ισχυρή, δρομολογείται η διόρθωση της εγγραφής και ο ιδιώτης αποκαθίσταται ως ο νόμιμος δικαιούχος της έκτασης.
Μεταβιβάσεις και αξιοποίηση μετά την αποδέσμευση
Με την ολοκλήρωση της διόρθωσης, αίρονται οι περιορισμοί που καθιστούσαν τις μεταβιβάσεις αδύνατες. Οι ιδιοκτήτες μπορούν πλέον να προχωρήσουν σε αξιοποίηση της περιουσίας τους, εκμεταλλευόμενοι και την ψηφιοποίηση των μεταβιβάσεων που επιταχύνει τις διαδικασίες στα συμβολαιογραφεία.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις νομικών παραστατών που εξειδικεύονται στο εμπράγματο δίκαιο, η επιτυχία του εγχειρήματος εξαρτάται από την ταχύτητα απόκρισης των υπηρεσιών. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η διοικητική επίλυση αποτελεί τη μοναδική βιώσιμη οδό για την αποσυμφόρηση από χιλιάδες υποθέσεις αμφισβητούμενης κυριότητας.
Παράλληλα, η ενοποίηση των υπηρεσιών μέσω του Εθνικού Οργανισμού Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης (ΕΟΚΕΔ) στοχεύει στον κεντρικό έλεγχο των αδειών. Αυτό διασφαλίζει ότι ακίνητα που εμφανίζονται ως «άλλης μορφής έκταση» στους ιστορικούς χάρτες του 1945 μπορούν να μεταβιβαστούν χωρίς ουσιαστικά εμπόδια.
Τι ισχύει για τις εκκρεμείς αντιρρήσεις και τα εκτός σχεδίου
Για τα ακίνητα εκτός σχεδίου με εκκρεμείς αντιρρήσεις, η λύση περνά μέσα από τις τριμελείς Επιτροπές. Η έκδοση θετικής απόφασης και η δημοσίευση στη Διαύγεια αποτελούν τα τελικά βήματα για την πλήρη αποδέσμευση της έκτασης από το δασικό καθεστώς.
Στις περιπτώσεις όπου η αντίρρηση έχει ήδη απορριφθεί, δεν επιτρέπεται η υποβολή νέας ένστασης. Η μοναδική διέξοδος παραμένει το αίτημα προδήλου σφάλματος, υπό την προϋπόθεση ότι υπάρχουν αδιάσειστα αποδεικτικά στοιχεία λανθασμένου χαρακτηρισμού στον δασικό χάρτη.
Εν αναμονή των περαιτέρω διευκρινίσεων, οι ιδιοκτήτες καλούνται να δράσουν άμεσα για την κατοχύρωση των δικαιωμάτων τους. Η σωστή προετοιμασία του φακέλου και η έγκαιρη υποβολή της αίτησης αποτελούν τα κλειδιά για την οριστική επίλυση των εκκρεμοτήτων με το ελληνικό Δημόσιο.
Οδηγός ενεργειών για ιδιοκτήτες δασικών εκτάσεων
- Ελέγξτε αν υπάρχει τελεσίδικη απόφαση αποδοχής αντίρρησης στη Διαύγεια.
- Βεβαιωθείτε από την πολεοδομία αν το ακίνητο εμπίπτει σε εγκεκριμένο σχέδιο πόλης ή οικισμού.
- Συγκεντρώστε παλαιούς τίτλους και ορθοφωτοχάρτες που αποδεικνύουν τη μορφή της έκτασης το 1945.
- Υποβάλετε τη δήλωση στο Κτηματολόγιο επισημαίνοντας το αίτημα για διόρθωση προδήλου σφάλματος.
- Συμβουλευτείτε εξειδικευμένο μηχανικό για τον ακριβή εντοπισμό του ακινήτου στον δασικό χάρτη.
