- Επέκταση της προθεσμίας καθαρισμού οικοπέδων στο δίμηνο Απριλίου - Μαΐου.
- Διπλασιασμός του προστίμου μη καθαρισμού στο 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο.
- Δραστική μείωση προστίμου στα 100€ για μη υποβολή δήλωσης αν έχει γίνει καθαρισμός.
- Αυστηρές ποινές 5.000€ και φυλάκιση για ψευδείς υπεύθυνες δηλώσεις.
- Η ΠΟΜΙΔΑ ζητά περαιτέρω παράταση έως 15 Ιουνίου και πλαφόν στα πρόστιμα.
Το νέο νομοσχέδιο «ΕΝΕΡΓΗ ΜΑΧΗ» φέρνει ριζικές αλλαγές στον καθαρισμό των οικοπέδων, επεκτείνοντας την προθεσμία συμμόρφωσης στους δύο μήνες. Παρά τις θετικές ρυθμίσεις για τη μείωση των προστίμων μη υποβολής δήλωσης, η ΠΟΜΙΔΑ προειδοποιεί για «κρίσιμα κενά» και ζητά περαιτέρω εξορθολογισμό των ποινών.
| Κατηγορία Παράβασης / Υποχρέωσης | Ποσό Προστίμου / Προθεσμία |
|---|---|
| Προθεσμία Καθαρισμού Οικοπέδων | 1 Απριλίου – 31 Μαΐου |
| Πρόστιμο Μη Καθαρισμού (ανά τ.μ.) | 1,00 ευρώ (ελάχιστο 200€) |
| Μη υποβολή δήλωσης (χωρίς καθαρισμό) | 500 ευρώ |
| Μη υποβολή δήλωσης (με καθαρισμό) | 100 ευρώ |
| Ψευδής Υπεύθυνη Δήλωση | 5.000 ευρώ & φυλάκιση 6 μηνών |
| Λήξη Δημόσιας Διαβούλευσης | 26 Ιανουαρίου 2026 |
Η προσπάθεια θωράκισης των αστικών και ημιαστικών περιοχών από τις πυρκαγιές έχει οδηγήσει σε μια συνεχή αυστηροποίηση του πλαισίου καθαρισμού των οικοπέδων τα τελευταία έτη. Το παρασκήνιο της υπόθεσης αφορά την ανάγκη για μια πιο ψηφιοποιημένη και ελεγχόμενη διαδικασία μέσω της πλατφόρμας «Ακαθάριστα Οικόπεδα», η οποία στοχεύει στην πρόληψη καταστροφών κατά την αντιπυρική περίοδο.
Η επέκταση της περιόδου καθαρισμού κινείται στη σωστή κατεύθυνση, όμως το δίμηνο δεν επαρκεί για την πλήρη συμμόρφωση των ιδιοκτητών.
ΠΟΜΙΔΑ, Θέσεις για το νομοσχέδιο
Το νέο χρονοδιάγραμμα και η πλατφόρμα δηλώσεων
Η βασική αλλαγή που εισάγει το νομοσχέδιο αφορά την επέκταση της περιόδου καθαρισμού. Πλέον, οι ιδιοκτήτες έχουν στη διάθεσή τους δύο μήνες, από την 1η Απριλίου έως την 31η Μαΐου κάθε έτους, για να ολοκληρώσουν τις απαραίτητες εργασίες. Μετά την 1η Ιουνίου, οι δήμοι αποκτούν το δικαίωμα να ξεκινούν ελέγχους και να επιβάλλουν κυρώσεις.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται για την ηλεκτρονική υποβολή δήλωσης στην πλατφόρμα. Τα πρόστιμα για τη μη υποβολή ενεργοποιούνται μετά τις 15 Ιουνίου, ενώ προβλέπεται ειδική μέριμνα για πολίτες που αδυνατούν να χρησιμοποιήσουν την τεχνολογία. Συγκεκριμένα, ηλικιωμένοι και άτομα με αναπηρία θα μπορούν να δηλώνουν τον καθαρισμό μέσω της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας.
Η νέα κλίμακα προστίμων και οι ποινικές κυρώσεις
Το νομοσχέδιο προβλέπει τον διπλασιασμό του προστίμου για τον μη καθαρισμό, το οποίο ανέρχεται πλέον σε 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Παράλληλα, εισάγονται αυστηρές ποινικές κυρώσεις για όσους υποβάλλουν ψευδή υπεύθυνη δήλωση. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η χρηματική ποινή φτάνει τα 5.000 ευρώ, ενώ προβλέπεται και φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών.
Αντίθετα, θετική εξέλιξη αποτελεί η δραστική μείωση των προστίμων για τη μη υποβολή δήλωσης στην πλατφόρμα. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΠΟΜΙΔΑ, διορθώνεται μια προηγούμενη παράλογη πρόβλεψη, καθώς το πρόστιμο πέφτει στα 100 ευρώ εάν ο καθαρισμός έχει πραγματοποιηθεί, αντί των εξοντωτικών ποσών που ίσχυαν στο παρελθόν. Είναι σημαντικό να γνωρίζουν οι αλλαγές για τους ιδιοκτήτες ότι η συμμόρφωση είναι πλέον πιο οικονομική αν γίνει έγκαιρα.
Τα «αγκάθια» του νομοσχεδίου κατά την ΠΟΜΙΔΑ
Παρά τις βελτιώσεις, η Ομοσπονδία εντοπίζει κρίσιμα πρακτικά ζητήματα που παραμένουν ανεπίλυτα. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων νομικών παραστατών, η αποκομιδή των υπολειμμάτων καθαρισμού αποτελεί μια «γκρίζα ζώνη», καθώς δεν ορίζεται ρητά ως υποχρέωση των δήμων, γεγονός που δημιουργεί κινδύνους πυρκαγιάς από τα συσσωρευμένα κλαδιά.
Επιπλέον, η ΠΟΜΙΔΑ ζητά τη θέσπιση ανώτατου ορίου προστίμου στα 2.000 ευρώ, καθώς σε μεγάλα οικόπεδα το κόστος μπορεί να γίνει δυσβάστακτο. Όπως συμβαίνει συχνά όταν διαγράφονται τα πρόστιμα σε περιπτώσεις χρηστής διοίκησης, η Ομοσπονδία προτείνει τη μετάθεση των προθεσμιών έως τα τέλη Ιουνίου, ώστε οι ιδιοκτήτες να έχουν τον απαραίτητο χρόνο να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους.
Η επόμενη μέρα και η διαβούλευση
Η δημόσια διαβούλευση για το σχέδιο νόμου «ΕΝΕΡΓΗ ΜΑΧΗ» ολοκληρώνεται τη Δευτέρα 26 Ιανουαρίου. Οι θέσεις των ιδιοκτητών αναμένεται να παρουσιαστούν αναλυτικά στο 43ο Πανελλήνιο Συνέδριο της ΠΟΜΙΔΑ, όπου θα συζητηθούν οι τελικές προτάσεις για τον εξορθολογισμό της νομοθεσίας. Η τελική μορφή του νόμου θα καθορίσει το πλαίσιο προστασίας για την επερχόμενη αντιπυρική περίοδο.
Checklist για τον καθαρισμό οικοπέδων
- Ελέγξτε την κατάσταση του οικοπέδου σας πριν την έναρξη της προθεσμίας την 1η Απριλίου.
- Υποβάλετε τη δήλωση στην πλατφόρμα «Ακαθάριστα Οικόπεδα» έγκαιρα για να αποφύγετε το πρόστιμο.
- Βεβαιωθείτε ότι ο καθαρισμός πληροί τις προδιαγραφές της πυροσβεστικής νομοθεσίας για να αποφύγετε καταγγελίες.
- Εάν ανήκετε σε ευπαθείς ομάδες, απευθυνθείτε στην Πυροσβεστική για βοήθεια στην υποβολή της δήλωσης.