- Πρόταση για νέο προϋπολογισμό της ΕΕ ύψους 1,98 τρισ. ευρώ για το 2028-2034.
- Δραματική μείωση του μεριδίου για ΚΑΠ και Συνοχή από το 67% στο 47%.
- Η Άμυνα και η Ασφάλεια γίνονται οι κορυφαίες προτεραιότητες της Ένωσης.
- Συγκρότηση ειδικής ελληνικής Ομάδας Εργασίας για τη διασφάλιση των εθνικών πόρων.
- Κίνδυνος για μείωση έως 30% στις χρηματοδοτήσεις της αγροτικής ανάπτυξης.
Με απόφαση του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η Ελλάδα συγκροτεί ειδική Ομάδα Εργασίας για τη διαμόρφωση της εθνικής στρατηγικής ενόψει του Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου 2028-2034. Ο νέος προϋπολογισμός των 1,98 τρισ. ευρώ φέρνει δραματικές περικοπές σε ΚΑΠ και Πολιτική Συνοχής, μετατοπίζοντας το βάρος στην ευρωπαϊκή άμυνα και την ασφάλεια.
| Παράμετρος Προϋπολογισμού | Στοιχείο / Πρόβλεψη |
|---|---|
| Συνολικό Ύψος ΠΔΠ 2028-2034 | 1,98 τρισ. ευρώ |
| Μερίδιο ΚΑΠ & Συνοχής (2021-2027) | 67% του προϋπολογισμού |
| Μερίδιο ΚΑΠ & Συνοχής (2028-2034) | 47% του προϋπολογισμού |
| Προϋπολογισμός ΚΑΠ | 295,7 δισ. ευρώ |
| Εκτιμώμενη Μείωση Αγροτικών Πόρων | Έως 30% |
| Νέες Προτεραιότητες | Άμυνα, Ασφάλεια, Μετανάστευση |
Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια των έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων στη Μέση Ανατολή και της ανόδου των διεθνών τιμών του πετρελαίου, που πλέον προσεγγίζουν τα 100 δολάρια το βαρέλι. Τεχνικά, η πρόκληση έγκειται στην αναθεώρηση του νέου Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου — του επταετούς οικονομικού σχεδιασμού της ΕΕ που καθορίζει τα ανώτατα όρια δαπανών ανά τομέα — το οποίο αναμένεται να είναι το πιο φιλόδοξο αλλά και αμφιλεγόμενο στην ιστορία της Ένωσης.
Η αγροτική ανάπτυξη κινδυνεύει να χάσει τη διακριτή χρηματοδότησή της, με τον προϋπολογισμό της ΚΑΠ να μειώνεται έως και 30%.
Ανάλυση Ομάδας Εργασίας, Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας
Η δραματική στροφή στις ευρωπαϊκές προτεραιότητες
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει ένα γιγαντιαίο πακέτο 1,98 τρισ. ευρώ, το οποίο όμως σηματοδοτεί το τέλος μιας εποχής για τις παραδοσιακές πηγές χρηματοδότησης. Ενώ στην τρέχουσα περίοδο η Κοινή Αγροτική Πολιτική και η Συνοχή απορροφούσαν το 67% του προϋπολογισμού, στο νέο πλαίσιο το μερίδιό τους περιορίζεται στο 47%.
Η στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης τίθεται πλέον σε πρώτο πλάνο, με τα κονδύλια να κατευθύνονται στην ενίσχυση της άμυνας, τη διαχείριση της μετανάστευσης και την τεχνολογική ανταγωνιστικότητα. Η αλλαγή αυτή αντικατοπτρίζει την ανάγκη της ΕΕ να απαντήσει στον αυξανόμενο ανταγωνισμό μεταξύ των μεγάλων οικονομιών και στις ενεργειακές κρίσεις που προκάλεσε ο πόλεμος στην Ουκρανία.
Κίνδυνος για την ελληνική γεωργία και τις επιδοτήσεις
Για την ελληνική γεωργία, οι προβλέψεις είναι ιδιαίτερα ανησυχητικές, καθώς οι ευρωπαϊκές ενισχύσεις αποτελούν σχεδόν το 50% του αγροτικού εισοδήματος στη χώρα. Η χρηματοδότηση της ΚΑΠ υπολογίζεται στα 295,7 δισ. ευρώ, όμως η ενσωμάτωση της αγροτικής ανάπτυξης σε ένα γενικό «υπερταμείο» δημιουργεί φόβους για απώλεια πόρων.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που διατυπώνουν στελέχη της δημόσιας διοίκησης, ο προϋπολογισμός για τους αγρότες ενδέχεται να εμφανίσει μείωση έως και 30%. Αυτό θα επηρεάσει άμεσα τη βιωσιμότητα της οικογενειακής γεωργίας, αναγκάζοντας την Ελλάδα να διεκδικήσει αυστηρότερα κριτήρια κατανομής και παρεκκλίσεις που θα προστατεύουν τους μικρούς παραγωγούς.
Η ελληνική στρατηγική και η Ομάδα Εργασίας
Εν αναμονή των σκληρών διαπραγματεύσεων, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας συγκρότησε ειδική Ομάδα Εργασίας με αποστολή τη σύνταξη κειμένων πολιτικής (policy papers). Η ομάδα θα παρακολουθεί τις εργασίες των θεσμικών οργάνων της ΕΕ και θα καταγράφει τις αναπτυξιακές προτεραιότητες της χώρας ανά πυλώνα πολιτικής.
Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επισημαίνεται ότι η έγκαιρη τεκμηρίωση των θέσεων είναι κρίσιμη για τη διασφάλιση των ελληνικών συμφερόντων. Η αξιολόγηση ζητημάτων όπως η επιλεξιμότητα δαπανών και οι ίδιοι πόροι της ΕΕ θα αποτελέσουν τα βασικά εργαλεία της ελληνικής πλευράς στη Διυπουργική Επιτροπή συντονισμού.
Η επόμενη μέρα των διαπραγματεύσεων
Η διαπραγμάτευση για το ΠΔΠ 2028-2034 αναμένεται να είναι η δυσκολότερη της τελευταίας δεκαετίας, καθώς η Ευρώπη καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην κοινωνική συνοχή και τη γεωπολιτική της επιβίωση. Για την Αθήνα, το στοίχημα είναι η ευθυγράμμιση των εθνικών στόχων με τα νέα θεματικά πεδία, χωρίς να θυσιαστεί η σταθερότητα της υπαίθρου.
Στρατηγική για αγρότες και επιχειρήσεις
- Παρακολουθήστε τις ανακοινώσεις για το νέο 'υπερταμείο' που θα συγχωνεύσει τη συνοχή με την αγροτική ανάπτυξη.
- Ενημερωθείτε για τα νέα κριτήρια επιλεξιμότητας που θα δίνουν έμφαση στην καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα.
- Προσαρμόστε τα επενδυτικά σας σχέδια στις νέες προτεραιότητες της ΕΕ για την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση.
- Αναζητήστε εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης πέρα από τις παραδοσιακές άμεσες ενισχύσεις της ΚΑΠ.