- Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο προειδοποιεί για κενά διαφάνειας στο νέο πρόγραμμα 6,2 δισ. ευρώ.
- Πέντε υφιστάμενα χρηματοδοτικά εργαλεία για την αγορά και τα τελωνεία ενοποιούνται σε ένα.
- Υπάρχουν σοβαρές ανησυχίες για την ιχνηλασιμότητα των δαπανών και τη λογοδοσία.
- Η αυξημένη ευελιξία απειλεί τη χρηματοδότηση κρίσιμων ψηφιακών υποδομών πληροφορικής.
- Οι ελεγκτές ζητούν σαφείς κανόνες ελέγχου και σύνδεση με μετρήσιμα αποτελέσματα.
Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις για την πρόταση της Κομισιόν σχετικά με το νέο ενοποιημένο πρόγραμμα για την ενιαία αγορά και τα τελωνεία για την περίοδο 2028-2034. Οι ελεγκτές προειδοποιούν για κενά στην ιχνηλασιμότητα των δαπανών ύψους 6,2 δισ. ευρώ, τονίζοντας την ανάγκη για αυστηρότερους κανόνες ελέγχου και λογοδοσίας προκειμένου να διασφαλιστεί η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση.
| Χαρακτηριστικό | Στοιχεία & Δεδομένα |
|---|---|
| Προτεινόμενος Προϋπολογισμός | 6,2 δισεκατομμύρια ευρώ |
| Περίοδος Εφαρμογής | 2028 – 2034 |
| Ποσοστό επί του ΠΔΠ | 0,31% |
| Αριθμός Ενοποιημένων Εργαλείων | 5 υφιστάμενα προγράμματα |
| Κύριοι Τομείς | Ενιαία αγορά, Τελωνεία, Φορολογία, Καταπολέμηση απάτης |
Αυτή η παρέμβαση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου έρχεται σε μια κρίσιμη καμπή, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση σχεδιάζει το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο για την περίοδο 2028-2034. Η προσπάθεια για απλούστευση των διαδικασιών μέσω της ενοποίησης εργαλείων αποτελεί πάγιο αίτημα, ωστόσο η έλλειψη συγκεκριμένων δικλείδων ασφαλείας εγείρει ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα της εποπτείας, ειδικά όταν υπάρχουν ήδη τρύπες στους ελέγχους άλλων μεγάλων χρηματοδοτικών εργαλείων.
Η έλλειψη δεσμευτικών προτεραιοτήτων και οι κίνδυνοι για τη λογοδοσία προκαλούν ιδιαίτερη ανησυχία για τη διαχείριση των 6,2 δισ. ευρώ.
Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, Γνώμη για το νέο πρόγραμμα
Η ενοποίηση των πέντε χρηματοδοτικών εργαλείων
Το νέο πρόγραμμα προβλέπει τη συγχώνευση πέντε υφιστάμενων χρηματοδοτικών εργαλείων σε ένα ενιαίο νομικό πλαίσιο. Πρόκειται για τμήματα του προγράμματος για την ενιαία αγορά, το πρόγραμμα «Τελωνεία», το μέσο χρηματοδότησης για τον εξοπλισμό τελωνειακών ελέγχων, το πρόγραμμα «Fiscalis» και το πρόγραμμα της Ένωσης για την καταπολέμηση της απάτης.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η ενοποίηση αυτή αποσκοπεί στην απλούστευση ενός κατακερματισμένου συστήματος και στη βελτίωση του συντονισμού μεταξύ των κρατών μελών. Ωστόσο, το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο τονίζει ότι ένα τόσο διευρυμένο πρόγραμμα απαιτεί αυστηρό πλαίσιο κανόνων και σαφή σύνδεση των δαπανών με μετρήσιμα αποτελέσματα.
Προτεινόμενο Βελγικές αρχές ερεύνησαν την ευρωπαϊκή υπηρεσία εξωτερικής δράσης για απάτη
Ο προτεινόμενος προϋπολογισμός ανέρχεται σε 6,2 δισ. ευρώ για την περίοδο 2028-2034 και αντιστοιχεί περίπου στο 0,31% του νέου ΠΔΠ, συνολικού ύψους σχεδόν 2 τρισ. ευρώ. Οι ελεγκτές σημειώνουν ότι το ποσό αυτό αποτελεί σημαντική αύξηση σε σύγκριση με τα κονδύλια των προηγούμενων προγραμμάτων, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο αναγκαίο τον αυστηρό έλεγχο της χρήσης των πόρων.
Οι κίνδυνοι για τη δημοσιονομική διαχείριση
Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, δεν αποσαφηνίζεται επαρκώς πώς οι δαπάνες θα ευθυγραμμίζονται με βασικές προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ζητήματα όπως η μάχη της ανταγωνιστικότητας, η αποτελεσματική εφαρμογή των κανόνων της ενιαίας αγοράς και η ψηφιοποίηση των τελωνειακών διαδικασιών απαιτούν σαφή στόχευση.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της δημόσιας διοίκησης στις Βρυξέλλες, η υπερβολική ευελιξία που εισάγει η πρόταση ενδέχεται να οδηγήσει σε ασυνέχεια στη χρηματοδότηση ζωτικών υποδομών πληροφορικής. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός είναι απαραίτητος για τη σταθερότητα της ενιαίας αγοράς.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η έλλειψη δεσμευτικών προτεραιοτήτων και η αβεβαιότητα στη χρηματοδότηση κρίσιμων υποδομών. Παρόμοιες ανησυχίες έχουν διατυπωθεί και για άλλους τομείς του προϋπολογισμού μετά το 2028, υπογραμμίζοντας ένα συστημικό πρόβλημα στον σχεδιασμό των νέων προγραμμάτων.
Η επόμενη μέρα για τη λογοδοσία
Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο επισημαίνει κινδύνους για τη λογοδοσία και την ιχνηλασιμότητα των δαπανών και καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να θεσπίσει σαφείς κανόνες παρακολούθησης. Είναι απαραίτητο να διασφαλιστεί ότι τα δικαιώματα ελέγχου του οργάνου θα ισχύουν πλήρως για όλα τα σκέλη του νέου προγράμματος.
Η διασφάλιση της ευρωπαϊκής προστιθέμενης αξίας παραμένει το κεντρικό ζητούμενο. Οι ελεγκτές ζητούν την καθιέρωση ενός πλαισίου επιδόσεων που θα επιτρέπει την αξιολόγηση της συμβολής του προγράμματος στους στρατηγικούς στόχους της Ένωσης, αποτρέποντας τη διασπάθιση πόρων σε μη αποδοτικές δράσεις.
