- Το 19% των Ελλήνων αδυνατεί να θερμάνει επαρκώς το σπίτι του το 2024.
- Η Ελλάδα μοιράζεται την αρνητική πρωτιά στην ΕΕ μαζί με τη Βουλγαρία.
- Ο ευρωπαϊκός μέσος όρος ενεργειακής φτώχειας υποχώρησε στο 9,2%.
- Η Φινλανδία καταγράφει το χαμηλότερο ποσοστό αδυναμίας θέρμανσης με μόλις 2,7%.
- Η ενεργειακή απόδοση των κτιρίων παραμένει κρίσιμος παράγοντας για το κόστος.
Η Ελλάδα καταγράφει μια από τις χειρότερες επιδόσεις στην Ευρώπη, καθώς το 19% των πολιτών δηλώνει αδυναμία να διατηρήσει το σπίτι του επαρκώς ζεστό. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat, η χώρα μας μοιράζεται την αρνητική κορυφή με τη Βουλγαρία, αναδεικνύοντας το βαθύ πρόβλημα της ενεργειακής φτώχειας που πλήττει τα ελληνικά νοικοκυριά.
| Χώρα | Ποσοστό Αδυναμίας Θέρμανσης (%) |
|---|---|
| Ελλάδα | 19% |
| Βουλγαρία | 19% |
| Λιθουανία | 18% |
| Ισπανία | 17,5% |
| Μέσος Όρος ΕΕ | 9,2% |
| Φινλανδία | 2,7% |
Το 19% των πολιτών στην Ελλάδα δεν μπορεί να διατηρήσει επαρκώς ζεστό το σπίτι του, καταγράφοντας το υψηλότερο ποσοστό στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Eurostat, Στοιχεία 2024
Η ακτινογραφία της ενεργειακής κρίσης στα νοικοκυριά
Η εξέλιξη αυτή έρχεται να επιβεβαιώσει τις ανησυχίες που είχαν διατυπωθεί σε προηγούμενες εκθέσεις για τη στεγαστική ασφυξία στην Ελλάδα, όπου το κόστος διαβίωσης υπερβαίνει τις δυνατότητες μεγάλου μέρους του πληθυσμού. Η αδυναμία θέρμανσης δεν αποτελεί απλώς έναν στατιστικό δείκτη, αλλά μια σκληρή κοινωνική πραγματικότητα που συνδέεται άμεσα με το διαθέσιμο εισόδημα.
Τα στοιχεία της Eurostat για το 2024 αποκαλύπτουν ότι σχεδόν ένας στους πέντε Έλληνες ζει σε συνθήκες που δεν επιτρέπουν την επαρκή θέρμανση της κατοικίας του. Το ποσοστό αυτό είναι υπερδιπλάσιο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, γεγονός που υπογραμμίζει την απόσταση της χώρας από τα ευρωπαϊκά πρότυπα διαβίωσης.
Η σύγκριση με την υπόλοιπη Ευρώπη και οι «πρωταθλητές»
Η Ελλάδα «μοιράζεται» την αρνητική πρωτιά με τη Βουλγαρία, η οποία καταγράφει επίσης 19%, ενώ ακολουθούν η Λιθουανία με 18% και η Ισπανία με 17,5%. Οι χώρες αυτές αποτελούν τον «σκληρό πυρήνα» της ενεργειακής ανέχειας στην ήπειρο, παρά τις προσπάθειες για ενεργειακή μετάβαση και επιδοτήσεις.
Στον αντίποδα, χώρες με πολύ πιο δυσμενείς κλιματολογικές συνθήκες, όπως η Φινλανδία, καταγράφουν μόλις 2,7%. Αυτή η τεράστια απόκλιση καταδεικνύει ότι το πρόβλημα δεν είναι κλιματικό αλλά καθαρά οικονομικό, σχετιζόμενο με την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων και το κόστος της ενέργειας.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις κοινωνικών ερευνητών, η εμμονή αυτών των ποσοστών σε υψηλά επίπεδα υποδηλώνει δομικές αδυναμίες στην αγορά. Επισημαίνεται από παράγοντες της αγοράς ότι η ενεργειακή αναβάθμιση των παλαιών κατοικιών παραμένει το κλειδί για την οριστική αντιμετώπιση του φαινομένου.
Η τάση βελτίωσης στην ΕΕ και η ελληνική εξαίρεση
Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, η κατάσταση παρουσιάζει μια σταδιακή βελτίωση, με το συνολικό ποσοστό να υποχωρεί στο 9,2% το 2024 από 10,6% το προηγούμενο έτος. Ωστόσο, η βελτίωση αυτή δεν φαίνεται να αγγίζει με τον ίδιο ρυθμό την Ελλάδα, η οποία παραμένει καθηλωμένη σε υψηλά επίπεδα κινδύνου.
Η πίεση στα νοικοκυριά εντείνεται και από άλλους παράγοντες, όπως η οικονομική ανασφάλεια ευάλωτων ομάδων, που συχνά βρίσκονται στην πρώτη γραμμή της ενεργειακής φτώχειας. Η ανάγκη για στοχευμένες παρεμβάσεις και ενίσχυση του κοινωνικού τιμολογίου κρίνεται πλέον επιτακτική από τους αναλυτές.
Η επόμενη μέρα για τα ελληνικά νοικοκυριά
Το μέλλον της θέρμανσης στην Ελλάδα εξαρτάται από τη σταθεροποίηση των διεθνών τιμών ενέργειας και την επιτάχυνση των προγραμμάτων εξοικονόμησης. Χωρίς μια γενναία αύξηση του πραγματικού εισοδήματος, η θέρμανση θα συνεχίσει να αποτελεί «είδος πολυτελείας» για εκατομμύρια πολίτες.
Οι προβλέψεις για το 2026 παραμένουν συγκρατημένες, καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις επηρεάζουν το κόστος του φυσικού αερίου και του πετρελαίου. Η ενεργειακή θωράκιση των κατοικιών αποτελεί πλέον μονόδρομο για τη μείωση της εξάρτησης από τις διακυμάνσεις των τιμών.
Πώς να μειώσετε το κόστος θέρμανσης
- Ελέγξτε τη μόνωση σε πόρτες και παράθυρα για να αποφύγετε τις απώλειες θερμότητας.
- Χρησιμοποιήστε θερμοστάτες για να διατηρείτε σταθερή τη θερμοκρασία στους 18-20 βαθμούς.
- Ενημερωθείτε για το Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο (ΚΟΤ) και τα επιδόματα θέρμανσης.
- Αερίστε το σπίτι τις ώρες με τη μεγαλύτερη ηλιοφάνεια για φυσική θέρμανση.