ΕΛΣΤΑΤ: Στα 411 δισ. ευρώ ο τζίρος των επιχειρήσεων το 2023 με κυριαρχία των ανεξάρτητων μονάδων

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ, το 2023 ο κύκλος εργασιών των επιχειρήσεων στην Ελλάδα εκτοξεύθηκε στα 411 δισ. ευρώ, με τις ανεξάρτητες επιχειρήσεις να διατηρούν τον έλεγχο του 84% της απασχόλησης. Τα νέα δεδομένα αναδεικνύουν την ισχυρή άνοδο των ελληνικών πολυεθνικών ομίλων, οι οποίοι συνεισφέρουν πλέον το 25,5% της προστιθέμενης αξίας της χώρας.

Η δημοσιοποίηση των πειραματικών στατιστικών από την ΕΛΣΤΑΤ σηματοδοτεί μια νέα εποχή στην αποτύπωση της ελληνικής επιχειρηματικότητας, καθώς για πρώτη φορά φωτίζεται η διαστρωμάτωση των ομίλων σε σχέση με τις αυτόνομες μονάδες. Αυτή η προσέγγιση επιτρέπει την κατανόηση του πώς η παγκοσμιοποίηση επηρεάζει την εγχώρια παραγωγή, συνδέοντας την τοπική δραστηριότητα με τα διεθνή κέντρα λήψης αποφάσεων.

Η ακτινογραφία της ελληνικής αγοράς το 2023

Κατά τη διάρκεια του 2023, δραστηριοποιήθηκαν στην Ελλάδα συνολικά 932.549 επιχειρήσεις στους τομείς της βιομηχανίας, των κατασκευών, του εμπορίου και των υπηρεσιών. Η αύξηση αυτή σε σχέση με το προηγούμενο έτος συνοδεύτηκε από μια εντυπωσιακή άνοδο στον συνολικό κύκλο εργασιών, ο οποίος διαμορφώθηκε στα 411 δισ. ευρώ. Παρά την παρουσία μεγάλων ομίλων, οι ανεξάρτητες επιχειρήσεις παραμένουν η ραχοκοκαλιά της οικονομίας, παράγοντας το 56% του τζίρου και το 56,6% της προστιθέμενης αξίας.

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο αφορά την απασχόληση, καθώς οι ανεξάρτητες μονάδες απορροφούν το 84% των εργαζομένων, δηλαδή περίπου 3,49 εκατομμύρια άτομα. Αυτό το δεδομένο υπογραμμίζει την εξάρτηση της κοινωνικής συνοχής από τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, η οποία αντέχει παρά τις πιέσεις των διεθνών αγορών.

Η δυναμική των ελληνικών πολυεθνικών και η εξωστρέφεια

Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες πτυχές της έρευνας είναι η ενίσχυση των πολυεθνικών ομίλων με έλεγχο από την Ελλάδα. Οι επιχειρήσεις αυτές κατέγραψαν κύκλο εργασιών 99,2 δισ. ευρώ, αντιπροσωπεύοντας το 24,1% της οικονομίας. Η τάση αυτή συνδέεται άμεσα με τη θεωρία της συγκριτικής πλεονεκτικότητας — η οποία ορίζει ότι οι χώρες πρέπει να εστιάζουν σε κλάδους όπου έχουν χαμηλότερο κόστος ευκαιρίας — καθώς οι ελληνικοί όμιλοι μετατοπίζονται προς δραστηριότητες υψηλότερης παραγωγικότητας.

Η προστιθέμενη αξία αυτών των ομίλων έφτασε τα 26 δισ. ευρώ, ενώ η απασχόληση που προσφέρουν αυξήθηκε κατακόρυφα, φτάνοντας τους 249.242 εργαζομένους το 2023, από 190.936 το 2022. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της αγοράς, η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει την αυξανόμενη εξωστρέφεια και τη στρατηγική αναβάθμιση των ελληνικών σχημάτων στο διεθνές στερέωμα.

Ο ρόλος των ξένων ομίλων σε στρατηγικούς κλάδους

Οι πολυεθνικοί όμιλοι που ελέγχονται από το εξωτερικό συνεχίζουν να διατηρούν ισχυρό αποτύπωμα σε κλάδους «κλειδιά». Το 2023, οι επιχειρήσεις αυτές παρήγαγαν τζίρο 65,9 δισ. ευρώ και προστιθέμενη αξία 14,3 δισ. ευρώ. Η παρουσία τους είναι ιδιαίτερα έντονη στα ορυχεία και λατομεία, στις χρηματοπιστωτικές δραστηριότητες και στις υπηρεσίες υποστήριξης.

Παρά τον περιορισμένο αριθμό τους (μόλις 4.113 επιχειρήσεις), η επιρροή τους είναι δυσανάλογα μεγάλη, καθώς πρόκειται κυρίως για μεγάλες επιχειρήσεις που καθορίζουν τις τάσεις στην αγορά εργασίας και τις επενδύσεις. Η διαφοροποίηση αυτή από τον τομέα των ανεξάρτητων επιχειρήσεων, όπου κυριαρχούν οι μικρομεσαίοι, αναδεικνύει τη δυαδική φύση της ελληνικής οικονομίας.

Η επόμενη μέρα για την παραγωγική βάση της χώρας

Η ανάλυση των δεδομένων δείχνει ότι η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε μια φάση μετασχηματισμού. Η συνύπαρξη μιας ισχυρής βάσης ανεξάρτητων επιχειρήσεων με έναν δυναμικό τομέα ελληνικών πολυεθνικών δημιουργεί ένα πιο ανθεκτικό μοντέλο ανάπτυξης. Για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, η παρακολούθηση των τάσεων των μεγάλων ομίλων μπορεί να αποτελέσει οδηγό για την αναζήτηση νέων συνεργασιών ή την υιοθέτηση πιο εξωστρεφών μοντέλων λειτουργίας, ενισχύοντας περαιτέρω το εθνικό παραγωγικό αποτύπωμα.