Ελεύθεροι επαγγελματίες: Αυξάνονται οι εισφορές κατά 2,6% από τον Ιανουάριο του 2026

Περίπου 1,2 εκατομμύριο αυτοαπασχολούμενοι, ελεύθεροι επαγγελματίες και αγρότες βρίσκονται αντιμέτωποι με νέες αυξημένες ασφαλιστικές εισφορές από την 1η Ιανουαρίου 2026, λόγω της αναπροσαρμογής βάσει του πληθωρισμού του 2025. Οι ασφαλισμένοι έχουν περιθώριο έως τις 31 Ιανουαρίου 2026 για να επιλέξουν την ασφαλιστική τους κατηγορία, με τη μηνιαία επιβάρυνση να ξεκινά από τα 5 ευρώ και να φτάνει έως τα 16 ευρώ για τις ανώτερες κλίμακες.

Η σύνδεση των εισφορών με τον πληθωρισμό

Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως άμεση συνέπεια της νομοθετικής πρόβλεψης για ετήσια αναπροσαρμογή των ασφαλιστικών εισφορών των μη μισθωτών με βάση τον μέσο ετήσιο πληθωρισμό του προηγούμενου έτους. Παρά το γεγονός ότι στο παρελθόν είχε εξεταστεί η εφαρμογή του δείκτη μεταβολής μισθών, η κυβέρνηση προχώρησε σε αναβολή της εφαρμογής του, επιλέγοντας τον πληθωρισμό ως ηπιότερο κριτήριο για την αποφυγή υπέρμετρων επιβαρύνσεων. Για το 2026, η αύξηση «κλείδωσε» στο 2,6%, επηρεάζοντας το σύνολο των κλάδων ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένης της κύριας σύνταξης, της υγειονομικής περίθαλψης και των επικουρικών παροχών.

Οι νέες κλίμακες και οι επιβαρύνσεις ανά κατηγορία

Σύμφωνα με τις νέες ασφαλιστικές εισφορές που διαμορφώνονται, η χαμηλότερη κατηγορία (1η), την οποία επιλέγουν 8 στους 10 μη μισθωτούς, αυξάνεται από τα 244,65 ευρώ στα 251,26 ευρώ τον μήνα. Αυτό μεταφράζεται σε μια ετήσια επιβάρυνση ύψους 79,27 ευρώ. Αντίστοιχα, για τους αγρότες, η 1η κατηγορία αναπροσαρμόζεται από τα 145,63 ευρώ στα 149,13 ευρώ, ενώ οι επιβαρύνσεις για όσους διαθέτουν επικουρική ασφάλιση ή καταβάλλουν εισφορές για εφάπαξ παροχή θα κυμανθούν από 0,70 έως 2 ευρώ επιπλέον μηνιαίως.

Η παγίδα της χαμηλής κατηγορίας και οι συντάξεις

Τα στοιχεία της απογραφής του ΕΦΚΑ αποκαλύπτουν μια ανησυχητική τάση: το 77,2% των ασφαλισμένων (972.261 άτομα) παραμένει στην πρώτη ασφαλιστική κατηγορία, κυρίως λόγω αδυναμίας κάλυψης υψηλότερου κόστους. Ωστόσο, εργατολόγοι και αναλυτές κοινωνικής ασφάλισης προειδοποιούν ότι η επιλογή αυτή οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια σε χαμηλές μελλοντικές συντάξεις. Αντιθέτως, η μετάβαση στην 5η ή 6η κατηγορία μπορεί να οδηγήσει σε διπλάσιες συνταξιοδοτικές παροχές, προσφέροντας μεγαλύτερη ασφάλεια στην τρίτη ηλικία, ειδικά σε ένα περιβάλλον όπου το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα αυξάνει και τις φορολογικές υποχρεώσεις.

Διαδικασία επιλογής και ειδοποιητήρια

Οι μη μισθωτοί καλούνται να εισέλθουν στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του e-ΕΦΚΑ έως το τέλος Ιανουαρίου για να δηλώσουν την κατηγορία στην οποία επιθυμούν να υπαχθούν για το τρέχον έτος. Σε περίπτωση που δεν υποβληθεί αίτηση, ο ασφαλισμένος παραμένει αυτόματα στην κατηγορία που βρισκόταν το προηγούμενο έτος. Τα νέα ειδοποιητήρια με τις προσαυξημένες εισφορές αναμένεται να αναρτηθούν στα τέλη Φεβρουαρίου, ενώ πολλοί επαγγελματίες που αντιμετωπίζουν δυσκολίες αναζητούν ήδη λύσεις για τη συνταξιοδότηση λόγω οφειλών, καθώς το χρέος μπορεί να αποτελέσει τροχοπέδη στην έξοδο από την εργασία.

Η επόμενη μέρα για τους επαγγελματίες

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών επισημαίνεται ότι η αύξηση αυτή, αν και αναμενόμενη, πιέζει περαιτέρω τη ρευστότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των ελεύθερων επαγγελματιών. Η πενταετής παραγραφή χρεών που τέθηκε σε ισχύ προσφέρει μια ανάσα, ωστόσο η διαρκής άνοδος του κόστους λειτουργίας και των εισφορών απαιτεί προσεκτικό οικονομικό προγραμματισμό. Οι επαγγελματίες θα πρέπει να σταθμίσουν το άμεσο κόστος της εισφοράς έναντι της μελλοντικής ανταποδοτικότητας της σύνταξής τους, σε μια περίοδο έντονων πληθωριστικών πιέσεων.