Εφορία: Πότε διαγράφονται τα πρόστιμα για λάθη στις δηλώσεις μίσθωσης ακινήτων

Η Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) προχώρησε στην πλήρη ακύρωση προστίμων που είχαν επιβληθεί σε ιδιοκτήτη για εκπρόθεσμη δήλωση μίσθωσης, θέτοντας ένα σημαντικό προηγούμενο για τη χρηστή διοίκηση. Η απόφαση αφορά περίπτωση όπου ο εκμισθωτής διόρθωσε άμεσα το λάθος του, ενώ αποδείχθηκε πως δεν είχε ενημερωθεί εγκαίρως για την αλλαγή του μισθωτή από τον προηγούμενο φορέα.

Η παρέμβαση της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) λειτουργεί συχνά ως βαλβίδα αποσυμπίεσης απέναντι στην αυστηρή γραφειοκρατία των κατά τόπους ΔΟΥ. Στην περίπτωση της εκπρόθεσμης δήλωσης μίσθωσης, η Αρχή αναγνώρισε ότι η τυπική παράλειψη δεν μπορεί να υπερισχύει της πραγματικής πρόθεσης του φορολογουμένου για συμμόρφωση.

Το ιστορικό της λανθασμένης δήλωσης στην Ορεστιάδα

Η υπόθεση ξεκίνησε όταν ιδιοκτήτης ακινήτου στην Ορεστιάδα βρέθηκε αντιμέτωπος με δύο αυτοτελή πρόστιμα των 100 ευρώ για το φορολογικό έτος 2025. Το ζήτημα αφορούσε μια επαγγελματική μίσθωση, η οποία είχε παραταθεί, αλλά ο μισθωτής είχε αντικατασταθεί από καθολικό διάδοχο χωρίς ο ιδιοκτήτης να λάβει γνώση άμεσα.

Ο εκμισθωτής ενημερώθηκε για τη μεταβολή αυτή με καθυστέρηση έξι μηνών, όταν έλαβε το νέο συμφωνητικό παράτασης. Μόλις έλαβε τη σχετική ενημέρωση, έσπευσε να υποβάλει τη δήλωση πληροφοριακών στοιχείων, ωστόσο από παραδρομή δήλωσε τον παλαιό μισθωτή αντί του νέου φορέα.

Παρά το γεγονός ότι ο φορολογούμενος διόρθωσε το σφάλμα την ίδια ημέρα με νέα τροποποιητική δήλωση, η τοπική ΔΟΥ επέβαλε τα πρόστιμα. Όπως έχει συμβεί και σε περιπτώσεις με το ψηφιακό τέλος συναλλαγής, η διοίκηση εξάντλησε αρχικά την αυστηρότητά της σε τυπικά σφάλματα χωρίς ουσιαστική φοροδιαφυγή.

Γιατί η ΔΕΔ ακύρωσε τις πράξεις επιβολής προστίμου

Η ΔΕΔ, εξετάζοντας την ενδικοφανή προσφυγή, έκρινε ότι η πρώτη λανθασμένη δήλωση δεν έπρεπε να επισύρει πρόστιμο, καθώς διορθώθηκε άμεσα. Η νομοθεσία προβλέπει ότι σε περιπτώσεις προδήλου σφάλματος που αποκαθίσταται αυθημερόν, η επιβολή κυρώσεων έρχεται σε σύγκρουση με το πνεύμα του νόμου.

Όσον αφορά το δεύτερο πρόστιμο, η Αρχή εφάρμοσε την αρχή της χρηστής διοίκησης. Αναγνωρίστηκε ότι ο ιδιοκτήτης τελούσε σε καλή πίστη, καθώς δεν μπορούσε να γνωρίζει την αλλαγή του μισθωτή πριν την επίσημη ενημέρωσή του, ενώ οι υποχρεωτικές πληρωμές μέσω τράπεζας ενισχύουν τη διαφάνεια των κινήσεών του.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων φοροτεχνικών κύκλων, η απόφαση αυτή αποτελεί «ανάσα» για χιλιάδες ιδιοκτήτες που έρχονται αντιμέτωποι με αυτοματοποιημένα πρόστιμα. Επισημαίνεται ότι η διοίκηση οφείλει να λαμβάνει υπόψη τις αντικειμενικές δυσκολίες ενημέρωσης των πολιτών για εταιρικές μεταβολές των μισθωτών τους.

Η επόμενη μέρα για τις δηλώσεις μίσθωσης

Η συγκεκριμένη δικαίωση υπογραμμίζει την ανάγκη για προσεκτικό έλεγχο των στοιχείων πριν την οριστική υποβολή, αλλά και την αξία της άμεσης επανόρθωσης. Οι ιδιοκτήτες θα πρέπει να γνωρίζουν ότι η τυποποίηση των προστίμων από την ΑΑΔΕ δεν αναιρεί το δικαίωμα προσφυγής όταν υπάρχουν βάσιμοι λόγοι ακύρωσης.

Στο μέλλον, η περαιτέρω ψηφιοποίηση των διασταυρώσεων αναμένεται να μειώσει τέτοιου είδους σφάλματα. Μέχρι τότε, η διατήρηση αρχείου με όλη την αλληλογραφία και τα μηνύματα από τους μισθωτές παραμένει η καλύτερη άμυνα απέναντι σε ενδεχόμενους φορολογικούς καταλογισμούς.