ΕΦΚΑ: Σε ιδιώτες η διαχείριση οφειλών 50 δισ. ευρώ – Έρχονται εξατομικευμένες ρυθμίσεις

Ο ΕΦΚΑ προχωρά στην ανάθεση της διαχείρισης ληξιπρόθεσμων ασφαλιστικών οφειλών που υπερβαίνουν τα 50 δισεκατομμύρια ευρώ σε ιδιώτες συμβούλους. Σύμφωνα με την έκθεση του ΚΕΑΟ, το νέο μοντέλο στοχεύει στη δημιουργία εξατομικευμένων σχημάτων αποπληρωμής, προσφέροντας σε ορισμένες περιπτώσεις έως και 120 δόσεις για τη διευθέτηση των χρεών.

Η απόφαση για την εμπλοκή του ιδιωτικού τομέα αποτελεί την απάντηση της πολιτείας στην ανεξέλεγκτη διόγκωση των χρεών, η οποία απειλεί άμεσα τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος. Τεχνικά, η πρόκληση έγκειται στον ακριβή διαχωρισμό των πραγματικών οφειλών από τα ποσά που χαρακτηρίζονται ως ανεπίδεκτα είσπραξης, προκειμένου να εξυγιανθεί το χαρτοφυλάκιο του φορέα.

Η ακτινογραφία του χρέους των 50,7 δισ. ευρώ

Τα στοιχεία της τελευταίας έκθεσης του ΚΕΑΟ αποκαλύπτουν το μέγεθος του προβλήματος, με το συνολικό χρέος να αγγίζει τα 50,7 δισ. ευρώ. Από αυτό το ποσό, περίπου 11 δισ. ευρώ θεωρούνται ήδη ανεπίδεκτα είσπραξης, λόγω οικονομικής αδυναμίας ή νομικών κωλυμάτων των οφειλετών.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των οικονομικών αναλυτών, το ποσό των μη εισπράξιμων οφειλών ενδέχεται να εκτοξευθεί στα 15 δισ. ευρώ μεσοπρόθεσμα. Η κατηγορία αυτή περιλαμβάνει πτωχευμένες επιχειρήσεις, αδρανείς οντότητες και χρέη αποβιωσάντων των οποίων οι κληρονόμοι έχουν προβεί σε αποποίηση.

Η ανάγκη για εκκαθάριση του χαρτοφυλακίου καθίσταται επιτακτική, ειδικά μετά την εφαρμογή της νέας πενταετούς παραγραφής. Οι ιδιώτες σύμβουλοι θα κληθούν να ανιχνεύσουν έγκαιρα τις καθυστερήσεις και να αξιολογήσουν την πιστοληπτική ικανότητα των υπόχρεων.

Ο ρόλος των ιδιωτών και οι 120 δόσεις

Ο διεθνής διαγωνισμός που αναμένεται να προκηρυχθεί τους πρώτους μήνες του 2026, δεν αφορά εισπρακτικές εταιρείες, αλλά εξειδικευμένους συμβούλους. Οι ιδιώτες θα εισηγούνται εξατομικευμένες ρυθμίσεις, λαμβάνοντας υπόψη τη συναλλακτική συμπεριφορά και τη βιωσιμότητα κάθε επιχείρησης.

Για τους μικροοφειλέτες, το νέο πλαίσιο προβλέπει τη δυνατότητα αποπληρωμής σε έως και 120 δόσεις, ξεπερνώντας το σημερινό όριο των 24 δόσεων. Ωστόσο, για την ένταξη σε τέτοια σχήματα, θα απαιτούνται εμπράγματες εξασφαλίσεις, όπως η προσημείωση ακινήτων για μέρος της οφειλής.

Επισημαίνεται από υπηρεσιακούς παράγοντες ότι η τελική αρμοδιότητα για την αναγκαστική είσπραξη παραμένει αποκλειστικά στο ΚΕΑΟ. Οι ιδιώτες θα λειτουργούν υποστηρικτικά, παρέχοντας τεχνογνωσία και σχεδιάζοντας στρατηγικές είσπραξης που σήμερα ο δημόσιος τομέας αδυνατεί να υλοποιήσει σε ατομικό επίπεδο.

Διαχείριση μεγάλων οφειλετών και εποπτεία

Για τις περιπτώσεις μεγάλων οφειλών, η βασική οδός παραμένει ο εξωδικαστικός μηχανισμός, ο οποίος προσφέρει ήδη ευνοϊκούς όρους. Οι ιδιώτες σύμβουλοι θα επικεντρωθούν στην ανίχνευση στρατηγικών κακοπληρωτών και στην αξιολόγηση του κινδύνου για το σύνολο των απαιτήσεων.

Το εγχείρημα θα τελεί υπό την αυστηρή εποπτεία του Υπουργείου Εργασίας, με συγκεκριμένες ρήτρες μη συμμόρφωσης για τους αναδόχους. Στόχος είναι η διασφάλιση της διαφάνειας και η αποφυγή πρακτικών που θα μπορούσαν να προκαλέσουν κοινωνικές αντιδράσεις.

Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών τονίζεται ότι η ψηφιακή εκκαθάριση των οφειλετών είναι το πρώτο βήμα. Η έγκαιρη ανίχνευση των καθυστερήσεων θα επιτρέψει στον ΕΦΚΑ να παρεμβαίνει πριν τα χρέη καταστούν μη διαχειρίσιμα, προστατεύοντας τα έσοδα των ταμείων.

Η επόμενη μέρα για τις εισπράξεις

Η ένταξη των ιδιωτών στη διαχείριση του χρέους αποτελεί μια διαρθρωτική αλλαγή που αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του έτους. Η επιτυχία του μέτρου θα κριθεί από την ικανότητα των συμβούλων να προσφέρουν ρεαλιστικές λύσεις σε οφειλέτες που επιθυμούν να είναι συνεπείς.

Παράλληλα, η αξιολόγηση της βιωσιμότητας των επιχειρήσεων θα αποτελέσει κριτήριο για την παροχή ελαφρύνσεων. Η κοινωνική ασφάλιση απαιτεί έναν μηχανισμό που να συνδυάζει την εισπρακτική αποτελεσματικότητα με την κατανόηση των πραγματικών οικονομικών συνθηκών της αγοράς.