- Ο Αλέξης Τσίπρας ζητά απόσβεση του αναβαλλόμενου φόρου έως το 2028.
- Απειλή για έκτακτη εισφορά στα τραπεζικά κέρδη αν δεν αλλάξει το χρονοδιάγραμμα.
- Η Τράπεζα της Ελλάδος προειδοποιεί για κινδύνους στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.
- Οι τράπεζες χρησιμοποιούν τον αναβαλλόμενο φόρο ως εποπτικό κεφάλαιο από το 2012.
- Κίνδυνος για τη χρηματοδότηση της οικονομίας σε περίπτωση κεφαλαιακών ελλειμμάτων.
Σε μετωπική σύγκρουση με το τραπεζικό σύστημα προχωρά ο Αλέξης Τσίπρας, θέτοντας τελεσίγραφο για την ολοκλήρωση του αναβαλλόμενου φόρου έως το 2028, με την απειλή επιβολής έκτακτης εισφοράς στα κέρδη. Η πρόταση αυτή προκάλεσε την άμεση αντίδραση της Τράπεζας της Ελλάδος, η οποία προειδοποιεί για κεφαλαιακά ελλείμματα και κινδύνους στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα της χώρας.
| Στοιχείο | Περιγραφή / Ποσό |
|---|---|
| Ζημιές PSI (2012) | 26,4 δισ. ευρώ |
| Τρέχουσα Λήξη DTA | Έτος 2035 |
| Πρόταση Τσίπρα | Έτος 2028 |
| Προσαρμογή Μερισμάτων | 29% επί της πρόβλεψης |
| Κύρια Αιτία DTA | Κούρεμα ομολόγων & PSI |
Η τρέχουσα αντιπαράθεση για τον αναβαλλόμενο φόρο (Deferred Tax Asset – DTA) αποτελεί την κορύφωση μιας συζήτησης που ξεκίνησε από την εποχή του PSI το 2012. Τεχνικά, η πρόκληση έγκειται στο γεγονός ότι οι τράπεζες χρησιμοποιούν τις ζημιές του παρελθόντος για να συμψηφίζουν τα τρέχοντα κέρδη τους, αποφεύγοντας την καταβολή φόρου εισοδήματος.
Ή θα ολοκληρώσουν τον αναβαλλόμενο φόρο το 2028 ή θα έχουν έκτακτη εισφορά στα κέρδη τους, τέτοια που θα τους κάνει να το ξανασκεφτούν.
Αλέξης Τσίπρας, Πρόεδρος ΕΛΑΣ
Το τελεσίγραφο Τσίπρα και η απειλή της έκτακτης εισφοράς
Κατά την πρώτη συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου της ΕΛΑΣ, ο επικεφαλής του κόμματος έστειλε ένα σαφές μήνυμα προς τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Ο Αλέξης Τσίπρας υποστήριξε ότι οι τράπεζες δεν μπορούν να συνεχίσουν να εμφανίζουν κέρδη δισεκατομμυρίων και να μοιράζουν μερίσματα στους μετόχους, χωρίς να πληρώνουν φόρους.
Η πρόταση προβλέπει την επιτάχυνση της απόσβεσης του αναβαλλόμενου φόρου μέχρι το 2028, αντί για το 2035 που είναι ο τρέχων σχεδιασμός. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, ο κ. Τσίπρας προανήγγειλε την επιβολή μιας έκτακτης εισφοράς στα κέρδη, η οποία θα λειτουργήσει ως αντιστάθμισμα για τα απωλεσθέντα φορολογικά έσοδα του Δημοσίου.
Αυτή η κίνηση έρχεται σε μια περίοδο που οι τράπεζες καταγράφουν ιστορικά υψηλά έσοδα από προμήθειες, γεγονός που εντείνει την κοινωνική πίεση για ίση φορολογική μεταχείριση. Η κριτική εστιάζει στο ότι το προνομιακό καθεστώς των τραπεζών περιορίζει τη ρευστότητα του κράτους σε μια κρίσιμη συγκυρία.
Η απάντηση της ΤτΕ και ο κίνδυνος για τις καταθέσεις
Η Τράπεζα της Ελλάδος, υπό τη διοίκηση του Γιάννη Στουρνάρα, εξέδωσε ανακοίνωση-απάντηση, εκφράζοντας την πλήρη αντίθεσή της σε οποιαδήποτε βίαιη επιτάχυνση της απόσβεσης. Σύμφωνα με την κεντρική τράπεζα, μια τέτοια κίνηση θα οδηγούσε σε διαγραφή υπολοίπων από τους ισολογισμούς, προκαλώντας μείωση των ιδίων κεφαλαίων.
Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών, επισημαίνεται από οικονομικούς αναλυτές ότι η απότομη μείωση των κεφαλαίων θα δημιουργούσε εποπτικά ελλείμματα. Αυτό θα έθετε σε άμεσο κίνδυνο τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα, δυσχεραίνοντας την προστασία των καταθέσεων και τη δυνατότητα παροχής νέων δανείων στην οικονομία.
Επιπλέον, η ΤτΕ προειδοποιεί ότι η ασφάλεια δικαίου και η επενδυτική εικόνα της χώρας θα πληγούν ανεπανόρθωτα. Η διαρκής επαναφορά του θέματος στον δημόσιο λόγο δημιουργεί αστάθεια και απομακρύνει το επενδυτικό ενδιαφέρον, το οποίο είναι απαραίτητο για την κάλυψη των μελλοντικών κεφαλαιακών αναγκών.
Το ιστορικό του PSI και το «λογιστικό τέχνασμα»
Για την πλήρη κατανόηση του ζητήματος, πρέπει να ανατρέξουμε στο «κούρεμα» των ελληνικών ομολόγων το 2012. Οι ζημιές των τεσσάρων συστημικών τραπεζών από το PSI και την επαναγορά ομολόγων ανήλθαν στα 26,4 δισ. ευρώ, εξαϋλώνοντας τα κεφάλαιά τους.
Προκειμένου να αποφευχθεί η κατάρρευση, το Δημόσιο θέσπισε τις Αναβαλλόμενες Φορολογικές Απαιτήσεις (DTAs) και τις Αναβαλλόμενες Φορολογικές Πιστώσεις (DTCs). Πρόκειται για ένα λογιστικό μηχανισμό που επιτρέπει στις τράπεζες να υπολογίζουν μελλοντικά φορολογικά οφέλη ως σημερινά εποπτικά κεφάλαια, λειτουργώντας ως «μαξιλάρι» ασφαλείας.
Ήδη από το 2025, οι τράπεζες εφαρμόζουν μια εποπτική προσαρμογή, μειώνοντας τα κεφάλαιά τους κατά 29% της πρόβλεψης για διανομή μερίσματος. Ωστόσο, η πολιτική πίεση για ταχύτερη επιστροφή στην κανονικότητα της φορολόγησης παραμένει το κεντρικό σημείο τριβής μεταξύ κυβέρνησης, αντιπολίτευσης και τραπεζιτών.
Η επόμενη μέρα για το τραπεζικό σύστημα
Η συζήτηση για τον αναβαλλόμενο φόρο δεν αναμένεται να κλείσει σύντομα, καθώς συνδέεται άμεσα με την κεφαλαιακή επάρκεια και την ικανότητα των τραπεζών να χρηματοδοτούν την πραγματική οικονομία. Η ισορροπία μεταξύ της φορολογικής δικαιοσύνης και της τραπεζικής ευστάθειας παραμένει λεπτή.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Dnews, η Τράπεζα της Ελλάδος θεωρεί την ανάκτηση της εμπιστοσύνης μετά το 2015 ως ένα επίτευγμα που δεν πρέπει να διακινδυνεύσει. Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν αν οι πολιτικές πιέσεις θα οδηγήσουν σε νέες νομοθετικές παρεμβάσεις ή αν θα επικρατήσει η τεχνοκρατική προσέγγιση της σταδιακής απόσβεσης.
Τι πρέπει να προσέχουν οι καταθέτες
- Παρακολουθήστε τις επίσημες ανακοινώσεις της Τράπεζας της Ελλάδος για τη σταθερότητα του συστήματος.
- Ενημερωθείτε για τους δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας (Tier 1) των τραπεζών σας.
- Διατηρήστε τις καταθέσεις σας εντός των ορίων εγγύησης του ΤΕΚΕ (έως 100.000 ευρώ ανά καταθέτη).
- Αξιολογήστε τις προοπτικές των τραπεζικών μετοχών με βάση τις αλλαγές στη φορολογική πολιτική.