Ακίνητα: Γιατί οι υποδομές και η κλιματική ανθεκτικότητα καθορίζουν πλέον την αξία τους

Η αξία των ακινήτων δεν εξαρτάται πλέον μόνο από την τοποθεσία, αλλά από την ανθεκτικότητα των υποδομών απέναντι στην κλιματική κρίση. Σύμφωνα με διεθνείς οργανισμούς όπως ο ΟΟΣΑ και η Παγκόσμια Τράπεζα, οι πόλεις που επενδύουν σε βιώσιμα δίκτυα θωρακίζουν τον πλούτο των πολιτών τους, μετατρέποντας το real estate σε ένα ασφαλές επενδυτικό καταφύγιο.

Αυτή η εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια μιας παγκόσμιας στροφής προς τη βιώσιμη αστική ανάπτυξη, όπου η έννοια της ανθεκτικότητας (resilience) — η ικανότητα ενός συστήματος να απορροφά κραδασμούς και να ανακάμπτει ταχέως — αποτελεί πλέον το πρωταρχικό κριτήριο αξιολόγησης. Η σύνδεση μεταξύ δημόσιων έργων και ιδιωτικής περιουσίας γίνεται ολοένα και πιο στενή, καθώς οι επενδυτές αναζητούν ασφάλεια σε ένα ασταθές περιβάλλον.

Ο επαναπροσδιορισμός της αξίας στην κτηματαγορά

Η παραδοσιακή προσέγγιση που εστίαζε αποκλειστικά στα τετραγωνικά μέτρα και την παλαιότητα του κτιρίου υποχωρεί μπροστά στην ανάγκη για θωράκιση από φυσικούς κινδύνους. Η Παγκόσμια Τράπεζα επισημαίνει ότι το real estate αποτελεί το μεγαλύτερο απόθεμα πλούτου παγκοσμίως, γεγονός που το καθιστά εξαιρετικά ευάλωτο σε πλημμύρες, καύσωνες και ενεργειακή ανασφάλεια.

Περιοχές που στερούνται σύγχρονων υποδομών προσαρμογής αντιμετωπίζουν ήδη αυξημένο επενδυτικό ρίσκο. Αυτό μεταφράζεται σε μεγαλύτερη μεταβλητότητα στις αξίες, καθώς οι αγοραστές συνυπολογίζουν το κόστος πιθανών ζημιών ή την ανάγκη για μελλοντικές παρεμβάσεις, όπως το περιβαλλοντικό ισοδύναμο που επηρεάζει τις άδειες.

Κλιματικός κίνδυνος και χρηματοπιστωτική σταθερότητα

Ο κλιματικός κίνδυνος δεν είναι πλέον μόνο περιβαλλοντικό ζήτημα, αλλά έχει αποκτήσει σαφή χρηματοπιστωτική διάσταση. Η Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών προειδοποιεί ότι οι φυσικοί κίνδυνοι επηρεάζουν άμεσα τις εξασφαλίσεις των τραπεζών και τη σταθερότητα των αγορών, καθιστώντας τις ανθεκτικές υποδομές απαραίτητες για τη διατήρηση της πιστοληπτικής ικανότητας.

Στην Ελλάδα, το ΙΟΒΕ υπογραμμίζει ότι οι επενδύσεις σε δημόσια έργα αποτελούν τον βασικό μοχλό για τη διαμόρφωση ενός σταθερού περιβάλλοντος στην αγορά ακινήτων. Η ωρίμανση έργων, όπως το επενδυτικό πλάνο των 12 δισ. ευρώ για εθνικές υποδομές, επηρεάζει άμεσα την ελκυστικότητα των περιοχών και τη βιωσιμότητα των τοπικών οικονομιών.

Η περίπτωση της Αθήνας και το οικονομικό όφελος

Η Αθήνα αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα πόλης που δέχεται έντονες πιέσεις, παρά την υψηλή ζήτηση στην Αθήνα που καταγράφεται στον τουριστικό κλάδο. Το Σχέδιο Δράσης για την Κλιματική Αλλαγή του Δήμου Αθηναίων αναδεικνύει μια εντυπωσιακή αναλογία: για κάθε 1 ευρώ που επενδύεται σε υποδομές ανθεκτικότητας, εξοικονομούνται 6 ευρώ από μελλοντικές δαπάνες αποκατάστασης.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών, η αστική ανάπλαση πρέπει να αντιμετωπίζεται ως σύνθετο έργο υποδομής και όχι ως απλός καλλωπισμός. Αναλυτές στρατηγικής τονίζουν ότι η ενσωμάτωση πράσινων λύσεων αποδίδει πολλαπλασιαστικά οφέλη, αυξάνοντας την εμπορική αξία των ακινήτων σε βάθος χρόνου.

Το στοίχημα της επόμενης μέρας

Όπως επισημαίνει ο πρόεδρος του ΤΜΕΔΕ, Κωνσταντίνος Μακέδος, οι υποδομές λειτουργούν ως μηχανισμός προστασίας απέναντι στον διεθνή ανταγωνισμό και την ενεργειακή αβεβαιότητα. Η χρήση τεχνολογιών αιχμής, όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη και τα Big Data, είναι απαραίτητη για τον σχεδιασμό έργων που μειώνουν τους κινδύνους και ενισχύουν την κοινωνική συνοχή.

Η στρατηγική στις υποδομές θα καθορίσει τελικά αν η αξία των ελληνικών ακινήτων θα αντέξει στην πίεση του χρόνου. Οι πόλεις που θα πρωτοπορήσουν στην ψηφιακή μετάβαση και τη θεσμική συνεργασία θα είναι εκείνες που θα παραμείνουν λειτουργικές και ελκυστικές για κατοίκους και διεθνείς επενδυτές, εξασφαλίζοντας τη μακροπρόθεσμη οικονομική ισχύ της χώρας.