- Απορρίφθηκε επιστροφή ΦΠΑ για δαπάνες σε ακίνητο χωρίς νόμιμη κατοχή.
- Η κυριότητα ή η μίσθωση πρέπει να προηγείται των επιχειρηματικών δαπανών.
- Το ιδιωτικό συμφωνητικό δωρεάν παραχώρησης δεν θεωρείται επαρκές τεκμήριο.
- Η αρχή της φορολογικής ουδετερότητας δεν καλύπτει δαπάνες χωρίς νομιμοποίηση.
Η Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) της ΑΑΔΕ εξέδωσε μια καθοριστική απόφαση, απορρίπτοντας το αίτημα εταιρείας για επιστροφή πιστωτικού υπολοίπου ΦΠΑ. Η υπόθεση αφορά δαπάνες ανακαίνισης και εξοπλισμού σε ακίνητο το οποίο η επιχείρηση δεν είχε στην κυριότητά της ούτε διέθετε νόμιμο μισθωτήριο κατά τον χρόνο πραγματοποίησης των εξόδων.
| Στοιχείο Υπόθεσης | Λεπτομέρειες / Απόφαση |
|---|---|
| Αρχή Υπόθεσης | Αίτηση επιστροφής ΦΠΑ Α' τριμήνου 2025 |
| Περίοδος Ελέγχου | Ιούλιος 2024 – Μάρτιος 2025 |
| Βασικό Κώλυμα | Έλλειψη κυριότητας ή νόμιμης μίσθωσης ακινήτου |
| Είδος Δαπανών | Οικοδομικά υλικά, έπιπλα, ηλεκτρικές συσκευές |
| Αποτέλεσμα | Απόρριψη προσφυγής και διορθωτικός προσδιορισμός |
Η διασφάλιση της φορολογικής συμμόρφωσης και η αυστηρή τήρηση των προϋποθέσεων για την έκπτωση του φόρου εισροών αποτελούν κεντρικούς πυλώνες της στρατηγικής που ακολουθεί η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων. Η συγκεκριμένη εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο όπου η ΑΑΔΕ εστιάζει σε υψηλές επιστροφές φόρου που προκύπτουν από μηδενικές δηλώσεις, εντείνοντας τους ελέγχους στη σύνδεση των δαπανών με την πραγματική επιχειρηματική δραστηριότητα.
Η αρχή της φορολογικής ουδετερότητας δεν παραβιάστηκε, καθώς εφαρμόστηκε η ισχύουσα νομοθεσία περί δικαιώματος έκπτωσης φόρου εισροών.
Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών, Απόφαση ΑΑΔΕ
Το ιστορικό της υπόθεσης και ο έλεγχος της ΑΑΔΕ
Η υπόθεση εκκίνησε όταν μια Ιδιωτική Κεφαλαιουχική Εταιρεία (ΙΚΕ) υπέβαλε αίτηση για την επιστροφή πιστωτικού υπολοίπου ΦΠΑ που αφορούσε το πρώτο τρίμηνο του 2025. Κατά τη διάρκεια του φορολογικού ελέγχου, διαπιστώθηκε ότι η εταιρεία είχε πραγματοποιήσει εκτεταμένες δαπάνες για οικοδομικές εργασίες, αγορά δομικών υλικών, επίπλων και ηλεκτρικών συσκευών από τον Ιούλιο του 2024 έως τον Μάρτιο του 2025.
Το κρίσιμο εύρημα των ελεγκτών ήταν ότι το ακίνητο στο οποίο έγιναν οι παρεμβάσεις δεν ανήκε στην εταιρεία κατά το επίμαχο διάστημα. Επιπλέον, δεν υπήρχε νόμιμα κατατεθειμένη μίσθωση στο σύστημα της εφορίας, γεγονός που έθεσε σε αμφισβήτηση το δικαίωμα έκπτωσης του φόρου για τις συγκεκριμένες επιχειρηματικές εισροές.
Η επιχείρηση από την πλευρά της υποστήριξε ότι οι δαπάνες ήταν απαραίτητες για την προετοιμασία του ακινήτου, το οποίο τελικά περιήλθε στην κατοχή της σε μεταγενέστερο χρόνο. Επικαλέστηκε μάλιστα την αρχή της ουδετερότητας του ΦΠΑ, τονίζοντας ότι τα έξοδα έγιναν με αποκλειστικό σκοπό τη μελλοντική επιχειρηματική εκμετάλλευση του χώρου.
Προτεινόμενο Σερβία: Εγκρίθηκε ο προϋπολογισμός του 2026 με έλλειμμα 3% του ΑΕΠ
Η απόρριψη της προσφυγής και το σκεπτικό της ΔΕΔ
Η Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών απέρριψε τους ισχυρισμούς της εταιρείας, κρίνοντας ότι δεν αποδείχθηκε η άμεση σύνδεση των δαπανών με φορολογητέα δραστηριότητα κατά τον χρόνο έκδοσης των παραστατικών. Σύμφωνα με την απόφαση, η έλλειψη εμπράγματου δικαιώματος ή νόμιμης χρήσης του ακινήτου στερεί από την επιχείρηση τη δυνατότητα να θεμελιώσει δικαίωμα έκπτωσης βάσει του Κώδικα ΦΠΑ.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η απόρριψη του ιδιωτικού συμφωνητικού δωρεάν παραχώρησης που προσκόμισε η προσφεύγουσα. Η ΔΕΔ έκρινε ότι το εν λόγω έγγραφο δεν επαρκούσε για να δημιουργήσει το απαραίτητο μισθωτικό δικαίωμα που απαιτεί η νομοθεσία για την αναγνώριση των φορολογικών εκπτώσεων σε επενδυτικά αγαθά και λειτουργικές δαπάνες.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων φοροτεχνικών κύκλων, η απόφαση αυτή επιβεβαιώνει ότι η φορολογική αρχή απαιτεί πλήρη νομιμοποίηση της σχέσης της επιχείρησης με το ακίνητο πριν από την έναρξη των εργασιών. Επισημαίνεται ότι η αρχή της φορολογικής ουδετερότητας δεν λειτουργεί ως «λευκή επιταγή» για δαπάνες σε περιουσιακά στοιχεία τρίτων χωρίς τις προβλεπόμενες διατυπώσεις.
Οι συνέπειες και η επόμενη μέρα για τις επιχειρήσεις
Μετά την έκδοση της απορριπτικής απόφασης, επικυρώθηκαν οι πράξεις διορθωτικού προσδιορισμού ΦΠΑ, οι οποίες οδήγησαν σε δραστική μείωση του πιστωτικού υπολοίπου που διεκδικούσε η εταιρεία. Η περίπτωση αυτή λειτουργεί ως προειδοποίηση για άλλες επιχειρήσεις που προχωρούν σε επενδύσεις σε ακίνητα πριν την οριστικοποίηση των συμβολαίων ή των μισθώσεων.
Στο πλαίσιο αυτό, οι επιχειρήσεις θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικές με τη διαδικασία διορθωτικού προσδιορισμού ΦΠΑ, καθώς τυχόν σφάλματα στη χρονική στιγμή αναγνώρισης των δαπανών μπορούν να οδηγήσουν σε απώλεια σημαντικών κεφαλαίων. Η νομική θωράκιση της κατοχής του ακινήτου πρέπει να προηγείται οποιασδήποτε τιμολόγησης εργασιών.
Στους διαδρόμους των αρμόδιων υπηρεσιών τονίζεται ότι η αυστηροποίηση των κριτηρίων θα συνεχιστεί, με στόχο τον περιορισμό φαινομένων όπου δαπάνες που αφορούν ιδιωτικά ακίνητα εμφανίζονται ως εταιρικές. Η σωστή τεκμηρίωση και η τήρηση των προθεσμιών παραμένουν τα μοναδικά «όπλα» των φορολογουμένων απέναντι σε μελλοντικούς ελέγχους.
Τι να προσέξετε πριν τις δαπάνες σε ακίνητο
- Βεβαιωθείτε ότι το μισθωτήριο έχει υποβληθεί και γίνει αποδεκτό στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ πριν την έκδοση παραστατικών.
- Αποφύγετε την αγορά εξοπλισμού ή υλικών στο όνομα της εταιρείας για ακίνητα που δεν έχουν ακόμη μεταβιβαστεί.
- Συμβουλευτείτε φοροτεχνικό για τη δυνατότητα αναγνώρισης προπαρασκευαστικών δαπανών υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
- Διατηρείτε πλήρη φάκελο με τη σύνδεση κάθε δαπάνης με το μελλοντικό φορολογητέο έσοδο της επιχείρησης.
