- Δημοσιεύθηκε ο ν. 5301/2026 που αλλάζει το καθεστώς εφοδιασμού πλοίων.
- Καταργούνται οι περιορισμοί προορισμού για τις απαλλαγές στα κρουαζιερόπλοια.
- Διατηρείται η προϋπόθεση τρίτης χώρας για συγκεκριμένες κατηγορίες εφοδίων.
- Η ρύθμιση στοχεύει στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των ελληνικών λιμανιών.
- Οι αλλαγές αφορούν απαλλαγές από δασμούς και Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης.
Η ΑΑΔΕ κοινοποίησε τις διατάξεις του ν. 5301/2026, εισάγοντας ένα ριζικά αναθεωρημένο και πιο ευέλικτο καθεστώς για τις φορολογικές και τελωνειακές απαλλαγές στον εφοδιασμό πλοίων. Οι νέες ρυθμίσεις, που εστιάζουν στο άρθρο 75, τροποποιούν τις προϋποθέσεις για καύσιμα και προμήθειες, ενισχύοντας άμεσα την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής κρουαζιέρας σε διεθνές επίπεδο.
| Χαρακτηριστικό | Περιγραφή / Τιμή |
|---|---|
| Νομοθετικό Πλαίσιο | Νόμος 5301/2026 |
| ΦΕΚ Δημοσίευσης | Α’ 74 / 15 Μαΐου 2026 |
| Κύρια Άρθρα | Άρθρο 75 & Άρθρο 127 |
| Είδη Απαλλαγών | Δασμοί & Ειδικός Φόρος Κατανάλωσης (ΕΦΚ) |
| Πεδίο Εφαρμογής | Καύσιμα, προμήθειες και εφόδια πλοίων |
| Βασική Αλλαγή | Αποσύνδεση απαλλαγής από τον προορισμό για κρουαζιερόπλοια |
Αυτή η νομοθετική εξέλιξη έρχεται ως συνέχεια της προσπάθειας για τον εκσυγχρονισμό της ναυτιλιακής διοίκησης και την εναρμόνιση με τις σύγχρονες ανάγκες της γαλάζιας οικονομίας. Το παρασκήνιο της ρύθμισης συνδέεται με την ανάγκη άρσης γραφειοκρατικών εμποδίων που περιόριζαν τη δυναμική των ελληνικών λιμανιών ως κέντρων εφοδιασμού για τη διεθνή κρουαζιέρα.
Η νέα ρύθμιση καθιστά το πλαίσιο εφοδιασμού πιο ευέλικτο, αποσυνδέοντας τις απαλλαγές από τον υποχρεωτικό προορισμό σε τρίτη χώρα για την κρουαζιέρα.
ΑΑΔΕ, Εγκύκλιος ν. 5301/2026
Οι αλλαγές στο άρθρο 75 για τον εφοδιασμό πλοίων
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΑΑΔΕ, η σημαντικότερη τροποποίηση αφορά το καθεστώς απαλλαγών από δασμούς και ειδικούς φόρους κατανάλωσης (ΕΦΚ). Οι ρυθμίσεις αυτές επηρεάζουν άμεσα προϊόντα και είδη που προορίζονται για τον εφοδιασμό πλοίων, όπως τα καύσιμα και οι προμήθειες.
Μέχρι πρότινος, η παροχή αυτών των απαλλαγών ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με πλοία που εκτελούσαν διεθνείς πλόες με τουλάχιστον έναν προορισμό σε τρίτη χώρα. Η νέα διάταξη αποσυνδέει σε μεγάλο βαθμό αυτή την προϋπόθεση, επιτρέποντας μεγαλύτερη επιχειρησιακή ελευθερία στις ναυτιλιακές εταιρείες.
Η εξέλιξη αυτή συμπληρώνει προηγούμενες πρωτοβουλίες, όπως οι αλλαγές στον φόρο πλοίων που είχαν δρομολογηθεί για την απλούστευση των δηλώσεων. Με τον ν. 5301/2026, η διαδικασία γίνεται πλέον πιο διαφανής για τις τελωνειακές αρχές και τους εφοδιαστές.
Ευελιξία για τα επιβατηγά κρουαζιερόπλοια
Πλέον, τα επιβατηγά πλοία που πραγματοποιούν κρουαζιέρες μπορούν να επωφελούνται από τις απαλλαγές ανεξάρτητα από τον τελικό προορισμό τους. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και δρομολόγια που περιορίζονται εντός της ελληνικής επικράτειας ή της Ε.Ε. μπορούν να υπαχθούν στο ευνοϊκό καθεστώς.
Η ρύθμιση καλύπτει πλοία με ελληνική σημαία, σημαία άλλου κράτους-μέλους της Ε.Ε., αλλά και πλοία τρίτων χωρών. Η κίνηση αυτή αναμένεται να τονώσει τα έσοδα των λιμένων, καθώς τα πλοία θα μπορούν να εφοδιάζονται χωρίς τον φόβο φορολογικών επιβαρύνσεων λόγω δρομολογίου.
Επισημαίνεται από φοροτεχνικούς κύκλους ότι η συγκεκριμένη ρύθμιση αποτελεί «ανάσα» για τον κλάδο, ειδικά σε μια περίοδο που η ελληνική ακτοπλοΐα αντιμετωπίζει πιέσεις από τους νέους περιβαλλοντικούς φόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο περιορισμός για τις τρίτες χώρες
Παρά τη γενικότερη χαλάρωση των κριτηρίων, διατηρείται ένας βασικός περιορισμός για συγκεκριμένες κατηγορίες ειδών. Για την πλήρη απαλλαγή ορισμένων εφοδίων, εξακολουθεί να απαιτείται τουλάχιστον ένας σταθμός του ταξιδιού να βρίσκεται σε χώρα εκτός Ε.Ε.
Αυτό σημαίνει ότι σε δρομολόγια αποκλειστικά εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης, ορισμένες φορολογικές ελαφρύνσεις ενδέχεται να μην εφαρμόζονται. Οι τελωνειακές υπηρεσίες της ΑΑΔΕ, οι οποίες πρόσφατα ενίσχυσαν τους ελέγχους στα σύνορα, θα παρακολουθούν στενά την τήρηση αυτών των εξαιρέσεων.
Η διάκριση αυτή είναι κρίσιμη για την αποφυγή στρεβλώσεων στον ανταγωνισμό και τη διασφάλιση των δημοσιονομικών εσόδων. Οι εταιρείες καλούνται να προσαρμόσουν τα πλάνα εφοδιασμού τους βάσει της γεωγραφικής φύσης των δρομολογίων τους.
Η επόμενη μέρα για τη ναυτιλιακή αγορά
Η κοινοποίηση των άρθρων 75 και 127 του νέου νόμου σηματοδοτεί μια νέα εποχή για τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας. Η απλούστευση των διαδικασιών αναμένεται να μειώσει το λειτουργικό κόστος των πλοίων που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων στελεχών της ναυτιλιακής αγοράς, η κίνηση αυτή θα ενισχύσει το γεωπολιτικό αποτύπωμα της χώρας. Η Ελλάδα επιδιώκει να καταστεί ο κορυφαίος κόμβος εφοδιασμού στην Ανατολική Μεσόγειο, εκμεταλλευόμενη τη στρατηγική της θέση.
Εν αναμονή περαιτέρω διευκρινίσεων, οι ναυτιλιακοί πράκτορες και οι εφοδιαστές οφείλουν να μελετήσουν τις λεπτομέρειες του ΦΕΚ Α’ 74. Η ορθή εφαρμογή του νέου πλαισίου θα κρίνει την επιτυχία αυτής της μεταρρύθμισης στην πράξη.
Checklist για Ναυτιλιακές Εταιρείες & Εφοδιαστές
- Ελέγξτε αν το δρομολόγιο του πλοίου περιλαμβάνει έστω και έναν σταθμό σε τρίτη χώρα για την πλήρη απαλλαγή όλων των ειδών.
- Ενημερώστε τα λογιστικά σας συστήματα με τις νέες διατάξεις του άρθρου 75 του ν. 5301/2026.
- Βεβαιωθείτε ότι τα παραστατικά εφοδιασμού αναφέρουν σωστά τον τύπο του πλού (περιηγητικός/διεθνής).
- Συμβουλευτείτε τις τελωνειακές αρχές για την κατηγοριοποίηση των ειδών της περ. α’ της παρ. 1.
- Διατηρείτε πλήρες αρχείο των λιμένων προσέγγισης για την τεκμηρίωση των απαλλαγών σε περίπτωση ελέγχου.
