- Το περιβάλλον επηρεάζει τη συμπεριφορά περισσότερο από τη δύναμη της θέλησης.
- Η δύναμη της θέλησης είναι ένας πεπερασμένος πόρος που εξαντλείται καθημερινά.
- Οι μικρές αλλαγές στο χώρο (nudges) μπορούν να μειώσουν τις θερμίδες έως και 20%.
- Η επιτυχία εξαρτάται από το να κάνεις την καλή συνήθεια την πιο εύκολη επιλογή.
Η συμπεριφορική επιστήμη αποκαλύπτει ότι η αποτυχία των στόχων μας δεν οφείλεται στην έλλειψη πειθαρχίας, αλλά στον λανθασμένο σχεδιασμό του περιβάλλοντος. Αντί να βασιζόμαστε στην περιορισμένη δύναμη της θέλησης, η στρατηγική με το υψηλότερο ποσοστό επιτυχίας είναι η μετατροπή της επιθυμητής συμπεριφοράς σε προεπιλογή (default option).
| Τύπος Παρέμβασης | Μείωση Θερμίδων | Ψυχολογικός Μηχανισμός |
|---|---|---|
Τύπος Παρέμβασης Γνωστικές Παρεμβάσεις (Πληροφορίες) | Μείωση Θερμίδων 64 kcal | Ψυχολογικός Μηχανισμός Σύστημα 2 (Συνειδητό) |
Τύπος Παρέμβασης Συμπεριφορικές Παρεμβάσεις (Nudges) | Μείωση Θερμίδων 209 kcal | Ψυχολογικός Μηχανισμός Σύστημα 1 (Αυτόματο) |
Τύπος Παρέμβασης Αλλαγή Μεγέθους Πιάτου | Μείωση Θερμίδων 50% αύξηση χρήσης | Ψυχολογικός Μηχανισμός Οπτική αντίληψη |
Η κατανόηση της ανθρώπινης αλλαγής έχει μετατοπιστεί από την ηθική προσέγγιση της «πειθαρχίας» στην επιστημονική ανάλυση της γνωστικής οικονομίας. Η ρίζα του προβλήματος βρίσκεται στο γεγονός ότι ο εγκέφαλός μας είναι προγραμματισμένος να αναζητά την ελάχιστη αντίσταση, κάτι που καθιστά τη δύναμη της θέλησης έναν αναξιόπιστο σύμμαχο σε ένα εχθρικό περιβάλλον.
Το χάσμα μεταξύ πρόθεσης και συμπεριφοράς είναι πρωτίστως πρόβλημα σχεδιασμού, όχι πρόβλημα χαρακτήρα.
Behavioral Science Insight
Η παγίδα της δύναμης της θέλησης
Η έννοια της εξάντλησης του εγώ (ego depletion) — η θεωρία ότι ο αυτοέλεγχος είναι ένας περιορισμένος πόρος που εξαντλείται με τη χρήση — εξηγεί γιατί οι περισσότερες αποφάσεις καταρρέουν όταν είμαστε κουρασμένοι. Κάθε φορά που αναγκάζετε τον εαυτό σας να επιλέξει το δύσκολο μονοπάτι, καταναλώνετε πνευματική ενέργεια που θα σας λείψει στην επόμενη απόφαση.
Αυτή η εσωτερική σύγκρουση είναι ο λόγος που γιατί η αυτοπειθαρχία αποτυγχάνει συχνά, καθώς το νευρικό μας σύστημα τείνει να εξοικονομεί πόρους για καταστάσεις επιβίωσης. Όταν το περιβάλλον σας είναι γεμάτο πειρασμούς, η μάχη είναι χαμένη πριν καν ξεκινήσει, καθώς η θέληση πάντα εξαντλείται πρώτη.
Choice Architecture: Η αρχιτεκτονική των επιλογών
Η πραγματική επανάσταση ήρθε από τα συμπεριφορικά οικονομικά και τη θεωρία του Nudge (ώθηση), η οποία βραβεύτηκε με Νόμπελ. Η κεντρική ιδέα είναι η αρχιτεκτονική των επιλογών: ο τρόπος με τον οποίο παρουσιάζονται οι εναλλακτικές επηρεάζει δραματικά την τελική μας απόφαση, χωρίς να περιορίζει την ελευθερία μας.
Ένα κλασικό παράδειγμα είναι η δωρεά οργάνων, όπου η αλλαγή της προεπιλογής από «εγγραφή» σε «αυτόματη συμμετοχή» εκτόξευσε τα ποσοστά συναίνεσης από το 15% στο 90%. Αυτή η προσέγγιση εξηγεί γιατί αποτυγχάνουν οι αποφάσεις της Πρωτοχρονιάς, καθώς οι περισσότεροι προσπαθούν να αλλάξουν τον εαυτό τους χωρίς να αλλάξουν το πλαίσιο μέσα στο οποίο λειτουργούν.
Το πείραμα της Google και η δύναμη του default
Η Google εφάρμοσε αυτές τις αρχές στις καφετέριες των εργαζομένων της με εντυπωσιακά αποτελέσματα. Αντί για διαλέξεις διατροφής, τοποθέτησαν τις σαλάτες στην είσοδο και τα γλυκά σε αδιαφανή δοχεία σε απομακρυσμένες γωνίες, μειώνοντας την κατανάλωση ζάχαρης κατά 9% σε μία μόλις εβδομάδα.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις έμπειρων κοινωνικών ερευνητών, η μετατόπιση της ευθύνης από το άτομο στο περιβάλλον αποτελεί την πιο ριζοσπαστική αλλαγή στον τομέα της αυτοβελτίωσης. Η διαρρύθμιση του χώρου καθορίζει τις συνήθειες μας περισσότερο από κάθε εσωτερική υπόσχεση, καθώς το Σύστημα 1 του εγκεφάλου μας λειτουργεί αυτόματα και παρορμητικά.
Η αρχιτεκτονική της δικής σας επιτυχίας
Για να εφαρμόσετε το environmental design στη ζωή σας, πρέπει να γίνετε οι αρχιτέκτονες των δικών σας επιλογών. Αν θέλετε να διαβάζετε περισσότερο, τοποθετήστε ένα βιβλίο πάνω στο μαξιλάρι σας κάθε πρωί· αν θέλετε να γυμνάζεστε, αφήστε τα ρούχα σας δίπλα στο κρεβάτι ώστε να είναι το πρώτο πράγμα που θα δείτε.
Ο στόχος δεν είναι να γίνετε πιο δυνατοί, αλλά να κάνετε το σωστό μονοπάτι το πιο εύκολο. Όταν η επιθυμητή δράση απαιτεί τη λιγότερη προσπάθεια, η επιτυχία παύει να είναι ζήτημα χαρακτήρα και γίνεται αναπόφευκτο αποτέλεσμα σχεδιασμού.
3 Βήματα για να ανασχεδιάσετε το περιβάλλον σας
- Εξαλείψτε την οπτική επαφή με τους πειρασμούς: Τοποθετήστε ανθυγιεινές τροφές σε ψηλά ράφια ή αδιαφανή κουτιά.
- Μειώστε τα βήματα προς το στόχο: Προετοιμάστε τα πάντα για την πρωινή σας ρουτίνα από το προηγούμενο βράδυ.
- Αυτοματοποιήστε τις αποφάσεις: Ρυθμίστε αυτόματες αποταμιεύσεις ή υπενθυμίσεις που δεν απαιτούν τη δική σας παρέμβαση.