- Η προσποίηση στο κινητό είναι δείγμα υψηλής κοινωνικής νοημοσύνης και ταχείας επεξεργασίας.
- Η συμπεριφορά αυτή προστατεύει την πεπερασμένη κοινωνική ενέργεια του ατόμου.
- Αποκαλύπτει μια βαθιά ανάγκη για ουσιαστική επικοινωνία αντί για επιφανειακό small talk.
- Λειτουργεί ως μηχανισμός συναισθηματικής αυτορρύθμισης και αυτοσυντήρησης.
Περπατάτε στον δρόμο και ξαφνικά βλέπετε έναν γνωστό που δεν θέλετε να χαιρετήσετε. Η αυτόματη κίνηση να βγάλετε το κινητό και να προσποιηθείτε ότι στέλνετε μήνυμα δεν είναι δείγμα αγένειας, αλλά υψηλής κοινωνικής επίγνωσης. Σύμφωνα με την ψυχολογία, αυτή η συμπεριφορά αποκαλύπτει 7 βαθύτερα χαρακτηριστικά που οι περισσότεροι άνθρωποι μοιράζονται αλλά σπάνια παραδέχονται.
| Χαρακτηριστικό | Ψυχολογική Ερμηνεία |
|---|---|
| Κοινωνική Επίγνωση | Υψηλή ικανότητα ανάλυσης περιβάλλοντος |
| Διαχείριση Ενέργειας | Προστασία της κοινωνικής μπαταρίας |
| Ανάγκη για Γνωστική Επεξεργασία | Προτίμηση στο βάθος έναντι του small talk |
| Αυτοσυντήρηση | Συναισθηματική αυτορρύθμιση |
| Ενσυναίσθηση | Υπερανάλυση για την αποφυγή αμηχανίας |
| Αυτοκατευθυντικότητα | Άρνηση κοινωνικής υποκρισίας |
| Αυθεντικότητα | Αποφυγή κενών κοινωνικών συμβάσεων |
Η εξέλιξη της ψηφιακής εποχής έχει μετατρέψει το smartphone σε ένα σύγχρονο κοινωνικό καταφύγιο. Αυτή η «απόδραση» στην οθόνη δεν είναι τυχαία, καθώς ο εγκέφαλος χρησιμοποιεί το κινητό ως εργαλείο ρύθμισης του κοινωνικού άγχους και διαχείρισης των καθημερινών αλληλεπιδράσεων.
Η χρήση του κινητού ως ασπίδα είναι συχνά μια έξυπνη διαχείριση ενέργειας για να αποφευχθεί η πρόωρη εξάντληση.
Ψυχολογία της Συμπεριφοράς
1. Διαθέτετε υψηλότερη κοινωνική επίγνωση από όσο νομίζετε
Η ικανότητα να εντοπίζετε κάποιον από μακριά και να αξιολογείτε ακαριαία την κατάσταση δεν είναι δείγμα αποφυγής, αλλά κοινωνικής νοημοσύνης. Αναγνωρίζετε το άτομο, υπολογίζετε το κόστος της αλληλεπίδρασης και επιλέγετε μια στρατηγική δράσης σε κλάσματα δευτερολέπτου.
Αυτή η ταχεία επεξεργασία περιλαμβάνει τον προμετωπιαίο φλοιό και την αμυγδαλή, περιοχές του εγκεφάλου που συνεργάζονται για την ανάγνωση του περιβάλλοντος. Δεν αποσυνδέεστε από τον κόσμο, αλλά τον ερμηνεύετε με αξιοσημείωτη ταχύτητα και ακρίβεια.
2. Κατανοείτε ότι η κοινωνική σας ενέργεια είναι πεπερασμένη
Η κοινωνικοποίηση απαιτεί πραγματική νευρολογική ενέργεια για την επεξεργασία εκφράσεων, τόνου φωνής και γλώσσας σώματος. Πολλές φορές, μια απρόσμενη συνάντηση μοιάζει με αιφνίδια ανάληψη από έναν τραπεζικό λογαριασμό ενέργειας που προσπαθείτε να διατηρήσετε.
Η έννοια της κοινωνικής μπαταρίας εξηγεί γιατί ορισμένοι άνθρωποι χρειάζονται χρόνο για επαναφόρτιση. Η χρήση του κινητού ως «ασπίδα» είναι συχνά μια έξυπνη διαχείριση ενέργειας για να αποφευχθεί η πρόωρη εξάντληση.
3. Αναζητάτε το βάθος αντί για την επιφανειακή κουβέντα
Συνήθως αποφεύγουμε άτομα με τα οποία η συζήτηση θα περιοριζόταν σε τετριμμένα θέματα, όπως ο καιρός. Αυτό συνδέεται με την ανάγκη για γνωστική επεξεργασία (need for cognition), την τάση δηλαδή να απολαμβάνουμε τη βαθιά και σύνθετη σκέψη.
Οι άνθρωποι που αποφεύγουν το small talk δεν είναι αντικοινωνικοί, αλλά απεχθάνονται την κενή επικοινωνία. Προτιμούν να επενδύσουν την ενέργειά τους σε συζητήσεις που έχουν ουσιαστικό νόημα και αυθεντικότητα.
4. Έχετε αναπτυγμένο ένστικτο αυτοσυντήρησης
Η κίνηση προς το κινητό είναι μια πράξη αυτοπροστασίας από την ψυχολογική δυσφορία. Ο εγκέφαλος αντιλαμβάνεται μια επερχόμενη αλληλεπίδραση ως άβολη ή εξαντλητική και αναζητά μια άμεση διέξοδο διαφυγής.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις κοινωνικών ερευνητών, η θέσπιση ορίων, ακόμα και μέσω μιας προσποιητής απασχόλησης, είναι μια υγιής αντίδραση στην κοινωνική υπερφόρτωση. Η συναισθηματική αυτορρύθμιση είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της ψυχικής ισορροπίας.
5. Υπεραναλύετε τις κοινωνικές επαφές λόγω ενσυναίσθησης
Η εσωτερική μονολογία «τι θα πούμε;» ή «θα είναι άβολα;» πηγάζει από την ενσυναίσθηση. Ενδιαφέρεστε για το πώς θα εισπράξει ο άλλος την αλληλεπίδραση και προτιμάτε να την αποφύγετε παρά να ρισκάρετε μια κακή εμπειρία και για τους δύο.
Αυτή η υπερανάλυση υποδηλώνει ότι είστε σκεπτόμενοι και προσεκτικοί με τις ανάγκες των άλλων. Η ευαισθησία στις κοινωνικές εντάσεις σάς καθιστά πιο συντονισμένους με το περιβάλλον σας, ακόμα κι αν αυτό οδηγεί σε στιγμιαία απομόνωση.
6. Αρνείστε να «υποκριθείτε» για κοινωνικούς λόγους
Η μικρή κουβέντα απαιτεί μια κοινωνική παράσταση: ψεύτικο χαμόγελο, προσποιητό ενδιαφέρον και τυποποιημένες απαντήσεις. Η αποφυγή αυτής της διαδικασίας δείχνει αυτοκατευθυντικότητα (self-directedness), την ικανότητα δηλαδή να κάνετε επιλογές βάσει των δικών σας αξιών.
Επιλέγοντας να μην συμμετάσχετε σε μια κοινωνική σύμβαση που σας πιέζει, δηλώνετε έμμεσα την ανάγκη σας για αυτονομία. Είναι μια σιωπηλή αντίσταση στην πίεση για διαρκή εξωστρέφεια και κοινωνική διαθεσιμότητα.
7. Εκτιμάτε την ειλικρίνεια περισσότερο από όσο δείχνετε
Αν και η προσποίηση στο κινητό φαίνεται ανειλικρινής, στην πραγματικότητα είναι μια προσπάθεια να αποφύγετε μια μεγαλύτερη απάτη: το να προσποιηθείτε ζεστασιά που δεν νιώθετε εκείνη τη στιγμή. Προτιμάτε τη μικρή «απάτη» της οθόνης από μια κενή κοινωνική υποκρισία.
Αυτή η στάση αντανακλά την ανάγκη για αυθεντικότητα. Όπως επισημαίνουν αναλυτές των κοινωνικών τάσεων, η δυσφορία που προκαλεί το «ιδανικό του εξωστρεφούς» οδηγεί πολλούς ανθρώπους στην αναζήτηση ασφαλών καταφυγίων στην καθημερινότητά τους.
Η επόμενη μέρα της κοινωνικής αλληλεπίδρασης
Το «fake-texting» έχει γίνει ένα σιωπηλό, παγκόσμιο τελετουργικό που σημαίνει «σε βλέπω, αλλά όχι σήμερα». Δεν είναι δείγμα αγένειας, αλλά ένας μηχανισμός επιβίωσης στον σύγχρονο, υπερ-συνδεδεμένο κόσμο.
Την επόμενη φορά που θα βρεθείτε να κοιτάτε επίμονα την κλειδωμένη οθόνη σας, μην νιώσετε ενοχές. Ο εγκέφαλός σας απλώς προστατεύει τα αποθέματα ενέργειάς σας, δίνοντας προτεραιότητα στην προσωπική σας ηρεμία έναντι μιας τυπικής κοινωνικής υποχρέωσης.
Πώς να διαχειριστείτε την κοινωνική σας ενέργεια
- Αναγνωρίστε τα σημάδια εξάντλησης της κοινωνικής σας μπαταρίας πριν φτάσετε στο μηδέν.
- Θέστε όρια στις καθημερινές αλληλεπιδράσεις χωρίς να νιώθετε ενοχές για την ανάγκη σας για ηρεμία.
- Προτιμήστε ποιοτικές και βαθιές συζητήσεις που σας γεμίζουν ενέργεια αντί για πολλές επιφανειακές.
- Χρησιμοποιήστε το κινητό σας συνειδητά ως εργαλείο αποφόρτισης και όχι μόνο ως μέσο κοινωνικής αποφυγής.